Nieuws/Binnenland
1933430206
Binnenland

Hoekstra houdt pro-Europese toespraak: ’Meer militaire samenwerking’

Maastricht - Minister Wopke Hoekstra (Buitenlandse Zaken) heeft zich opvallend positief uitgelaten over verdergaande samenwerking binnen de Europese Unie. Hij wil dat Europa meer militair gaat samenwerken. Ook moet het vetorecht van lidstaten gedeeltelijk van tafel.

Dat heeft Hoekstra – die ook CDA-leider is – maandagmiddag gezegd in een toespraak in Maastricht. De minister sprak daar ter gelegenheid van Europadag, waarbij op 9 mei jaarlijks wordt stilgestaan bij vrede in Europa. Het is óók de dag waarop Rusland de overwinning op nazi-Duitsland viert. „Dat eerbetoon staat ook vandaag recht overeind”, stelde Hoekstra in zijn toespraak. „Tegelijkertijd kunnen we er niet omheen: de realiteit is dat Rusland een volstrekt ongerechtvaardigde oorlog voert tegen een onschuldig land.”

Door de oorlog in Oekraïne werkt Europa nu al meer samen, onder meer met sancties en wapenleveranties. „Daarmee móéten we blijven doorgaan”, zei Hoekstra. Volgens hem ligt de westerse manier van leven de komende jaren, ’wellicht de komende decennia’, onder vuur. „We hebben te maken met een krachtmeting tussen democratie en autocratie”, zegt hij over landen als Rusland en China.

Volgens Hoekstra is daarom een ’nieuwe aanpak’ nodig. Hij pleit voor een ’defensieve drieslag’. „Die is kort samen te vatten als: meer investeren, meer specialiseren en veel beter samenwerken. Dit is het moment om fundamenteel te kiezen voor samen oefenen, samen aankopen doen, en samen standaarden afspreken, zodat onze spullen op elkaar aansluiten.”

’Achter de ontwikkelingen hobbelen’

Ook op economisch gebied moet de EU meer gaan samenwerken, aldus Hoekstra. „Alleen een geopolitiek Europa is opgewassen tegen een economische grootmacht als China.” Bovendien wil de CDA-leider af van het vetorecht binnen de EU. „Te vaak hobbelen we achter ontwikkelingen aan, omdat het tijd kost unaniem een besluit te nemen. Of doordat het simpelweg niet lukt. Daarom moet Europa af van het vetorecht op sancties en mensenrechtenverklaringen.” Eerder pleitte premier Rutte daar ook al voor. Hoekstra wil ook op het gebied van migratie en klimaat meer samenwerken in Europa.

Met zijn pro-Europese toespraak volgt Hoekstra zijn collega in het kabinet, D66-leider en minister Sigrid Kaag (Financiën). Die gaf twee maanden geleden ook al een pro-Europese toespraak in Maastricht.

Op maandag liet de Franse president Emmanuel Macron weten dat ook wat hem betreft het EU-vetorecht gedeeltelijk van tafel gaat. Macron wil dat de hele EU op de schop gaat. Daarvoor moet er een Europese Conventie komen: lidstaten en EU-instellingen gaan tijdens zo’n Conventie alle ideeën over hervormingen op een rijtje zetten. Sinds de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon (2009) is er geen EU-Conventie meer geweest.

Hoekstra liet weten dat het wat hem betreft zou kunnen dat de Europese verdragen gewijzigd worden. „De kunst is om de problemen aan te pakken die moeten worden aangepakt: op het gebied van defensie, klimaat, economie, migratie. Als dat om een verdragswijziging vraagt, moet je daar natuurlijk naar kijken.” Hoekstra noemt een verdragswijziging geen ’doel’, maar een ’middel’.