Nieuws/Binnenland
1543590996
Binnenland

Dekker verleent met tegenzin gratie aan moordenaar ’t Koetsiertje

Zes doden en zes gewonden bij schietpartij in Delft (archiefbeeld, 1983).

Zes doden en zes gewonden bij schietpartij in Delft (archiefbeeld, 1983).

DEN HAAG - Minister Sander Dekker (Rechtsbescherming) verleent alsnog gratie aan Cevdet Yilmaz, die in 1983 zes mensen doodschoot in het Delftse café ’t Koetsiertje. Dekker wees het gratieverzoek van Yilmaz meerdere keren af, maar werd elke keer door de rechter teruggefloten.

Zes doden en zes gewonden bij schietpartij in Delft (archiefbeeld, 1983).

Zes doden en zes gewonden bij schietpartij in Delft (archiefbeeld, 1983).

Na een uitspraak van het gerechtshof dinsdag kan Dekker niet anders dan alsnog het gratieverzoek inwilligen, schrijft de minister in een brief aan de Tweede Kamer. Volgens het hof zijn er „onvoldoende argumenten om gratie te weigeren.”

Dekker benadrukt dat het niet „gebruikelijk” is om de Kamer over een individuele zaak te informeren. „Ik ben me bewust dat dit besluit ingrijpend is voor de slachtoffers en nabestaanden van de slachtoffers, en dat dit besluit zowel maatschappelijk als politiek tot de nodige discussie kan leiden. Om die reden heb ik besloten uw Kamer in dit uitzonderlijke geval te informeren.”

Minister Sander Dekker

Minister Sander Dekker

„Ik snap heel goed dat het verlenen van gratie onrechtvaardig voelt, dat gevoel deel ik”, zegt Dekker in een reactie. „Maar wij leven ook in een rechtsstaat.” Volgens de minister laten nationaal en internationaal recht hem geen andere keuze. Als hij toch gratie zou blijven weigeren bestaat het „reële risico” dat rechters in de toekomst geen levenslang meer opleggen, zo redeneert hij.

Yilmaz werd in 1984 tot levenslang veroordeeld. In 2001 werd hij voor behandeling overgeplaatst naar een tbs-kliniek. Sinds 2014 woont hij onder toezicht buiten de kliniek.

Ruzie

Hoe het kwam dat op die fatale dag in april bij Yilmaz, die toen net tot Nederlander was genaturaliseerd, de stoppen doorsloegen, is nog altijd onduidelijk. Politieman Frans van Rijnswou liet in 2019 aan Omroep West weten dat Yilmaz er niet over wilde praten. Een ruzie was mogelijk het motief. „Hij had ruzie in het café met een van de slachtoffers. Die zou tegen hem hebben gezegd: ’Je bent nu wel een Nederlander, maar een echte Hollander word je nooit.’ Maar of dat werkelijk de reden is geweest, is nog steeds onduidelijk”, aldus Van Rijnswou. „Hij is een man waar je niet veel grip op hebt.”

Onder de slachtoffers was een 12-jarig meisje. Ook haar moeder werd doodgeschoten. Tijdens een verlof stichtte Yilmaz zelf een gezin.

’Bijzondere’ zaak

De zaak van Cevdet Yilmaz is in meerdere opzichten bijzonder. Hij werd veroordeeld tot levenslang in een tijd dat dat ook nog echt levenslang was, zonder reëel uitzicht op gratie. Yilmaz werd in 2001 op aandringen van de Staat overgeplaatst naar de Van der Hoeven tbs-kliniek, zonder dat de rechter hem tbs oplegde. De wet biedt die mogelijkheid als sprake is van een gebrekkige ontwikkeling of geestelijke stoornis.

Een tbs-kliniek is echter geen gevangenis. De behandeling is gericht op een terugkeer in de samenleving en dat is precies wat Yilmaz met meerdere juridische procedures probeerde af te dwingen. Meerdere rechters oordeelden dat de Staat verwachtingen bij hem had gewekt die moesten worden nagekomen.

Wie tegenwoordig tot levenslang wordt veroordeeld zit niet meer per definitie voorgoed achter de tralies. Onder druk van het Europees hof voor de rechten van de mens werd in 2017 besloten dat elke levenslang gestrafte na 25 jaar een herbeoordeling krijgt.