Nieuws
1630222
Nieuws

’Ploegendienst-onderzoek’ in Ocean Race

Zeilers proefkonijn

Rotterdam - Wat hebben wegwerkers in ploegendienst aan een plukje haar van een zeiler? Hoe kan het slaapritme tijdens de Volvo Ocean Race verpleegsters helpen om in de nachtdienst wakker te blijven?

Team AkzoNobel heeft negen topzeilers aan boord en vaart tegen zes identieke boten in acht maanden rond de wereld. Het Erasmus Medisch Centrum onderzoekt in de zwaarste oceaanzeilrace ter wereld de effecten van stress en slaap-waakritmes op het presteren van de teamleden.

Ziektes

Volgens prof. dr. Bert van der Horst, hoogleraar Chronobiologie en Gezondheid van het Erasmus MC, gaat dit onderzoek bij topzeilers de hele maatschappij aan. „Omdat we in een 24/7-economie leven, loopt iedereen regelmatig ’uit fase’ met de eigen biologische klok. Uit onderzoek is gebleken dat de kans op het krijgen van veel ziektes vergroot wordt door het ’uit fase’ leven.

Zeilers van de Volvo Ocean Race zijn interessant omdat ze tijdens de race in een bijzondere ’ploegendienst’ werken van vier uur op, vier uur af. Daarbij wisselen de omstandigheden tijdens de race voortdurend. Soms hebben zeilers maar twintig minuten rust, soms anderhalf uur en als ze geluk hebben vier uur. Vaak moeten ze fysiek extreem afzien, op andere momenten ervaren ze enorme stress, bijvoorbeeld omdat in windstiltes hun tegenstanders snel dichterbij komen.”

Het Erasmus MC onderzoekt hoe de zeilers onder wisselende omstandigheden presteren. Dat gebeurt onder meer met een speciaal horloge dat alle activiteiten meet. De biologische klok is verschillend voor ochtend- of avondmensen. Aan de hand van vragenlijsten wordt bepaald wat voor ’type’ mensen de zeilers zijn.

De onderzoekers verwachten dat door rusttijden aan te passen aan iemands persoonlijke biologische klok, het mogelijk is om de ervaren stress te verminderen. Blootstelling aan stress is te achterhalen via het bloed en door de concentratie van het stresshormoon cortisol in afgeknipte plukjes haar te meten.

Een onderzoeker knipt een plukje haar af bij schipper Simeon Tienpont.

Een onderzoeker knipt een plukje haar af bij schipper Simeon Tienpont.

Op de zeilboten wordt een logboek bijgehouden met gegevens over onder meer snelheid, wind, golfslag en temperatuur. Door de prestaties te combineren met de slaap- en waakritmes, kunnen de onderzoekers in de race die eind juni in Den Haag finisht, adviseren het wachtrooster aan te passen. Die resultaten zijn ook breder, op andere plekken in de maatschappij te gebruiken.

Van der Horst: „Ploegendiensten komen overal voor. Afschaffen van deze diensten kan niet, denk maar aan de gezondheidszorg, dus moeten de risico’s worden geminimaliseerd. Ons immuunsysteem staat ook onder invloed van onze biologische klok. Dit onderzoek gaat over de relatie tussen onze gezondheid en onze biologische klok. Dat gaat iedereen aan.”