Nieuws/Binnenland

Wereldorde onder druk: Rutte vol voor EU

STRAATSBURG - Met een speech die gerust als een liefdesverklaring aan de EU kan worden gezien, heeft premier Rutte zijn visie gegeven op de toekomst van Europa. Volgens Rutte is eenheid belangrijker dan ooit nu de internationale rechtsorde onder zware druk staat.

Volgens Rutte is hij sinds enige jaren anders gaan denken over het Europese project, zo zei hij in een maar matig gevuld Europees Parlement in Straatsburg.

Waar het voor hem eerst vooral heel praktisch iets van markt en munt was, is het ondertussen veel meer gaan leven. De EU is een waardengemeenschap die in een steeds onveiliger wereld samen moet blijven om sterk te zijn, betoogde hij.

Turkije-deal

De omslag in zijn denken kwam toen Nederland in de eerste helft van 2016 EU-voorzitter was en Rutte nauw betrokken was bij de Turkije-deal. Vluchtelingen stroomden toen massaal richting Europa dat haar buitengrenzen nauwelijks effectief bewaakte.

Hij verwees ook naar MH17. “Op dat moment zie je wat internationale solidariteit is en wat politieke druk kan betekenen”, aldus de premier.

Rutte wees nadrukkelijk op het belang van een internationaal systeem van afspraken en de daarbij behorende waarden. Dit staat onder grote druk en we moeten er alles aan doen om dit overeind te houden, zei hij. Hij wees op president Trump, die zich niks aantrekt van handtekeningen van z’n voorganger onder het klimaatakkoord of de Iran-deal en z’n oude bondgenoten voor het blok zet met (illegale) heffingen op staal en aluminium.

Klimaat

Rutte wil dat de EU ambitieuzer wordt op het gebied van klimaat. Het EU-streven is nu een 40 procent reductie van CO2 in 2030 ten opzichte van 1990. De premier wil dit opschroeven naar een ambitieuze 55 procent reductie. “Het kan, als we samen optrekken. Frankrijk en Nederland willen hierin graag vooroplopen”, zei hij.

De liefdesverklaring betekent niet dat Nederland meer geld wil besteden aan de EU. Het vertrek van de Britten betekent dat de begroting omlaag moet, herhaalde hij. Hij wil vooral een modernere begroting zodat de uitdagingen van morgen aangepakt kunnen worden. Nederland is wel bereid als relatief rijk land z’n ‘eerlijke deel’ te betalen, maar niet meer als vergelijkbare landen.

Na zijn speech kreeg Rutte een klaterend applaus. Zijn pro-Europese verhaal was goed gevallen bij de meeste Europarlementariërs.

Lees meer over