Nieuws/Binnenland
2680475
Binnenland

Commissie-Giebels komt met pijnlijk rapport

Pesters bij defensie beschermd, melders buitengesloten

Het exterieur van het Ministerie van Defensie, aan het Plein in Den Haag

Het exterieur van het Ministerie van Defensie, aan het Plein in Den Haag

DEN HAAG - Opnieuw is een pijnlijk hard rapport over interne problemen bij defensie verschenen. De commissie-Giebels, die onderzoek deed naar sociale veiligheid binnen de krijgsmacht, concludeert dat deze onvoldoende is.

Het exterieur van het Ministerie van Defensie, aan het Plein in Den Haag

Het exterieur van het Ministerie van Defensie, aan het Plein in Den Haag

Professor Ellen Giebels werd gevraagd het gevoelige onderwerp te bekijken nadat vorig jaar naar buiten kwam dat er grote problemen waren geweest bij de Luchtmobiele Brigade in Schaarsbergen. De commissie opende een klachtenloket waar de afgelopen maanden 92 meldingen binnenkwamen.

De commissie concludeert dat de interne cultuur bij defensie sociaal ongewenst gedrag zoals pesten en vernederen in de hand werkt. Er is een sterke groepscultuur die een negatief effect heeft wanneer mensen moeten worden aangesproken op ongewenst gedrag. Melders worden buitengesloten terwijl de beschuldigde door de groep wordt beschermd. Het gevolg is dat mensen wel twee keer nadenken voor ze een melding doen. „Hierdoor blijk niet-melden simpelweg de meest verstandige keuze”, concludeert Giebels.

In zo’n geval schiet volgens Giebels bovendien het meldingssysteem tekort. Door een wirwar aan loketten en functionarissen weten defensie-medewerkers niet goed bij wie ze waarvoor terecht kunnen. Daarnaast signaleren de onderzoekers dat het systeem waarbij iedereen elke drie jaar een andere functie krijgen een negatief effect heeft op sociale veiligheid. Het werkt remmend op het aanpakken van ongewenst gedrag omdat mensen voor nieuwe functies en promoties afhankelijk zijn van degene die ze aanspreken.

Staatssecretaris Visser (Defensie) laat in een reactie weten de conclusies van de rapport zeer serieus te nemen. Dat het nalaten van een melding binnen de organisatie de meeste overlevingskans biedt, is ’onacceptabel’, vindt Visser. Ze stelt dat dat alle medewerkers veilig hun werk moeten kunnen doen. Het rapport ziet ze als een belangrijke stap in deze richting. Om de meldingsbereidheid omhoog te krijgen, komt defensie met één centraal meldpunt voor ongewenst gedrag. Dit wordt intern belegd bij de Centrale Organisatie Integriteit Defensie (COID). Vakbonden zoals de AFMP zetten daar vraagtekens bij. Ze vinden ook gespecialiseerde buitenstaanders bij het meldpunt betrokken moeten zijn.