Nieuws/Binnenland
1294288
Binnenland

Passage nadert eindelijk ontknoping

Het langst lopende strafproces ooit in Nederland, de liquidatiezaak Passage, nadert na bijna negen jaar eindelijk de ontknoping in hoger beroep. Maandag begint het Openbaar Ministerie aan het requisitoir dat, ook ongebruikelijk, bijna een week duurt.

Het proces tegen elf verdachten van zeven liquidaties en pogingen tot moord in het criminele circuit sleept zich al jaren voort, en kent tal van incidenten. Dat komt niet in de laatste plaats doordat het Openbaar Ministerie in zee ging met twee omstreden kroongetuigen die zelf ook vuile handen maakten.

In Passage gaat het over zeven liquidaties in de onderwereld tussen 1993 en 2006. In 1993 vielen er zelfs vijf slachtoffers.

De eerste twee waren de jonge Joegoslaven Salim Hadziselimovic (22) en Djordje Ilic (19), bijgenaamd Sjors en Sjimmy. Ze werden in maart van het leven beroofd. Hun verkoolde lichamen lagen in een uitgebrande auto op een parkeerplaats in Ouderkerk aan de Amstel. Galgenhumor: sindsdien heeft men het in de wandelgangen over de barbecuemoorden.

Sportschoolhouder Tonny van Maurik was op 19 april het derde slachtoffer. Hij werd doodgeschoten in zijn auto.

Drie weken later werden drugshandelaar Henie Shamel en zijn vriendin Anne de Witte doodgeschoten in Antwerpen.

Crimineel en vastgoedhandelaar Kees ‘Koffie’ Houtman was op 2 november 2005 – op zijn verjaardag – het zesde slachtoffer dat aan verdachten in Passage wordt toegeschreven, een jaar later gevolgd door café-eigenaar Thomas van der Bijl.

Deze zeven doden waren lang niet de enige slachtoffers van de onderwereldoorlog die destijds woedde. Het zijn wel de moorden waarover het in Passage gaat. Behalve voor de liquidaties waarbij de verdachten in wisselende samenstelling betrokken zouden zijn geweest, worden ze vervolgd voor liquidatiepogingen en het lidmaatschap van een criminele organisatie.

Verdachten

De hoofdverdachten zijn Dino Soerel, Jesse R., Siegfried S. en Mohamed ‘Moppie’ R. De laatste drie kregen levenslang. Dino Soerel werd na een eis van levenslang vrijgesproken wegens gebrek aan bewijs. Ali Akgün hoort ondanks zijn vrijspraak door de rechtbank volgens het OM ook in deze rij thuis, maar werd in december 2015 zelf geliquideerd in Istanbul. Dan stopt automatisch de vervolging.

De latere kroongetuige Fred Ros kreeg dertig jaar gevangenisstraf. De andere verdachten kregen straffen variërend van enkele maanden tot twaalf jaar.

Dino Soerel is volgens het OM degene die moordopdrachten gaf. Jesse R. wordt beschouwd als de hitman van de criminele organisatie. Fred Ros wordt in de wandeling de moordmakelaar genoemd. Hij is er al zeker van dat het OM niet meer zal eisen dan vijftien jaar cel. Dat was zijn beloning voor het getuigen tegen zijn voormalige kompanen.

Siegfried S. werd veroordeeld voor de moord op Shamel en diens vriendin. Moppie R. kreeg levenslang voor zijn betrokkenheid bij de moorden op Shamel en Anne de Witte, een moordpoging in 2000 en de moord op Van Maurik.

Levenslang

Het zit er dik in dat Dino Soerel, Jesse R., Siegfried S. en Moppie R. weer levenslang zullen horen eisen. Staatssecretaris Dijkhoff heeft vermoedelijk net op tijd genoeg gesleuteld aan de manier waarop de levenslange straf in Nederland wordt uitgevoerd, om die weer te laten stroken met het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.

Levenslang gestraften wordt nu weer perspectief op vrijheid geboden door een toetsmoment na vijfentwintig jaar. Het is niet uitgesloten dat Dijkhoff juist met het Passageproces in het achterhoofd haast heeft gemaakt, om te voorkomen dat het gerechtshof in Amsterdam geen levenslange straffen zal opleggen.