25956
Nieuws

Zéér uitgebreide, maar complexe rekenregels

Zorg over complexe compensatie swaps

AFM moet rekenafwijking nog vaststellen.

AFM moet rekenafwijking nog vaststellen.

AMSTERDAM - Banken kunnen opnieuw compensatie berekenen voor de mkb’ers aan wie zij ooit rentederivaten op leningen verkochten. Ondanks gedetailleerde nieuwe spelregels, blijven er zorgen over onenigheid door rekenverschillen.

AFM moet rekenafwijking nog vaststellen.

AFM moet rekenafwijking nog vaststellen.

Na nog eens vijf maanden overleg en rekenwerk, presenteerde de onafhankelijke derivatencommissie gisteren de definitieve spelregels om klanten te compenseren via een speciaal herstelkader dat al in juli was vastgesteld. Rabobank, ABN Amro, ING, SNS Bank, Van Lanschot en Deutsche Bank moeten nu de juiste compensatie kunnen berekenen voor 24.000 derivatencontracten die ooit bij leningen aan 19.000 mkb-klanten werden verkocht.

Toch wordt het 120 pagina’s tellende document met regels en rekenmodellen op voorhand al ‘complex’ genoemd. Niet alleen door belangenorganisaties, zelfs minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën zei dit gisteren in een brief aan de Tweede Kamer. „Als gevolg hiervan kunnen de uitkomsten van berekeningen van een dossier door verschillende personen in enige mate verschillen”, stelde de bewindsman.

Klanten die ontevreden zijn over het compensatieaanbod kunnen bindend advies vragen bij de derivatencommissie. Er volgt op korte termijn nog een extra document met ‘vragen-en-antwoorden’ over de manieren van berekenen bij zo veel mogelijk specifieke zaken. Toch wil Dijsselbloem dat de Autoriteit Financiële Markten (AFM) nog specifiek voorschrijf welke afwijkingen tussen berekeningen van de bank en externe beoordelaar geoorloofd zijn. Die bandbreedte moet begin 2017 zijn vastgesteld, belooft de AFM.

Frank Wijn van adviesbureau Wijn Bancair Advies, die door de derivatencommissie werd geconsulteerd, maakt zich zorgen over dergelijke losse eindjes. „Voor klanten is nog altijd niet inzichtelijk waar zij recht op hebben. De spelregels gaan ontzettend in op de details, en zijn daarom te ingewikkeld en overzichtelijk geworden”, zegt hij. „Een mkb’er moet nu 110% op de beoordelaars vertrouwen.”

Wijn verwijst met zijn zorg naar een jaar geleden, toen gedupeerde ondernemers al ‘passend gecompenseerd’ hadden moeten zijn. De AFM trapte echter onverwacht op de rem, toen uit een steekproef bleek dat bankiers het klantbelang bij veel herbeoordelingen niet altijd voorop plaatsten. De toezichthouder bleek in de controle zelf ook steken te hebben laten vallen.

Een onafhankelijke commissie van wijzen ontwikkelde hierop in juli een speciaal herstelkader voor elke mkb’er met een renteswap. Rabobank sloot zich pas na lang treuzelen hier bij aan. De bank vond dat alleen gedupeerden gecompenseerd moeten worden. Gisteren werden na nog eens vijf maanden van overleg en rekenwerk, de definitieve spelregels voor compensatieberekeningen voor nagenoeg alle 24.000 derivatencontracten gepresenteerd.

De zes betrokken banken verkochten tussen 1 april 2011 en 1 april 2014 renteswaps als dé ultieme bescherming tegen een verwachte rentestijging voor mkb-leningen met een variabele rente. Veel ondernemers zeggen op advies van hun bank de complexe financiële producten te hebben afgesloten, zonder goed te hebben geweten wat die precies inhielden. Toen de rente daalde en de derivaten onverwachte extra kosten met zich mee brachten, kwamen diverse bedrijven in moeilijkheden.