402910
Nieuws

De EU kan de schade van een Brexit beperken

Willem Vermeend en Rick van der Ploeg

Willem Vermeend en Rick van der Ploeg

Steeds meer Eurolanden liggen er niet wakker van als de Britse kiezers tijdens het referendum op 23 juni besluiten dat het VK uit de EU moet treden. Wij hebben het helemaal gehad met deze notoire dwarsligger binnen de EU.

Willem Vermeend en Rick van der Ploeg

Willem Vermeend en Rick van der Ploeg

Kans op Brexit

Afgelopen donderdag werden de campagnes in het VK rond het Brexit-referendum op 23 juni opgeschort vanwege de moordaanslag op Labour parlementslid Jo Cox, die campagne voerde voor het EU-lidmaatschap van het VK. Of er een relatie met deze campagne is en wat de gevolgen zijn, is nog onduidelijk.

Volgens recente peilingen vóór deze moord zal een meerderheid van de Britten donderdag kiezen voor een vertrek uit de EU. De campagneleiders van “Leave” bereiden zich al voor op een VK zonder bemoeienis van Brussel. Zo maakten ze hun werkplan bekend dat ze na Brexit willen uitvoeren.

Voorop staat een noodwetje waarmee voorkomen wordt dat burgers uit EU-landen zich gemakkelijk in het VK kunnen vestigen. Tegelijk willen ze met de EU al ‘informeel’ onderhandelen over een gunstig handelsakkoord. Ook wensen ze een betere regeling dan de akkoorden die Noorwegen en Zwitserland in het verleden met de EU hebben gesloten.

Het Brexitkamp houdt de kiezers nu voor dat het VK na Brexit voor 100% baas in eigen huis is en ook dat zij als winnaar van het referendum bij het gehate Brussel een mooi handelsverdrag kunnen regelen dat gunstig uitpakt voor de Britse bevolking.

Deze strategie hadden ze beter niet bekend kunnen maken. Veel EU-landen zijn het gedram en de obstructies van de Britten binnen de EU al heel lang zat en zullen een gejuich moeten onderdrukken als het tot een Brexit komt. In de loop van de Brexitcampagne, waarbij de EU maar ook verschillende EU-landen door de aanhangers van een Brexit zijn beschimpt en geschoffeerd, lijken steeds meer Europese regeringsleiders de economische en politieke schade van een Brexit voor de EU voor lief te nemen. Ze krijgen meer oog voor de voordelen van het vertrek van deze notoire dwarsligger. De ongekende arrogantie van de voormannen van Brexit dat ze bij de EU wel even een gunstig handelsverdrag kunnen regelen, terwijl ze nota bene burgers uit de EU willen weren, heeft het beslissende duwtje gegeven.

VK grote schade, EU minder

De EU loopt bij een Brexit economische schade op, maar veel minder dan het VK en kan die als machtigste economische handelsblok in de wereld gemakkelijker opvangen en heeft een handelsverdrag niet echt nodig. Het VK wel om zo een snelle neergang van de Britse economie te voorkomen. Bovendien zijn individuele EU-landen zelf gaan rekenen en tot de conclusie gekomen dat ze weinig of geen voordelen hebben van een nieuw handelsverdrag met de Britten.

Ook kunnen deze regeringen hun burgers niet uitleggen dat Brussel straks handelsvoordelen aan de Britten weggeeft die ten koste kunnen gaan van het eigen nationale bedrijfsleven. Nog voor de uitslag van het referendum bekend is, komt binnen de EU nu al de vraag aan de orde of de EU er zelf wel voldoende baat bij heeft om met het VK over een handelsverdrag te gaan praten.

Daar komt bij dat veel EU-landen, waaronder Frankrijk en Duitsland, de rode loper uitleggen voor bedrijven die het VK na een Brexit zullen verlaten. Zonder een gunstig handelsverdrag met de EU komt die uittocht snel op gang en vooral de City van Londen, het huidige financiële centrum van de EU, zal een geweldige klap oplopen. De Franse en Duitsers speculeren er nu al op dat Parijs en Frankfurt de financiële centra van Europa zullen worden.

Jacht op Britse bedrijven

De meest buitenlandse bedrijven en banken hebben zich in het VK gevestigd, mede vanwege de voordelen van de interne markt van de EU. Omdat die bij een Brexit wegvallen, zullen veel bedrijven die nu in het VK gevestigd zijn op zoek gaan naar een vestigingsplaats in een EU-land. De verwachting is dat EU-landen de ‘jacht’ zullen openen op Britse bedrijven en die zullen overhalen naar hun land te komen.

Nederland is daarmee nog niet bezig en moet nog een beetje bijkomen van een mogelijke Brexit-schadepost van 10 miljard euro die het Centraal Planbureau (CPB) heeft berekend. Deze vloeit voort uit het verlies van de intensieve EU-handelsrelatie met het VK. Maar kan bij een Brexit niet aan de kant blijven staan.

Ons land heeft goede papieren om Britse bedrijven voor Nederland te laten kiezen. Amsterdam wordt in de City al genoemd als een aantrekkelijke vestigingsplaats voor financiële instellingen. Tijdens het referendumdebat heeft het Brexitkamp duidelijk gemaakt dat ze alle mogelijke economische schade van een Brexit voor het VK en de uittocht van bedrijven beschouwen als bangmakerij, onzin en EU-propaganda. Ze hameren er op dat ze zonder het dictatoriale Brussel van het VK weer een economische wereldmacht kunnen maken. Veel kiezers spreekt dit mooie sprookje aan. Maar zonder gunstig handelsverdrag met de EU wordt dat minder mooi.

Stopt de handel tussen de EU en het VK zonder zo’n verdrag? Nee, het VK zal dan gebruik kunnen maken van de algemene regels van de Wereldhandelsorganisatie WTO en op basis daarvan met de EU gaan handelen. Deze handelsregels zijn veel minder gunstig dan die van het EU-lidmaatschap. Ook voorstanders van een Brexit beginnen zich te realiseren dat deze extra kostenpost slecht uitpakt voor de Britse economie. Ze vragen zich af of deze hoge prijs wel opweegt tegen de ongewisse voordelen van een Brexit.

Geen handelsverdrag

Volgens Europese regelgeving heeft een lidstaat die uit de EU vertrekt twee jaar de tijd om met de EU te onderhandelen over de scheiding en eventuele akkoorden. Deze procedure levert zowel voor de EU als het VK veel onzekerheden op en leidt tot forse negatieve effecten voor de Europese economie.

Gezien de opstelling van de meeste lidstaten kan de EU aan deze onzekerheid snel een einde te maken door de Britse regering al vóór 23 juni te laten weten dat de EU na een Brexit geen belang heeft bij een handelsakkoord met het VK. Dat is ook een heldere antwoord aan het adres van de leiders van ‘’Leave”, biedt duidelijkheid aan de Britse kiezers en leidt tot minder economische schade voor de EU.