Nieuws/Binnenland
1744757184
Binnenland

Megaproces hervat

Minstens 76 nabestaanden van slachtoffers MH17 willen gebruikmaken van spreekrecht

De rechtbank in de rechtszaal in het zwaarbeveiligde Justitieel Complex Schiphol, waar het internationale MH17-proces plaatsvindt. Bij de raketaanslag op de vlucht van Malaysian Airways op 17 juli 2014 kwamen 298 mensen om van tien nationaliteiten.

De rechtbank in de rechtszaal in het zwaarbeveiligde Justitieel Complex Schiphol, waar het internationale MH17-proces plaatsvindt. Bij de raketaanslag op de vlucht van Malaysian Airways op 17 juli 2014 kwamen 298 mensen om van tien nationaliteiten.

SCHIPHOL - Het uitoefenen van het spreekrecht door nabestaanden van slachtoffers van vlucht MH17 gaat zeker twee weken in beslag nemen.

De rechtbank in de rechtszaal in het zwaarbeveiligde Justitieel Complex Schiphol, waar het internationale MH17-proces plaatsvindt. Bij de raketaanslag op de vlucht van Malaysian Airways op 17 juli 2014 kwamen 298 mensen om van tien nationaliteiten.

De rechtbank in de rechtszaal in het zwaarbeveiligde Justitieel Complex Schiphol, waar het internationale MH17-proces plaatsvindt. Bij de raketaanslag op de vlucht van Malaysian Airways op 17 juli 2014 kwamen 298 mensen om van tien nationaliteiten.

LIVE – Verslaggever Saskia Belleman is bij de rechtszaak aanwezig. Haar tweets lees je onderaan dit artikel (vanaf circa 10.00 uur).

Dat bleek maandagmiddag tijdens een nieuwe inleidende zitting in de strafzaak over het neergeschoten passagiersvliegtuig in de extra beveiligde rechtbank op Schiphol. Bij die ramp kwamen op 17 juli 2014 298 mensen om het leven.

Volgens advocaat Peter Langstraat hebben tot nu toe 76 mensen aangegeven van hun spreekrecht gebruik te willen maken: 60 mensen in de zittingszaal en 10 vanaf een andere locatie. Een aantal nabestaanden in het buitenland zal gebruik willen maken van de mogelijkheid om een videoboodschap in te spreken. Van die 76 nabestaanden zullen er 55 in het Nederlands spreken, 20 in het Engels en 1 in het Duits.

Zowel de advocaten van de familieleden als de officieren van justitie denken dat er per nabestaande een half uur moet worden uitgetrokken en dat 10 sprekers op een dag het maximum is. 127 nabestaanden hebben tot nu toe aangegeven een schriftelijke verklaring te willen indienen. Zeker 100 nabestaanden hebben geen advocaat en zullen mogelijk ook nog willen spreken.

Schadevergoeding

Volgens advocaat Langstraat hebben tot nu toe 316 mensen gezegd dat ze een schadeclaim willen indienen.

Volgens advocate Arlette Schijns gaat het belang van dit proces voor de families veel verder dan alleen het krijgen van een schadevergoeding. ,,Daar krijgen ze hun dierbaren niet mee terug. Het gaat in de eerste plaats om het vaststellen wie verantwoordelijk is voor de dood van hun geliefden. Om het vaststellen van schuld. En daarna van de boete”, zei ze met een verwijzing naar het boek Schuld en boete van de Russische schrijver Dostojevski.

Sommige nabestaanden hebben al geld gekregen van Malaysian Airlines en van de Maleisische Oliemaatschappij Petronas. Maar volgens Schijns vinden ze het van groot belang dat juist de verdachten betalen.

Volgens deskundigen die door de advocaten werden geraadpleegd moeten de schadeclaims worden behandeld naar Oekraïens recht, omdat het vliegtuig boven dat grondgebied werd neergehaald. Dat kan een complicatie opleveren, omdat het uitgangspunt bij het behandelen van schadeclaims is dat die geen onevenredige belasting van het strafproces mogen vormen. Volgens Schijns hoeft dit geen probleem te zijn. De rechtbank kan zich laten adviseren door deskundigen van het Internationaal Juridisch Instituut IJI, dat in staat zou zijn om in juli volgend jaar een advies te geven, aldus Schijns.

Het grote voordeel van het door de strafrechter laten behandelen van de schadeclaims is dat die de zogenoemde schadevergoedingsmaatregel kan opleggen. Die houdt in dat de Staat de incasso op zich neemt en aan de slachtoffers het schadebedrag voorschiet.

Oleg Poelatov

De advocaten van Oleg Poelatov, de enige verdachte die zich laat vertegenwoordigen, zijn er in de afgelopen maanden nog steeds niet in geslaagd om hun cliënt te bezoeken.

Volgens de advocaten Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck is dat een voorwaarde om de verdediging van Oleg Poelatov goed te kunnen voorbereiden. Een eerder geboekte vlucht ging op het laatste moment niet door en het is volgens Ten Doesschate zeer de vraag of de vlucht die nu is geboekt wel doorgaat.

Dat ontlokte officier van justitie Ward Ferdinandusse de cynische reactie dat hij de raadslieden wel behulpzaam kon zijn bij het boeken van een vlucht. Volgens hem kan er vanuit meerdere Europese steden zonder problemen naar de Russische Frederatie worden gevlogen.

Advocate Sabine ten Doesschate beklaagde zich er ook over dat veel informatie voor de verdediging van Poelatov nog steeds wordt afgeschermd. In verklaringen die wel in het dossier zitten, zijn grote delen van de antwoorden van getuigen en zelfs de vragen van de verhoorders onleesbaar gemaakt. Dat gebeurt uit veiligheidsoverwegingen. Veel getuigen worden ook niet met naam en toenaam genoemd in verband met hun veiligheid.

Ten Doesschate vindt dat de verdediging zich op deze manier geen oordeel kan vormen over de betrouwbaarheid van de getuigen en dat hierdoor de verdediging ernstig wordt belemmerd. De advocate zegt dat er bovendien geen deskundige te vinden is die met de verdediging naar de wrakstukken van het vliegtuig kan kijken, omdat iedere deskundige al op de een of andere manier bij de zaak betrokken is.