1322436
Nieuws

EU moet rekening houden met de burger en nieuwe wereldorde

Internationale vrijhandel heeft in de meeste landen meer welvaart gebracht en extra banen opgeleverd. De afgelopen jaren is er twijfel ontstaan over de positieve effecten van open grenzen en vrijhandelsverdragen. Deze wordt gevoed door politieke protestpartijen die beweren dat vrijhandel slecht uitpakt voor hun land, zoals het verlies aan banen. Ze menen dat goedkope arbeidskrachten uit het buitenland werk afpakken van de eigen bevolking en bedrijven vrijhandel gebruiken om de productie naar lage loonlanden te verplaatsen en veel geld te verdienen.

Daarom willen ze maatregelen treffen waarmee de vrijhandel en de instroom van buitenlands werknemers worden ingeperkt. Dit zogenoemde protectionisme heeft een extra impuls gekregen door Brexit en de nieuwe Amerikaanse president, Donald Trump. Onder de vlag van “America First” is hij na zijn benoeming voortvarend aan de slag gegaan met zijn verkiezingsbeloften waar te maken. Vrijhandelsverdragen worden opgezegd en het Amerikaanse bedrijfsleven wordt tegen buitenlandse concurrenten beschermd door een pakket aan maatregelen, waaronder staatssteun en forse belastingverlagingen. Bedrijven die onvoldoende meewerken aan zijn “Amerika First” worden door hem bedreigd met ‘boetes’.

Veel werknemers in de Amerikaanse industrie zijn blij met de nieuwe president. Ze menen dat hij hun banen redt. Toen Trump tijdens zijn verkiezingscampagne dit programma lanceerde, werd hij wereldwijd weggehoond. Bijna iedereen ging ervan uit dat hij deze beloften als president zou afzwakken of niet uitvoeren. Inmiddels weten we dat kans groot is dat Donald Trump zijn beloften wel gaat waarmaken. Uit een recente Amerikaanse opiniepeiling blijkt ook dat een meerderheid steun geeft aan het inreisverbod van Trump, waarbij mensen uit zeven islamitische landen niet naar de VS mogen reizen.

In de Amerikaanse samenleving, maar ook in de Europese politiek is daarover veel opwinding ontstaan en wordt Trump van discriminatie beschuldigd. Trump ligt niet wakker van Europese protesten. Hij steunt Brexit en vindt het een goede ontwikkeling als meer landen het VK zouden volgen. De Amerikaanse president heeft ook geen boodschap aan het feit dat vrijhandel ook in de VS extra welvaart en banen oplevert en dat het verlies aan banen in de VS vooral het gevolg is van digitalisering en automatisering en maar voor een deel aan vrijhandel kan worden toegeschreven. Hij onderkent ook niet dat door de opmars van slimme software, kunstmatige intelligente en robots dit verlies nog zal toenemen.

Protesten tegen Trump

Trump trekt zich niets aan van machteloze EU-leiders die vooral aan het vergaderen zijn, zoals afgelopen vrijdag in Malta. Ze proberen het eens te worden over een EU beleid dat bij de burgers kan rekenen op een brede steun en voorkomt dat de EU uit elkaar zal vallen. Bij deze poging moeten ze achterhoedegevechten vermijden en de nieuwe realiteit aanvaarden. De feiten zijn dat Trump zijn eigen gang gaat en dat het VK kiest voor een harde Brexit. Daarnaast staat vast dat China de machtspositie van de VS gaat overnemen en dat Rusland er alles aan zal doen om in de veranderende wereldorde een hoofdrol te gaan spelen.

De EU-leiders moeten daarom met een aansprekende toekomstvisie voor de EU komen, een eigen koers varen en stoppen met machteloze protesten tegen de nieuwe realiteit. Of we het nu leuk vinden of niet, alle EU-landen hebben een groot belang bij goede relaties met de VS, het VK, China, en Rusland. Ze dragen bij aan banen en welvaart. Mark Rutte heeft dan ook gelijk dat hij botsingen tussen de EU en deze landen wil vermijden. Hij hamert op goede relaties en wijst er terecht op dat ook onder Trump de VS nog steeds Europa’s belangrijkste bondgenoot is. In politiek Den Haag zijn er nog steeds partijen die menen dat hun protstesten tegen Trump werken: hun invloed is nul! Bij het ontwikkelen van een vernieuwde EU moet uitdrukkelijk rekening worden houden met de opvattingen van de EU-burgers. Deze zijn te vinden in Europees opinie onderzoek.

Wat vinden EU-burgers?

Immigratie wordt als het meest zorgwekkende probleem gezien en de burgers eisen adequate maatregelen. Op de tweede plaats komt terrorisme. De EU moet er voor zorgen dat de buitengrenzen streng worden bewaakt en dat binnen de EU veiligheid beter wordt gewaarborgd Daarnaast staat bij de burgers in veel lidstaten het verbeteren van de economie en het aanpakken van de werkloosheid op hun verlanglijstje.

De EU-burgers wijzen meer politieke macht van Brussel af en vinden dat er juist meer ruimte moet komen voor eigen nationaal beleid, maar ook dat Brussel meer zeggenschap mag krijgen op het terrein van veiligheid en economische samenwerking. Een meerderheid ( behalve in het VK) wil dat hun land deel blijft uitmaken van de EU en heeft meer vertrouwen in de EU dan in hun eigen nationale overheden. Bij de protestpartijen in de lidstaten is een vertrek uit de EU geen topprioriteit meer. Ook daar dringt het besef door dat hun land zonder de EU economisch en politiek niets meer voorstelt en onder de vlag van de EU de vruchten kan plukken van de politieke en economische machtspositie van de EU in de wereld.

De EU kan alleen overleven als er voldoende rekening wordt gehouden met de opvattingen van de Europese burgers. Daarnaast moeten de Europese regeringsleiders met een aansprekende, eensgezinde toekomstvisie komen. De EU moet ook stoppen met het opgeheven vingertje en het tonen van morele verontwaardiging naar de wereld buiten de EU. Voor de vernieuwde EU geldt: minder Brussel en meer ruimte voor nationaal beleid. Daarnaast kan de EU, mede in belang van de lidstaten, zijn machtpositie in de wereld versterken door zich vooral te richten op handelspolitiek, het veiligheidsbeleid, de migratie- en vluchtelingenproblematiek en de eigen defensie.

Nieuwe economie

Daarnaast is het nodig dat de EU voorop gaat lopen in Economie 4. Deze niewe economie wordt gekenmerkt door digitalisering, het gebruik van innovatieve technologie, klimaatmaatregen en onderwijs en onderzoek op wereldtopniveau. De EU moet op dit vlak snel met een enthousiasmerend programma komen, dat tevens een impuls geeft aan de Europese economie en banen schept.