41322
Binnenland

Auteur omstreden Trump rapport duikt onder

Spion spoorloos

Wijlen Alexander Litvinenko, een oud KGB-agent, had contact met Steele.
1 / 4

Wijlen Alexander Litvinenko, een oud KGB-agent, had contact met Steele.

Van een volslagen onbekende werd hij misschien wel de meest gezochte man ter wereld. En dat binnen een dag. Ex-spion Christopher Steele, die kwam bovendrijven als auteur van het omstreden Trump-rapport, is voor zijn eigen veiligheid ondergedoken.

Wijlen Alexander Litvinenko, een oud KGB-agent, had contact met Steele.
1 / 4

Wijlen Alexander Litvinenko, een oud KGB-agent, had contact met Steele.

Met het verzoek ’pas op mijn katten’ aan zijn buren vertrok hij zonder de lichten uit te doen halsoverkop uit zijn 1,5 miljoen pond kostende villa even buiten Londen. Sindsdien ontbreekt van Steele elk spoor.

Het Trump-rapport met beschuldigingen van seksueel wangedrag en langdurige Russische contacten, lag direct onder vuur als ongeloofwaardig. Maar een ding is vandaag duidelijk geworden: de auteur is niet de eerste de beste. Steele heeft een lange carrière in de diplomatie en het inlichtingenwerk achter de rug.

Dat de 52-jarige Steele op de loonlijst had gestaan van de Britse geheime dienst MI6 stond al vast. Al in 1999 verscheen zijn naam op een spionnenlijst, gelekt door een Britse ex-inlichtingenofficier. Steele werkte al sinds 2009 niet meer voor de Britse ’spoken’. Samen met een MI6-maat runde hij sinds dat jaar een eigen bureau, Orbis Business Intelligence. Vanuit een statig pand in het centrum van Londen richt het bedrijf zich op ’operaties voor het verzamelen van inlichtingen’ en het ’verrichten van complexe grensoverschrijdende onderzoeken’.

Een zenuwachtige Christopher Burrows, mededirecteur in Orbis, kon zich gisteren niet verschuilen voor verslaggevers van de Britse krant The Telegraph. Maar veel liet Burrows -tenslotte ook een ex-spion- niet los. Burrows noemde het ’ongepast’ om over zijn verdwenen zakenpartner te spreken.

Amerikaanse media melden dat Steele de afgelopen weken al moeilijk bereikbaar was en interviewverzoeken afhield. Het Trump-rapport zong toen al rond in journalistieke en politieke kringen.

Inmiddels circuleert er een wazige foto van Steele. Ook over zijn levensloop wordt inmiddels meer bekend. Steele was een socialist in hart en nieren, betrokken bij protesten tegen de Apartheid in Zuid-Afrika. Hij steeg snel op de diplomatieke ladder en ging in 1990 als tweede secretaris aan de slag op de Britse ambassade in Moskou. Zo raakte hij verstrikt in het inlichtingenwerk.

In de nasleep van de val van de Muur en de Perestrojka in Rusland verliep ook Steeles leven turbulent. Hij werd verliefd op Laura, dochter van een Russische atoomgeleerde. De Britse tabloid Daily Mail schrijft dat Steele en zijn nieuwe echtgenote voortdurend werden gepest en geprovoceerd door Russische veiligheidsdiensten. Vanuit hun appartement zagen ze hoe een tank de loop van het kanon op hun flat richtte. Om het stel te ontregelen stalen spionnen zelfs haar schoenen met hoge hakken vlak voor een officieel diner.

In Moskou of Londen zou Steele contact hebben gelegd met een andere roemruchte spion. De Rus Alexander Litvinenko, officier van de Russische geheime dienst FSB die ruzie had met president Poetin. Litvinenko sloeg op de vlucht en klopte voor politiek asiel aan in Londen. Engeland ontving hem met open armen en Litvinenko sloot zich aan bij MI6. In november 2006 werd hij plotseling ziek en drie weken later was hij dood. De oorzaak: vergiftiging met het radioactieve polonium-210. Vermoedelijk hadden twee KGB-agenten hem daags ervoor een kop thee met polonium voorgeschoteld. Op zijn sterfbed raasde de kaal geworden en uitgemergelde Litvinenko tegen Poetin: „U bent barbaars en wreed, zonder respect voor het leven.”

Steeles vrouw kampte ook met gezondheidsproblemen. In 2009 stierf Laura, pas 43 jaar oud, aan een levercirrose. Steele was een paar maanden daarvoor net met frisse moed aan bureau Orbis begonnen. Nog vol verdriet over zijn jonggestorven vrouw stortte hij zich op corrupte voetbalbobo’s. In opdracht van de Britse voetbalbond onderzocht hij voetbalbond FIFA. Ook de FBI was geïnteresseerd in informatie over FIFA.

Toen kwam de campagne voor het Amerikaanse presidentschap. Niet alle Republikeinen waren even enthousiast met Trump als kandidaat. Bureau Orbis werd ingehuurd om hem door te lichten. Naarmate hij meer bij elkaar scharrelde, probeerde hij de FBI te interesseren voor zijn bevindingen. Maar, zo schrijven Britse media, voor Steele ging het allemaal te traag. Hij haakte af. En toen kwam de dag dat het opeens allemaal veel sneller ging met zijn rapport dan hij ooit had gedacht. Of het rapport de waarheid over Trump bevat, of dat hij veel geld heeft verdiend met 35 pagina’s aan leugens, dat kan Steele vertellen als hij weer boven water komt.