Nieuws/Binnenland
1873236906
Binnenland

Johan van Laarhoven hoeft niet naar ziekenhuis van rechter

Johan van Laarhoven op archiefbeeld.

Johan van Laarhoven op archiefbeeld.

DEN HAAG - De advocaten en familieleden van Johan van Laarhoven zijn teleurgesteld dat hij nog zeker een week blijft vastzitten in de gevangenis van Vught. De rechter maakte tijdens de zitting in Den Haag bekend dan uitspraak te doen over of de oud-coffeeshopeigenaar zijn strafproces tijdelijk buiten de cel voor medische zorg zou mogen afwachten. ,,Hij heeft gewoon nú hulp nodig!”

Johan van Laarhoven op archiefbeeld.

Johan van Laarhoven op archiefbeeld.

Van Laarhoven keerde gisteren terug in Nederland, nadat hij ruim vijf jaar in Thailand vast had gezeten wegens witwassen. Hij werd direct overgebracht naar de penitentiaire inrichting in Vught. Van Laarhovens advocaten Knoops en Spong spanden daarop een kort geding tegen de Staat aan, omdat hij volgens hen vanwege zijn kwetsbare gezondheid met ’zeventien verschillende aandoeningen’ medische zorg nodig had die in de gevangenis van Vught niet geboden kon worden.

Geert-Jan Knoops verzocht de rechter om Van Laarhoven in ieder geval twee maanden de tijd te geven om te herstellen onder toezicht van medisch personeel van een academisch ziekenhuis, waarna tijdens een zitting geëvalueerd zou moeten worden wat er moet gebeuren met betrekking tot de hechtenis.

Aandoeningen

Carry Knoops somde tijdens de zitting het volgens haar enorme medische dossier van Van Laarhoven op, problemen die ontstaan zouden zijn door de slechte detentieomstandigheden in Thailand met extreme hitte, overbevolking en ongedierte. Van Laarhoven zou onder meer last hebben van pijn op de borst, hoge bloeddruk, prostaat- en gehoorproblemen, enorme hoofd- en maagpijnen, heup-, knie- en voetklachten en een posttraumatische stress-stoornis (PTSS).

Knoops: „De ernstige pijn op zijn borst geeft hem het gevoel dat hij in een ’ongelooflijke klem’ zit. Dat zijn tekenen van een kramp van het hart, wat zou kunnen betekenen dat hij een ernstig risico loopt op een hartinfarct. Hij heeft ook al langer problemen aan zijn kransslagaders en moest in Thailand vanwege een afsluiting al in 2015 gekatheteriseerd worden, maar dat durfde hij daar niet aan. Ik wil niet de verantwoordelijkheid nemen dat hij binnen veertien dagen overlijdt.”

De advocaten van Johan van Laarhoven in de rechtbank.

De advocaten van Johan van Laarhoven in de rechtbank.

Ook de problemen aan zijn galblaas zijn volgens Knoops nijpend. „Als je een galblaasontsteking hebt, kan die springen, wat uiteindelijk een interne bloeding met de dood tot gevolg heeft.” Ook zou hij huidkanker gekregen hebben door blootstelling aan de zon, waartegen hij snel behandeld moet worden, aldus Knoops.

Afspraken met Thailand

De Staat voerde echter aan dat er in het uitleveringsverdrag met Thailand expliciet afgesproken is dat Van Laarhoven zijn Thaise straf in Nederland zou voortzetten. „Nederland kan niet zomaar van die gemaakte afspraken afwijken door invrijheidsstelling. Dat zou het vertrouwen ernstig schaden. De straf dient gewoon uitgevoerd te worden.”

Het hof in Arnhem oordeelde in november dat die straf bij uitlevering omgezet zou moeten worden naar 10 jaar en 8 maanden. Knoops stelde echter dat Van Laarhoven zijn straf eigenlijk al uitgezeten heeft, omdat Thaise detentie zwaarder zou wegen. „Eigenlijk heeft hij al ruim zestien jaar gezeten, meer dan het strafmaximum in Nederland voor zijn daad.”

Een lastige medische situatie zou de gemaakte afspraken kunnen veranderen. Thailand zou dan best begrip hebben voor de gratie, argumenteerde Knoops. Maar de landsadvocaat van de Staat voerde aan dat er geen adequate medische onderbouwing is van de belangrijkste klachten die door de verdediging van Van Laarhoven aangevoerd zijn. Een inrichtingsarts had hem volgens haar gezien.

„Hij heeft enkele chronische klachten, die goed behandeld kunnen worden in detentie en waarvoor geen acute ziekenhuisopname nodig is. De PI zal hem ook niet tegenwerken als hij naar specialisten toe wil voor onderzoek. Er is bovendien een penitentiair ziekenhuis. Er is een rij aan klachten waarvan gezegd wordt dat het algemeen bekend is dat ze levensbedreigend zijn, maar dat is medisch niet voldoende onderbouwd en rijmt niet met het feit dat Van Laarhoven gewoon mocht vliegen en in het vliegtuig zelfs geen medisch specialist nodig had.” Bovendien kan Van Laarhoven na een second opinion altijd nog een klacht indienen waarna er een vervolgprocedure kan volgen, stelde de landsadvocaat.

Staat aanklagen en schadevergoeding

De aanklager verdenkt Van Laarhoven van belastingfraude, lidmaatschap van een criminele organisatie en het witwassen van ruim 20 miljoen euro. Hij zou zich daaraan schuldig hebben gemaakt in de tijd dat hij eigenaar was van coffeeshopketen The Grass Company in Noord-Brabant. Zes jaar geleden kreeg Van Laarhoven in Thailand een celstraf van 75 jaar opgelegd. De 59-jarige Tilburger werd daar vervolgd op aanwijzing van de Nederlandse aanklagers. Dat bleek een onvoorzichtige handeling, oordeelde de Nationale Ombudsman vorig jaar maart. Daarom deed Nederland verwoede pogingen om hem terug naar ons land te krijgen.

Knoops stelde vrijdag tijdens de zitting dat Nederland had kunnen weten dat Van Laarhoven in Thailand hard gestraft zou worden en in de cel ongemakkelijke omstandigheden zou ondervinden. Hij kondigde dan ook aan dat hij de Staat in een latere procedure daarvoor nog wil aanklagen en een schadevergoeding zal eisen.

„De huidige detentie van Johan is het gevolg van het handelen van de Nederlandse staat destijds”, stelde Knoops. Hij betoogde ook dat die schadevergoeding lager zou uitvallen als Van Laarhoven nu medische zorg buiten de gevangenis kon krijgen. Knoops citeerde een verklaring van Van Laarhoven. „Nederland heeft mij fysiek en mentaal kapotgemaakt; niet als een foutje, maar met opzet.” De landsadvocaat pareerde onder meer met het argument dat Van Laarhoven er zelf voor had gekozen om in Thailand te gaan wonen.

Broer Frans van Laarhoven baalde dat de rechter pas volgende week uitspraak doet. ,,Johan heeft gewoon nú hulp nodig. Het viel me ook echt tegen dat de rechters niet eens even in beraad gingen, maar direct naar volgende week doorverwezen. Ik heb hem vanochtend gezien en hij zag er echt heel slecht uit.” Advocaat Geert-Jan Knoops hekelde de ‘kille’ houding van de Staat. ,,Die had ook gewoon kunnen aanbieden om Johan vanavond naar een cardioloog te brengen, desnoods met zijn handen vastgebonden aan een bed.”