Nieuws/Binnenland
175065053
Binnenland

Links wil vermogende Nederlander nog zwaarder belasten

Links verenigd over wooncrisis

Geert Wilders (PVV) is in de Tweede Kamer aan het woord tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen, het debat na de troonrede op Prinsjesdag.

Geert Wilders (PVV) is in de Tweede Kamer aan het woord tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen, het debat na de troonrede op Prinsjesdag.

Den Haag - De Algemene Politieke Beschouwingen zijn begonnen met een stevige tirade van PVV-leider Wilders over zijn veroordeling. De linkse partijen maakten een punt van de gebrekkige informatie van het kabinet over plannen om 2 miljard euro uit trekken voor een investeringskorting voor bedrijven.

Geert Wilders (PVV) is in de Tweede Kamer aan het woord tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen, het debat na de troonrede op Prinsjesdag.

Geert Wilders (PVV) is in de Tweede Kamer aan het woord tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen, het debat na de troonrede op Prinsjesdag.

PVV-leider Wilders opende het bal, die rol is altijd voor de fractieleider van de grootste oppositiepartij weggelegd. Hij maakte een punt van zijn eigen veroordeling voor de ’minder, minder, minder’-uitspraak. Wilders stelde aan de hand daarvan dat mensen met een onwelgevallige mening in Nederland de mond wordt gesnoerd: „Rutte heeft een grote mond over Hongarije, maar is zelf premier van een intens corrupt land.” De overige Kamerleden, „behalve meneer Baudet”, kregen het verwijt hem te hebben laten vallen.

De tirade van Wilders leverde stevige kritiek op van oppositie- en coalitiepartijen. Vooral CU-fractieleider Segers trok stevig van leer: „U heeft hier alle vrijheid om te zeggen wat u wilt. U heeft alle recht om in beroep te gaan. In een dictatuur was u niet beveiligd door de minister die u nu bekritiseert.” Dat werd hem niet in dank afgenomen door de PVV-fractie. „Hoe haal je het in je hoofd. Smerig!”, riep vice-fractievoorzitter Agema naar Segers terwijl hij terugliep naar zijn plek.

Dijkhoff: sterke overheid

Na Wilders was het de beurt aan VVD-fractieleider Dijkhoff. Hij begon zijn betoog met het aanstippen van de pijnlijke gevolgen van de coronacrisis, zowel voor de volksgezondheid als de economie. Maar de linkse oppositie sleepte hem al snel een discussie in over het uitblijven van een loonsverhoging voor de zorg en de belastingkorting voor bedrijven die het kabinet wil invoeren.

Daar hadden GL, SP en PvdA bij aanvang van het debat, al een punt over gemaakt. De partijen vroegen meteen om de stukken die bij die Baangerelateerde Investeringskorting (BIK) horen. Die wil het kabinet invoeren als tegemoetkoming naar het bedrijfsleven, dat een streep door de ingetekende verlaging van de winstbelasting zag gaan. Het plan kost 2 miljard euro, maar een wetsvoorstel ligt er nog niet. Dat komt op 5 oktober, zei Rutte.

Liberaal Dijkhoff liet in het vervolg van zijn betoog weten voor een ’sterke overheid’ te zijn. Dat moet naast ’eerlijke handel’ en ’minder afhankelijkheid’ een speerpunt van de VVD worden. Dijkhoff liet ook doorschemeren open te staan voor een nieuwe kerncentrale in Nederland: „Zonder kernenergie is schone stroom in 2050 niet realistisch.”

Moria en Akwasi

GL-leider Jesse Klaver was als derde aan de beurt. Hij begon een emotioneel relaas over het migrantenkamp Moria („kamp-Hel”). Het plan van het kabinet om na de verwoestende brand daar vorige week 100 mensen op te nemen deed hij af als „gegoochel met kleine getallen.” PVV-leider Wilders verweet Klaver misbruik te maken van het sentiment rondom de ontheemde kinderen en wees Klaver erop dat een aantal asielzoekers de brand in Moria zelf hebben gesticht: „Haalt u ze hierheen, dan zal het gevolg zijn dat andere asielzoekerscentra ook in de fik gaan.” Voor Klaver is dat geen reden om van koers te wijzigen: van hem moeten er nog altijd meer migranten naar Nederland worden gehaald.

Premier Rutte kreeg een pluim van Klaver, maar het was een belediging verpakt in een compliment: „Hij was de premier die er was na de MH17-ramp. Maar er is ook een andere premier: Mark de manager.” Klaver hield een pleidooi tegen de marktwerking op allerlei vlakken: „Het virus van het eonomisme houdt ons in zijn greep.” Ook het bekende stokpaardje van klimaatbeleid werd van stal gehaald.

Klaver en Wilders botsten hard over de omstreden rapper Akwasi. Wilders vroeg Klaver of hij Akwasi na zijn optreden op de Dam nog altijd een „woordkunstenaar” vindt. De uitspraken van Akwasi (o.a. over het in het gezicht schoppen van Zwarte Piet) waren „niet handig”, erkende de GL-leider, maar Akwasi blijft voor hem een ’woordkunstenaar’: „Hij heeft ook heel vaak een verzoenende toon aangeslagen.”

Wooncrisis

CDA-leider Pieter Heerma was als vierde aan zet. In zijn inbreng zette hij in op de ’coöperatieve samenleving’ die er volgens hem in 2040 moet komen: tegen die tijd zal de hele wereld ons poldermodel willen kopieren, aldus Heerma. De „coöperatieve samenleving” is volgens Heerma een model waarin publieke en private organisaties dichter bij elkaar komen en compromissen sluiten. De woningnood neemt in het betoog van Heerma een prominente rol in. Hij komt de linkse partijen flink tegemoet: zo pleit de CDA’er voor een ministerie van Volkshuisvesting en toonde hij zich bereid om te kijken naar voorstellen van de oppositie om huurprijzen die door inflatie zijn gestegen weer te verlagen.

SP-fractievoorzitter Lilian Marijnissen hekelde in haar inbreng het begin van het debat: „We zitten middenin de ergste naoorlogse crisis en het gaat hier al uren over Zwarte Piet, migranten en Marokkanen.” Net als haar voorgangers stipte ze ook de woningnood aan. Het steekt haar dat minister Kajsa Ollongren zelfs na een motie van afkeuring in de Eerste Kamer de huren niet bevroor. Ze riep de minister op dat alsnog te doen.

FvD-leider Baudet beschuldigde de SP na een betoog van Marijnissen over racisme van het bedrijven van ’identiteitspolitiek’. „Onzin”, vindt Marijnissen. „Ik weet niet waar u dat idee vandaan haalt. Overal waar kan verzetten wij ons tegen manifestaties hiervan.” De verengelsing op allerlei plekken noemt zij als voorbeeld.

Rob Jetten (D66) grijpt de coronacrisis aan om een pleidooi te houden voor het thuiswerken. Zijn partij wil dat werknemers vanaf nu het recht krijgen om een dag in de week thuis te werken, ook als de pandemie voorbij is. Ook moeten patiënten via beeldbellen in contact kunnen komen met artsen en specialisten.

Verder verwees hij naar de Europese State of the Union die Ursula von der Leyen (voorzitter van de Europese Commissie) eerder op de dag hield. De klimaatplannen van het kabinet moeten naar een „hoger niveau worden getild”, aldus Jetten. De D66-leider bepleitte nogmaals om de CO2-reductie in 2030 naar 55% te brengen, in lijn met de toespraak van Von der Leyen.

Asscher neemt afscheid van Rutte

PvdA-fractieleider Lodewijk Asscher nam alvast een voorschot op wat volgens hem het einde van Rutte als regeringsleider: „Dit is de afscheidsbegroting van Rutte. Er komen nog heel wat afscheidsmomenten.” De premier kon erom lachen.

De woonbegroting, het steunpakket, het Wopke/Wiebes-fonds: ze werden door Asscher, die zijn betoog van bijna een half uur helemaal uit het hoofd deed, allemaal nog als onvoldoende beoordeeld. Een voorzetje van CDA’er Heerma om te vertellen hoe hij de werkgarantie die hij graag zou zien in het steunpakket voor zich ziet, kon hij nog niet overtuigend intikken. Asscher ziet een rol voor ’instanties of UWV’. Hij vindt dat de werkgever een soort zorgplicht heeft.

De linkse partijen hadden woensdagochtend al hun eisen op tafel gelegd in een tegenbegroting. Zij stellen voor om ruim 9 miljard euro meer te investeren in de zorg (zorgpremie bevriezen, hogere lonen, lagere werkdruk) en lagere huren. Daarnaast vragen ze om meer coronasteun, in de vorm van loon doorbetalen en meer steun voor zzp’ers.

Om dat te betalen willen de partijen het hoge tarief voor de winstbelasting van bedrijven. Daarnaast stellen ze een nieuwe belastingschijf voor waarin mensen voor hun inkomen boven 150.000 euro 60 procent belasting moeten gaan betalen en een hogere belasting over spaargeld.

Naar verwachting komt de oppositie donderdag met moties over de toenemende woningnood. Linkse partijen willen bijvoorbeeld dat de verhuurdersheffing wordt verlaagd voor woningcorporaties. Het idee is dat er dan meer gebouwd kan worden. Dijkhoff gaf woensdag aan niets in dat plan te zien.

De podcast Afhameren met Wouter de Winther staat deze week in het teken van een bijzondere Prinsjesdag. De politiek commentator neemt samen met presentator Pim Sedee alle opvallende details door:

Aftellen

Het debat staat woensdag vooral in het teken van de inbreng van alle partijen. De donderdag is dan vooral gereserveerd voor de beantwoording van het kabinet. Die zal premier Rutte voor zijn rekening nemen.

Normaal gesproken doet hij dat voor een uitpuilend ’Vak K’, waar alle ministers en staatssecretarissen in zitten. Dat mag vanwege de coronamaatregelen niet, dus wordt Rutte alleen geflankeerd door vicepremiers De Jonge, Ollongren en Schouten en de ministers Hoekstra (Financiën), Koolmees (Sociale Zaken) en Wiebes (Economische Zaken). Ook voor de Kamer zijn er beperkingen, er mogen maximaal 50 van de 150 Kamerleden tegelijk in de zaal zijn.