Nieuws/Binnenland
313857
Binnenland

LIVE: Terug van reces voor fipronilschandaal

Staatssecretaris: kippenboeren komen klap niet te boven

Het giftige fipronil werd in kippenstallen gebruikt om bloedluis bij de vogels te bestrijden.

Het giftige fipronil werd in kippenstallen gebruikt om bloedluis bij de vogels te bestrijden.

DEN HAAG - UPDATE 14.39 uur - Er zullen kippenboeren zijn die gaan omvallen als gevolg van de fipronilaffaire. Dat voorspelt staatssecretaris Van Dam (Economische Zaken). „Helaas, ze zullen niet allemaal de klap te boven komen”, zei hij tijdens een debat in de Tweede Kamer over het eierschandaal.

Het giftige fipronil werd in kippenstallen gebruikt om bloedluis bij de vogels te bestrijden.

Het giftige fipronil werd in kippenstallen gebruikt om bloedluis bij de vogels te bestrijden.

LIVE – Verslaggevers Inge Lengton en Lise Witteman doen live verslag van het debat via Twitter. Hun tweets lees je onderaan dit artikel.

De PvdA-bewindsman zegt dat de pluimveehouders niet financieel wil ondersteunen. Hij wijst erop dat ze de dupe zijn geworden van het frauderende bedrijf Chickfriend. Volgens Van dam is het onmogelijk voor het Rijk om alle slachtoffers van fraude in ons land te compenseren voor schade.

’Anders gehandeld’

Minister Schippers (Volksgezondheid), ook aanwezig bij het debat, vindt dat er nu niet ’gezwartepiet’ moet worden over het fripronilschandaal. Met ’de wijsheid van nu’ was er volgens haar anders gehandeld. Een evaluatie moet duidelijk maken of dat ook toen al had gemoeten.

Voedselwaakhond NVWA kreeg in november vorig jaar twee meldingen van fipronil in een middel van het bedrijf Chickfriend. Het werd in kippenstallen gebruikt om bloedluis bij de vogels te bestrijden. De NVWA oordeelde echter dat er geen gevaar was voor de volksgezondheid en deed ook geen steekproeven. Inmiddels is duidelijk dat het gif in eieren kan gaan zitten en in grotere hoeveelheden wel gevaarlijk kan zijn voor consumenten.

Ook Van Dam baalt als een stekker van de affaire. „Natuurlijk, als ik vandaag terugkijk denk ik: had de NVWA maar een andere conclusie getrokken. Had de NVWA maar een steekproef gedaan.”

Toch wil ook de PvdA-bewindsman eerst een onderzoek van voormalig minister Winnie Sorgdrager afwachten om te kijken of de NVWA met de kennis van toen anders had moeten handelen. Dat onderzoek moet voor het einde van het jaar klaar zijn.

Debat

De reacties van de twee bewindslieden volgden nadat ze in de Tweede Kamer vanochtend een spervuur aan vragen over het fipronilschandaal kregen. De voedsel- en landbouwspecialisten van de Kamer zijn daarvoor teruggekomen van het zomerreces.

De parlementariërs zijn vooral onthutst over de manier waarop voedselwaakhond NVWA met de kwestie is omgegaan. In november kreeg de toezichthouder liefst twee tips over het gebruik van het illegale bestrijdingsmiddel fipronil in kippenstallen, maar deed geen monsters om te controleren of eieren wel veilig konden worden gegeten.

SP, GL, PVV: NVWA heeft gefaald

„De NVWA heeft gefaald”, oordeelt SP-Kamerlid Futselaar bikkelhard. „Veel ellende had voorkomen kunnen worden”, verbijt CDA’er Geurts zich.

„Onbegrijpelijk dat de NVWA niet de meest logische stap heeft gezet, namelijk controleren”, vindt ook Kamerlid Grashoff (GL). PVV’er Graus noemt het ’een schande’ dat we van de Belgen moesten horen wat er speelde.

Slecht gecommuniceerd

De Kamer verwijt het Schippers en Van Dam en de NVWA tevens dat er tijdens de eiercrisis zo slecht gecommuniceerd is. Onduidelijk was lange tijd welke eieren niet gegeten mochten worden en wat het effect precies was als iemand misschien toch een ’fout’ ei had verorberd.

Op de website van de NVWA was dat laatste tot begin augustus niet terug te vinden, constateert de SP. „Wat een ellende”, vat SGP’er Bisschop het allemaal bondig samen.

Boeren de dupe

Oneens is de Tweede Kamer het over de vraag of ook de kippenboeren iets te verwijten valt. VVD, CDA en SGP vinden van niet, omdat zij de dupe zijn geworden van de fraude van Chickfriend en niet konden weten dat het antiluizenmiddel dat ze in hun stallen gebruikten fipronil bevatte.

PvdA, GL en de Dierenpartij vinden dat de pluimveehouders wel degelijk medeverantwoordelijk zijn. „Je moet je als boer ervan verzekeren dat hetgeen je in je voedsel brengt, veilig is”, aldus Kamerlid Kuiken (PvdA).

50Plus: financieel compenseren

50Plus wil dat getroffen kippenboeren financieel gecompenseerd worden. Ze zijn namelijk niet alleen de dupe van de frauduleuze praktijken van het bedrijf Chickfriend (dat fipronil zonder het melden in een luizenbestrijdingsmiddel voor kippen stopte), maar ook van de overheid die volgens Kamerlid Sazias „slecht” heeft gehandeld.

De kans dat zo’n financieel steuntje in de rug er ook komt, is klein. SGP en Forum voor Democratie hebben er weliswaar ook wel oren naar, maar dat is te weinig voor een Kamermeerderheid.