Nieuws/Binnenland
2697352
Binnenland

Vanwege moord op journalist Khashoggi

Nederland zegt bezoek Saoedi-Arabië af

Wopke Hoekstra, minister van Financien,

Wopke Hoekstra, minister van Financien,

Den Haag - Het bezoek van minister Hoekstra (Financiën) aan Saoedi-Arabië gaat definitief niet door. Dat maken hij en collega-minister Blok (Buitenlandse Zaken) vandaag officieel bekend in een brief aan de Tweede Kamer. De aanleiding om het geplande bezoek van volgende week af te zeggen is de verdwijning van de journalist Jamal Khashoggi.

Wopke Hoekstra, minister van Financien,

Wopke Hoekstra, minister van Financien,

Khashoggi bezocht begin deze maand het Saoedische consulaat in Istanboel en werd daarna niet meer gezien. Er zijn inmiddels sterke aanwijzingen dat de kritische journalist op het consulaat is vermoord en in stukken is gezaagd. De Saoedi’s houden het erop dat Khashoggi is overleden tijdens een uit de hand gelopen verhoor, afgenomen door onbevoegde agenten. Leden van het doodseskader staan volgens The New York Times in nauw contact met de Saoedische kroonprins Mohammed Bin Salman

Het kabinet schaarde zich afgelopen dagen achter de oproep van Turkije, de VS en de EU om opheldering van de feiten. Nu Riyad nog steeds geen geloofwaardig verhaal heeft, wil Nederland een signaal afgeven. „Het kabinet komt tot dit besluit omdat de Saoedische autoriteiten nog niet in staat zijn gebleken duidelijkheid te verschaffen over deze ernstige kwestie.”

Handelsmissie op losse schroeven

Het kabinet maakt vandaag ook bekend dat de handelsmissie van minister Kaag (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) in december op losse schroeven staat. „Gelet op de uitermate ernstige berichten over het lot van journalist Jamal Khashoggi, en op basis van de inschatting van de feiten nu, is het kabinet daarnaast van mening dat het niet in de rede ligt dat de handelsmissie gepland voor december 2018 op politiek niveau doorgang zal vinden.”

Voor volgende maand staat ook een handelsmissie gepland naar Saoedi-Arabië voor ondernemers in de afvalsector. Ook het doorgaan van deze missie vindt het kabinet ’niet opportuun’.

Er zijn inmiddels meerdere afzeggingen voor de conferentie in Riyad. „Internationale bedrijven, de Wereldbank, IMF en de Franse collega van de minister van Financiën” hebben eveneens afgezegd.

SP: stop Thales

SP-Kamerlid Sadet Karabulut vraagt vandaag een Kamerdebat aan over de Nederlandse relatie met Saoedi-Arabië na de verdwijning van Khashoggi. Ze vindt dat het kabinet ook bedrijven moet ontmoedigen naar het congres van aankomend weekend te gaan. Ze wijst erop dat Thales, de Frans-Nederlandse producent van radartechnologie, voornemens is naar Riyad te gaan.

Thales Nederland wijst erop dat het geen deelnemer naar Riyad stuurt, maar dat de baas van de satelliet-poot Thales Alinea Space wel aanwezig is. Karabulut wil ook dat het kabinet luistert naar de oproep van woensdag uit de Kamer om in Europa te pleiten voor een wapenembargo voor Saoedi-Arabië. De socialist geeft toe naar Nederland al heel streng is met de afgifte van exportvergunningen voor militair materieel naar Saoedi-Arabië.

Blok ziet ’positieve ontwikkelingen’

Blok denkt er nog niet aan de diplomatieke betrekkingen met de machtige oliestaat te verbreken. „Saoedi-Arabië is in beweging”, schrijft hij. „Enerzijds met positieve ontwikkelingen en kansen, zoals meer rechten voor vrouwen en verduurzaming van de economie....Anderzijds zijn er ontwikkelingen die aanzienlijke zorgen baren, waaronder arrestaties van andersdenkenden, de oorlog in Jemen en forse uithalen richting bijvoorbeeld Canada na kritiek op de mensenrechtensituatie in Saoedi-Arabië. „De uitdaging voor de komende jaren zal zijn om de positieve elementen van de veranderingen te stimuleren en de negatieve aspecten effectief te kunnen adresseren.”