Nieuws/Binnenland

Frauderende hypotheekadviseurs krijgen berisping

Adviseurs ABN bestraft

AB BLAUW

AMSTERDAM - Het duurt nog enkele maanden voor ABN Amro het grootschalige interne onderzoek naar fraude met verbeterde hypotheekadviezen heeft afgerond.

AB BLAUW

Wel weten de eerste vanwege fraude geschorste hypotheekadviseurs inmiddels waar zij aan toe zijn. Enkele tientallen op non-actief gezette medewerkers mochten na een berisping weer aan het werk, zo melden bronnen binnen ABN Amro. Daarnaast krijgen zij geen prestatiebonus over 2016 uitgekeerd. Bij een klein aantal adviseurs is vastgesteld dat hun handelen reden is voor ontslag.

Vooralsnog is bij negentig adviseurs vastgesteld dat zij een handtekening hebben vervalst of anderzijds gefraudeerd hebben met het klantakkoorden van verbeterde hypotheekadviezen. Het aantal verdachte medewerkers naar wie nog een onderzoek loopt zit op 130.

Frans Woelders, directeur Retail bij ABN Amro, kondigde vorige week aan dat ook de rol van leidinggevenden wordt onderzocht. Door het grote aantal verdachte adviseurs zal dit proces vermoedelijk pas na de jaarwisseling van start gaan. Hierdoor zal het nog zeker enkele maanden duren voor het onderzoek volledig is afgerond.

De zaak over fraude met verbeterde hypotheekadviezen kwam vorige maand aan het licht toen een manager op het hoofdkantoor melding had gemaakt van twee identieke handtekeningen die in twee aparte hypotheekdossiers was aangetroffen. Een adviseur bleek valse handtekeningen te hebben gezet op hypotheekadviezen waar een interne controledienst achteraf verbeteringen op had aangebracht. Dit verbeterde advies moest door de betreffende klanten worden gezien en ondertekend.

Vrij snel nadat er een breed onderzoek naar aanleiding van het incident werd ingesteld, breidde de kwestie zich uit naar tientallen hypotheekadviseurs. Uiteindelijk werd besloten negenduizend hypotheekadviezen die vanaf 2013 zijn verstrekt tegen het licht te houden. ABN Amro maakte hiervan melding bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM). Ook wordt met de Stichting Tuchtrecht Banken besproken of de bankierseed is geschonden.

Het lijkt er volgens de bank nog altijd niet op dat klanten financieel benadeeld zijn door de fraude met de verbeterde adviezen. Naar verluidt betroffen de aanpassingen slechts kleine correcties, die niet van invloed zouden zijn op het afgegeven advies.

Enkele adviseurs vertelden De Telegraaf dat zij handelden uit frustratie vanwege een naar eigen zeggen hoge werkdruk en een ’absurd’ controleproces. Veel klanten die al maanden geleden een hypotheek hadden afgesloten weigerden het aangepaste advies te tekenen. Gesproken wordt van een ’typisch voorbeeld van de top die te ver van de werkvloer staat’. „Er is geen fraude gepleegd, en niemand is benadeeld”, aldus medewerkers.

Op het hoofdkantoor van ABN Amro wordt geworsteld met dit vraagstuk. „Ik snap dat het voor een adviseur lastig kan zijn om terug te gaan naar de klant, als het gaat om een wijziging in het advies waarbij er geen impact is voor de klant”, erkende Woelders vorige week. „Vaak heeft de klant zelf ook gevraagd wat het nut is van nog eens een handtekening zetten. En misschien zijn we in het proces wel doorgeslagen in de terugkoppeling naar klanten.”

Bankiers beloven bij de verplichte bankierseed ’het belang van de klant centraal te stellen’. Veel adviseurs halen deze passage aan om te verklaren waarom zij klanten niet wilden lastigvallen met papierwerk dat niet van invloed is op hun hypotheek. Zelfs in de leiding is tot zekere hoogte begrip voor de adviseurs.

Toch is het tegelijk lastig voor ABN Amro om een oogje dicht te knijpen voor personeel dat een of meerdere handtekeningen heeft vervalst. In de bankierseed wordt namelijk ook beloofd dat men zich ’zal gedragen naar de wetten, de reglementen en de gedragscodes die van toepassing zijn’. Omdat de bankierseed pas op 1 april 2015 een wettelijke verplichting is, kunnen adviseurs de dans ontspringen met fraude die voor deze datum is gepleegd.