Nieuws/Buitenland
1944555
Buitenland

Hollywoodster Natalie Portman ’verrader’ na weigering prijs

TEL AVIV - Het feest is voorbij in Israël. Daags na de viering van 70 jaar onafhankelijkheid is de Gazastrook weer het toneel van bloedige rellen en krijgen de Israëli’s een pijnlijke dolkstoot in de rug van een van hun meest geliefde landgenoten: de Israëlisch-Amerikaanse actrice Natalie Portman weigert naar Israël te reizen om de ’Joodse Nobelprijs’ in ontvangst te nemen.

Volgens een vertegenwoordiger van de Hollywoodster voelt zij zich daar ’vanwege recente gebeurtenissen niet comfortabel’ bij. Daarmee doelt ze waarschijnlijk op het optreden van het Israëlische leger bij de grens met Gaza. Daar schoten soldaten de afgelopen weken tientallen Palestijnen dood. Ook gisteren kwamen bij de wekelijkse protesten twee Palestijnen om het leven.

De weigering van Portman voelt voor de meeste Israëli’s als regelrecht verraad. Cultuurminister Miri Regev verwijt haar ’in de handen van BDS’ te zijn gevallen, de internationale beweging die de Joodse staat probeert te isoleren.

Israëlische staatsburgerschap

Israël is een klein en niet overal geliefd land, en dus dolblij met landgenoten die internationaal wel populair zijn, zoals ’Wonder Woman’ Gal Gadot en supermodel Bar Refaeli. Portman werd in Jeruzalem geboren als Neta-Lee Hershlag, verhuisde al op jonge leeftijd naar Amerika, maar heeft nog altijd het Israëlische staatsburgerschap.

Kloof tussen joden in VS en in Israël

Dat moet haar volgens Likoed-parlementariër Oren Hazan nu worden ontnomen. Andere politici zien de stap van Portman als een teken van de groeiende kloof tussen Amerikaanse en Israëlische Joden. De veelal liberale Joden in de VS moeten weinig hebben van de rechtse regering en het dominante orthodoxe jodendom in Israël.

Portman liet zich tot dusver vol trots uit over haar roots, regisseerde en acteerde in een film gebaseerd op een boek van Amos Oz, maar hekelde drie jaar geleden wel publiekelijk de herverkiezing van premier Netanyahu. Eind vorig jaar werd al bekendgemaakt dat zij de Genesis Prijs had gewonnen vanwege haar carrière en het uitdragen van ’Joodse waarden’. Eerdere winnaars waren onder andere oud-burgemeester Michael Bloomberg van New York en acteur Michael Douglas.

Prijzengeld

De prijs bedraagt dit jaar 2 miljoen dollar en de winnaar mag het geld uitgeven aan een door hem of haar gekozen goed doel. Onduidelijk is of de actrice uit Black Swan, die in Israël inmiddels het zwarte schaap is, het geld nog wel krijgt toegekend.

Israël strijdt met hand en tand tegen de internationale boycotbeweging, die onlangs ook Netflix ervan probeerde te overtuigen om de populaire Israëlische serie Fauda te verwijderen. Die zou ’oorlogsmisdaden tegen Palestijnen verheerlijken’. Ook de Nederlandse operettekoning André Rieu werd onder druk gezet om zijn concerten in Tel Aviv af te zeggen.

Israël heeft veel BDS-supporters op een zwarte lijst geplaatst. Zo werd de burgemeester van een voorstad van Parijs deze maand de toegang tot het land ontzegd, terwijl de burgemeester van Dublin alleen Israël wist binnen te komen, omdat zijn naam op de zwarte lijst verkeerd was gespeld.