Nieuws/Binnenland
41160
Binnenland

Michael Dooijes en Patrick de Zeeuw

’Stelen van data blijft lucratief’

— Banken moeten andere bedrijven over een jaar toegang geven tot bankrekeningen van klanten als die hier expliciet toestemming voor geven. Hierdoor wordt veiligheid en privacy nóg belangrijker. Michael Dooijes en Patrick de Zeeuw van Startupbootcamp benadrukken dat alle databanken vol persoons-, creditkaart- en bankgegevens bij apps en webwinkels voor hackers immers alleen maar aantrekkelijker wordt. Tegelijk is er ook een markt voor de beveiliging van al die privégegevens.

Patrick de Zeeuw (links) en Michael Dooijes

Patrick de Zeeuw (links) en Michael Dooijes

Patrick de Zeeuw (links) en Michael Dooijes

Patrick de Zeeuw (links) en Michael Dooijes

Dat digitaal geld óók te stelen is, bleek vorig jaar. Een bende die de code kraakte van Swift, het mondiale systeem waarmee banken informatie over transacties ontvangen en versturen, sluisde $101 miljoen weg bij de centrale bank van Bangladesh. Bij het Britse Tesco Bank werden de rekeningen van 20.000 klanten geplunderd bij een cyberaanval. „Het komt nu wel heel erg dichtbij”, zegt Michael Dooijes van Startupbootcamp, een zogenoemd ’accelerator programma’ met ’broedkamers’ waar jonge technologiebedrijven in luttele maanden met geld, coaching en faciliteiten snel kunnen doorgroeien.

Elf van zulke starters met slimme oplossingen om online te betalen, leningen te verstrekken en andere financiële gegevens uit te wisselen en veilig op te slaan, kregen in de Amsterdamse vestiging een plek in het programma FinTech & CyberSecurity. „Alles draait nu om digitalisering en data in de financiële wereld. Wij moeten door de vele aanvallen naar een volgende generatie cybersecurity”, meent Patrick de Zeeuw, medeoprichter van Startupbootcamp. Dooijes: „Bij 1400 vestigingen van de Amerikaanse hamburgerketen Wendy’s werden vorig jaar klantgegevens gestolen. Stel je voor: je bestelt een hamburger en raakt veel geld kwijt omdat jouw bankgegevens worden gestolen. Je kunt erop wachten dat zoiets ook hier ook gebeurt.”

Digitaal is niet per definitie veiliger?

De Zeeuw: „Twee jaar geleden zeiden we: ’In elke bestuurskamer van banken en verzekeraars wordt cybersecurity het belangrijkste onderwerp’. En dat is inmiddels zo. Ontwikkelaars van buiten komen uiteindelijk met oplossingen voor problemen waar een industrie tegen aanloopt. In de financiële technologie, fintech, wordt alles met elkaar verbonden. Omdat alles dus te hacken wordt, is cybersecurity steeds relevanter. Jonge ondernemers zien kansen. Dit jaar verwacht ik honderden cybersecurity-applicaties, en de volgende jaren substantieel meer. Het is een soort race, tussen de eigenaren en hackers van data.”

Is hacken voor technerds niet lucratiever dan beveiligen?

De Zeeuw: „Het stelen van data zal voor een aantal partijen buitengewoon lucratief blijven. Van het financiële tot het politieke domein, zoals het beïnvloeden van verkiezingen in de Verenigde Staten. Het pakken van mensen die data stelen wordt daarom ook een domein voor ontwikkelaars. Er komen applicaties die traceren waar gestolen data naartoe gaat. Dat is niet zo makkelijk, want die partijen zitten ergens in de uithoeken van het internet.”

Wat zijn de gevolgen als een bank écht gehackt wordt?

De Zeeuw: „De impact zal enorm zijn, vooral omdat alles bij een financiële instelling draait om vertrouwen. Als klanten vertrouwen verliezen, krijg je normaal een bankrun. Als alle data door een cyberaanval op straat komt, krijg je een ander soort bankrun.”

Dooijes: „Banken en verzekeraars zijn inmiddels gewoon technologiebedrijven die financiële diensten leveren. Topmensen van grote banken en verzekeraars, zelfs ceo’s, maken een paar dagen vrij door hier als mentoren bij onze programma’s te zitten om startups te ontmoeten.”

De Zeeuw: „Dat was twee, drie jaar geleden ondenkbaar. Bedrijven die willen investeren in startups kunnen hier drie maanden met hen samenwerken, voor zij er geld in steken. Banken en verzekeraars zien nu ook dat het beter is om samen te werken en te leren van jonge technologiebedrijven, omdat ze niet alles zelf kunnen. Dit zie je gebeuren naarmate de pijn en urgentie groter wordt.”

Heeft dat ook te maken met de vraag over aansprakelijkheid bij datadiefstal?

De Zeeuw: „Hier is nog geen wetgeving voor. Maar je zult de komende jaren de eerste processen zien. De wet loopt altijd vijf tot tien jaar achter op de realiteit. Naarmate de realiteit sneller gaat, komen er problemen met de wetgeving. Eén van mijn eerste bedrijven voor Startupbootcamp had te maken met wetgeving uit 1870. De wet klopt van geen kant, maar je hebt er wel mee te maken.”

Wie is er verantwoordelijk bij een hack bij een bank?

De Zeeuw: „Goede vraag.”

Dooijes: „Banken nemen doorgaans wel hun verantwoordelijkheid. Dat is ook terecht. Wel is het een beetje een gedeelde verantwoordelijkheid. Je bent ook zelf verantwoordelijk voor het beschermen van jouw eigen gegevens. Ik wil het niet bagatelliseren, maar er zijn veel gevallen waarin mensen heel makkelijk aan de telefoon al hun gegevens delen. Consumenten nemen nu wel meer eigen verantwoordelijkheid. Het wordt alleen maar urgenter.”

Millennials staan toch vooral bekend om het zéér gemakkelijk afstaan van hun privacy?

Dooijes: „Dat is de waarde van de samenwerking tussen de industrie en jonge ontwikkelaars. Startups van millennials met nieuwe concepten, ideeën en verdienmodellen, hebben de traditionele spelers nodig om te helpen navigeren, met privacy, veiligheid en de complexe regelgeving. Het hele idee dat je een complete industrie gaat disrupten en alle oude partijen wegvaagt... dat gaat echt niet gebeuren. Samenwerking is de beste optie.”

Waar staat Nederland als startupland nu?

De Zeeuw: „Successen zijn nodig. Meer Spotify’s. Europese techbedrijven die écht doorbreken. Fiscaliteit is belangrijk. In Groot-Brittannië is een investering fiscaal aftrekbaar als het geen rendement oplevert. En als je het doorinvesteert, wordt het ook niet belast. In Nederland wel. Ook kan de financiering voor de tweede groeifase van startups worden gestimuleerd. De eerste €500 tot €1 miljoen lukt meestal wel. Alle financieringen van €1 tot €5 miljoen zijn een uitdaging. Dat is moeilijker dan €10 of €20 miljoen op halen.”

Dooijes: „Het ecosysteem wordt wel beter in Nederland. Er is steeds meer overleg. Het belang wordt gezien. Er is een ambitie om van Nederland een startupmagneet te maken.”

Hoeveel banen kan dit opleveren?

De Zeeuw: „Véél. De Brexit biedt een megakans. Maar het lukt alleen met een ecosysteem van partijen die elkaar ondersteunen.”