Nieuws/Binnenland
2099480984
Binnenland

Kabinet erkent institutioneel racisme binnen de Belastingdienst

Marnix van Rij (CDA)

Marnix van Rij (CDA)

Den Haag - Het kabinet concludeert dat er binnen het intensief toezicht van de Belastingdienst en Toeslagen sprake is geweest van institutioneel racisme. Staatssecretaris Marnix van Rij verwacht niet dat die erkenning tot veel claims gaat leiden.

Marnix van Rij (CDA)

Marnix van Rij (CDA)

Van Rij noemt de constatering desalniettemin ’uiterst pijnlijk’. „De voorbeelden die binnen de selectie van het intensief toezicht zijn aangetroffen zijn onacceptabel. Van institutioneel racisme kan en mag geen sprake zijn in onze samenleving.”

De bewindsman meldt dat er onderzoek wordt gedaan naar de juridische gevolgen en dat er wordt gewerkt aan ’een passend en rechtvaardig tegemoetkomingsbeleid voor onterechte gevolgen’. Daarover wil hij de Tweede Kamer in juni verder informeren. Hij verwacht niet dat de erkenning voor een stortvloed aan extra schadeclaims zorgt. „Het is geen juridisch begrip.” Toch is de landsavocaat naar advies gevraagd over de juridische gevolgen.

Volgens de staatssecretaris speelden conclusies van PwC, dat onderzoek deed naar de zwarte lijsten die de fiscus bijhield, een belangrijke rol bij de erkenning. „Ik ben me er na de conclusies van de PwC-rapporten zeer van bewust dat benadeling van bevolkingsgroepen in verschillende vormen kon plaatsvinden. Ook wanneer het niet de bedoeling is geweest om een bevolkingsgroep te profileren, kunnen mensen anders zijn behandeld op basis van hun afkomst of andere kenmerken zoals nationaliteit, leeftijd en geslacht.”

Van Rij zegt dat in de toekomst uit te willen sluiten, en noemt het ’een reinigingsproces waar de Belastingdienst doorheen gaat’. „Ook al is er geen sprake van een ideologie die mensen indeelt in rassen, dat maakt de aangetroffen voorbeelden niet minder pijnlijk.”

Veel overleg over de erkenning

Er is veel overleg geweest over de erkenning van institutioneel racisme. Uit een brief aan de Tweede Kamer blijkt dat al snel de vraag werd gesteld of er sprake is geweest van racisme of discriminatie. Die vraag beantwoorden was een stuk lastiger en leverde een juridische discussie op. „Ook ik heb daarin een proces doorgemaakt”, erkent Van Rij.

Uiteindelijk vindt het kabinet institutioneel racisme nu het meest passend. Het gaat volgens het College voor de Rechten van de Mens bij institutioneel racisme ’om ingebakken, structurele mechanismen, procedures, gewoontes of gedragsvormen, die in veel verschillende verschijningsvormen kunnen voorkomen en vaak op indirecte, soms lastig herkenbare wijze een nadeel opleveren voor bepaalde groepen mensen op grond van hun afkomst’.

„Ik besef dat keuzes in het verleden niet kunnen worden teruggedraaid. Wel moet op alle niveaus binnen de Belastingdienst en Toeslagen worden nagedacht over de verbetering die nodig is om herhaling te voorkomen. Dat ziet met name op risicoselectie, handhaving en inclusiviteit.”

Selectiecriteria moeten zo transparant mogelijk worden. Al benadrukt Van Rij dat niet alles bekend kan worden en dat er zeer zwaarwegende redenen kunnen zijn om nationaliteit wél te noemen. „We gaan niet boeven helpen om belasting te ontduiken.”

Veilig betalen
14 dagen bedenktijd
webshop logo
Meer van De Telegraaf Webshop
Veilig betalen
14 dagen bedenktijd
webshop logo
Meer van De Telegraaf Webshop