Nieuws/Binnenland
1521143836
Binnenland

Tweede Kamer wil onderste steen boven in ’Nokiagate’

Den Haag - Nog deze week wil de Tweede Kamer de onderste steen boven over de gewiste sms’jes op de Nokia van premier Rutte. Een debat daarover moet nog deze week worden gehouden, heeft de Tweede Kamer besloten.

’Stuitend’ en ’van de ratten besnuffeld’, zo betitelen parlementariërs de werkwijze van de minister-president die zelf besloot of telefoonberichten op zijn Nokia konden worden gewist of bewaard dienden te blijven. „We hebben gewoon een sjacheraar als premier”, concludeert PVV-leider Wilders.

GL-leider Klaver wil voorafgaand aan het spoeddebat - donderdag 10.15 uur - eerst een uitlegbrief zien van Rutte. En hij zou graag een reactie willen krijgen van de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed, die toeziet op het correct opslaan van overheidsinformatie. Volgens hem heeft Rutte met zijn gedrag de wet overtreden. Voormalig CDA’er Pieter Omtzigt zou daarnaast advies willen inwinnen van de parlementair advocaat. Van PVV-leider Wilders hoeft Rutte geen brief te schrijven. „Alhoewel, misschien een ontslagbrief”, grijnsde hij.

SP-leider Marijnissen vindt dat Rutte echt heeft verzaakt. „Dit heeft alles te maken met geloofwaardigheid en het vertrouwen in de politiek”, verzucht ze. Ook de vier coalitiepartijen vinden dat een debat over de kwestie op zijn plaats is. Zoals het er nu naar uitziet, wordt het debat donderdag gehouden.

Maar ruimte voor twintig berichten

Rutte verwijderde jarenlang sms’jes van zijn telefoon. Zijn toestel – een oude Nokia – zou namelijk ruimte hebben gehad voor zo’n twintig berichten. Om die reden deed de premier aan ’realtime archivering’, zo zei de landsadvocaat deze week in een rechtszaak die de Volkskrant had aangespannen. Sms’jes die hij belangrijk achtte, zou Rutte hebben doorgestuurd naar ambtenaren. De rest verwijderde hij.

„Ik heb nooit bewust belangrijke zaken achtergehouden”, zei Rutte woensdagochtend in een verklaring aan de pers. Hij ontkent de wet te hebben overgetreden. „Tot heel kort geleden werkte ik met een zogeheten Nokia. Ik ben niet zo van de smartphones. Maar het nadeel is dat het heel onoverzichtelijk is, met een klein schermpje. Ik realiseerde mij dat er een richtlijn is die zegt dat je belangrijke berichten moet bewaren. Dus wat ik altijd deed, is dat ik die berichten doorstuurde naar een collega binnen mijn ministerie. Zodat het bewaard zou zijn als er een Wob-verzoek zou komen.”

Wat bewaarde Rutte wel en wat niet? „Alles wat privé is, stuurde ik niet door”, zegt hij. Berichten die zeggen ’bel even’ of ’de afspraak wordt een half uur later’ ook niet. Maar als er echt inhoud in zit, dan stuur ik dat door. Zijn de sms’jes heel lang, dan gaat dat weer niet. Lange sms’jes kun je niet doorsturen. Dan bel ik met de raadadviseur of een andere collega hier, en dan bel ik door wat er in staat.”

Volgens de Archiefwet moet sommige correspondentie van bewindspersonen worden bewaard, zodat later verantwoording kan worden afgelegd aan het publiek. Lange tijd was onduidelijk of sms- en appverkeer daar ook onder viel, maar in 2019 oordeelde de Raad van State dat dit wel zo is.

VIDEO: Volgens politiek commentator Wouter de Winther heeft Mark Rutte de boosheid van de Tweede Kamer over zichzelf afgeroepen.