Nieuws/Wat U Zegt

Bonden te weinig gericht op moderne arbeidsmarkt

Uitslag Stelling: ’Relikwie uit het verleden’

Of de vakbond van deze tijd is of niet, daarover zijn de meningen van de deelnemers aan de Stelling van de Dag verdeeld. Binnen de FNV is er crisis over het rap dalende aantal leden. Daarvan is ook nog eens bijna de helft boven de 55 jaar.

Iets meer dan de helft van de stemmers vindt die vergrijzing een zorgwekkende ontwikkeling. Ook maakt een minieme meerderheid zich zorgen over het steeds kleiner wordende ledenbestand van de bond. Iemand ziet het erg somber in. „Het dalende ledental en de vergrijzing zeggen genoeg. Over 15 jaar bestaan bonden helemaal niet meer.”

Over de oorzaak van het dalende ledenaantal, schrijft een respondent: „De jongere generatie is zich te weinig bewust van de noodzaak van een vakbond. Bedrijven melken werknemers helemaal uit, met onbetaald overwerk en steeds verder dalende startsalarissen.” Daardoor ziet een ander de toekomst van de bonden juist rooskleurig in. „De bonden gaan weer belangrijker worden in een maatschappij die steeds vaker door economie en het bedrijfsleven wordt geregeerd.”

Ongeveer driekwart denkt dat de vakbond onvoldoende inspeelt op de ontwikkelingen van de arbeidsmarkt, die bijvoorbeeld uit steeds meer zzp’ers bestaat. „Prima voor de industrie, maar in de dienstverlening, bij de overheid en bij zzp’ers hebben ze geen idee meer waarover ze praten”, aldus een respondent. Een ander reageert: „De vakbond zet zich alleen maar in voor mensen met een vast contract. Deeltijdwerkers, zelfstandigen, uitzendkrachten en pensionados vertegenwoordigen ze niet. Dat terwijl deze groepen juist nu veel ondersteuning nodig hebben.”

Velen vinden dat de bonden door de dalende organisatiegraad niet meer zo veel te vertellen hebben in ’de polder’, een iets kleinere groep is van mening dat ze nog steeds recht van spreken hebben. Bonden vertegenwoordigen tegenover de regering en de werkgevers nog steeds de werknemers. Een stemmer vindt dat ze daarmee moeten stoppen. „Ze moeten gewoon weer op de barricaden, net als in Frankrijk. Vakbondsleiders worden hier te veel ingepalmd door de politiek.”

Een heel krappe meerderheid vindt niet dat werknemers het ’te goed’ hebben om lid te worden van de vakbond. Stemmers denken eerder dat het dalende ledenbestand komt doordat mensen te hoog opgeleid en te mondig zijn. „Daardoor denken ze geen vakbond nodig te hebben.”

De bond laat ook steken vallen, zo bleek uit een intern rapport. Behalve bezuinigen op personeel, moet de bond ook het mes zetten in andere uitgaven. Nu nog lopen werknemers bij de FNV rond met de duurste laptops en logeren ze op dienstreizen voor €200 per nacht. Vrijwel iedereen vindt dat niet kunnen. Een respondent merkt op dat vakbondsbestuurders er niet meer voor de werkenden zitten, maar zichzelf veel te belangrijk vinden. „Ze jagen te veel op baantjes en zijn te veel bezig met politieke belangen.”

Van alle onderwerpen die de vakbond zou moeten oppakken, vinden respondenten de pensioenen veruit het belangrijkste. „Met dat sterk vergrijzende ledenbestand zouden de bonden zich veel sterker moeten maken voor de pensioenen. Leden die hun hele leven contributie hebben betaald, worden nu aan hun lot overgelaten.”