Nieuws/Buitenland

Nederlandse Koerd grijpt naast presidentschap

Barham Salih

Barham Salih

AFP

BAGDAD - Een Nederlandse Koerd heeft verrassend naast het presidentschap van Irak gegrepen. Fouad Hussein moest het na een politiek drama in het parlement afleggen tegen Barham Salih, die een zware taak wacht om het verdeelde en verwoeste land er weer bovenop te brengen.

Barham Salih

Barham Salih

AFP

Met de keuze van Salih zal een gerespecteerde technocraat de komende vier jaar moeten balanceren tussen de verschillende etnische en religieuze groepen in Irak. Het presidentschap heeft een grotendeels ceremoniële functie, maar als Koerd kan Salih een belangrijke bemiddelende rol spelen. Hij zal ook de belangen van Amerika en Iran moeten afwegen. Beide landen proberen hun stempel op Irak te drukken.

Voor Fouad Hussein, die in 1975 naar Nederland vluchtte en daar decennialang woonde, betekent het een bittere nederlaag. Net als voor zijn Nederlandse vrouw Carolien, die nu geen ’first lady’ wordt.

De verkiezing van de 58-jarige Salih heeft opnieuw de intense verdeeldheid van de Koerden blootgelegd. Het is traditie dat een Koerd het presidentschap bekleedt (en een sjiiet het premierschap en een soenniet het voorzitterschap van het parlement), maar doorgaans schuiven de Koerden maar een kandidaat naar voren.

Ditmaal kwamen zij er met twee van rivaliserende partijen, die al decennialang in een bitter conflict met elkaar verwikkeld zijn. De spanningen liepen de afgelopen week al op in aanloop naar de parlementsverkiezingen in de Koerdische regio van Irak. Volgens de peilingen heeft de KDP, waar Fouad Hussein deel van uitmaakt, gewonnen. Salih is van de PUK, die door critici als pro-Iran wordt gezien, waar de KDP meer op de hand van de Amerikanen is.

De KDP van oud-president Masoud Barzani, die woedend was na de winst van Salih, liep vorig jaar al een flinke klap toen de Koerden hun droom van een onafhankelijke staat zagen sneuvelen na een referendum dat door niemand werd geaccepteerd. Het bracht Irak aan de rand van een burgeroorlog. Nu wordt door sommige analisten gevreesd dat de KDP en PUK, net als in het verleden, de wapens tegen elkaar zullen opnemen.

De president moet binnen twee weken een premier aanwijzen die een regering zal vormen. Maar maanden na de verkiezingen kunnen de sjiieten, die het grootste machtsblok vormen, het niet eens worden over een kandidaat. Zij zijn grofweg verdeeld in partijen die pro-Amerika of pro-Iran zijn. De kansen van de huidige minister-president, de gematigde Haider al-Abadi, zijn behoorlijk geslonken sinds de belangrijkste sjiitische geestelijke van Irak zich tegen hem uitsprak.

Bekijk meer van