42001
Binnenland

Overleg in de ballenbak

— Dag in, dag uit, acht uur lang doorbrengen op kantoor. Eindeloos vergaderen en ondertussen die deadline proberen te halen. Waar de een huivert bij de gedachte alleen al, gaan anderen lachend naar hun werk. Want werken op een kantoor is heus niet altijd saai.

Elk Google-kantoor over de hele wereld is een afspiegeling van de lokale cultuur. Daarom vind je in Amsterdam een caravan.

Elk Google-kantoor over de hele wereld is een afspiegeling van de lokale cultuur. Daarom vind je in Amsterdam een caravan.

Elk Google-kantoor over de hele wereld is een afspiegeling van de lokale cultuur. Daarom vind je in Amsterdam een caravan.

Elk Google-kantoor over de hele wereld is een afspiegeling van de lokale cultuur. Daarom vind je in Amsterdam een caravan.

U heeft de beelden vast weleens gezien: kantoormedewerkers die van een glijbaan roetsjen, overleg plegen op de schommel of zelfs een dutje doen in een slaapcabine. Google heeft wereldwijd een aantal kantoren die misschien wel meer op een speeltuin lijken dan een plek waar wordt gewerkt.

In ons land pakt het bedrijf het minder uitbundig aan. Toch is het kantoor op de Amsterdamse Zuidas zeker niet alledaags. De 200 Googlers, zoals de medewerkers hier genoemd worden, hebben een kantoorruimte van 4200 meter groot verdeeld over vijf verdiepingen in kantoorgebouw Viñoly Mahler 4. Een enorm complex met een gevel die is opgetrokken uit aluminium en glas. De strakke buitenkant is een groot contrast met de speelse inrichting van het kantoor. Bij binnenkomst is er geen twijfel mogelijk: dit bedrijf doet zijn uiterste best om zo origineel mogelijk te zijn. In ieder geval qua inrichting.

Het bureau van de receptioniste is een bakfiets, het auditorium is vernoemd naar Johan Cruyff en wie zich even terug wil trekken kan dat doen in een jaren zestig-caravan. Aan glijbanen doen ze hier niet. Maar: „Er zijn genoeg elementen die het gaaf maken om hier te werken”, zegt communicatiemanager Cindy Penders (42). „Elk Google-kantoor is een reflectie van de lokale cultuur. In ons geval is dat dus de Nederlandse.” Op de zestiende etage bevindt zich de kantine met de naam Flying Dutchman Café, waar de stroopwafels aan het plafond bungelen. Hollandser kan het bijna niet.

Lego

Googlers kunnen hun gedachten verzetten in de zogenaamde relax hub, een ruimte waar werken niet is toegestaan. No work zone, lezen we op de deur van de kamer. Wat hier wel mag: genieten van een massage. Tijdens een korte tour door het kantoor vallen we van de ene verbazing in de andere. Hier kan je tijdens werktijd met Lego spelen! Of even op bed liggen in een hoogslaper! Op de 21e verdieping, in de zogeheten Loft die prachtig uitzicht biedt over de stad, is een bar waar gewerkt en vergaderd kan worden. Maar waar je ook even tot rust kan komen door naar een aflevering van Bob Ross te kijken…

Allemaal leuk en aardig, maar wordt hier ook nog gewerkt? Penders lacht: „Hier werken veel creatieve mensen en out of the box denken kan juist heel goed op een inspirerende werkplek zoals deze. Waar je niet altijd urenlang op één plek hoeft te zitten en naar een scherm kijkt, maar tussendoor bijvoorbeeld ook even vijf minuten kunt tafelvoetballen of biljarten.”

De grootste charme van haar kantoor vindt Penders dat het zo licht is. Alle vaste werkplekken bevinden zich namelijk aan of bij het raam. „Je kunt hier echt de zon op en onder zien gaan. Wij krijgen veel energie van al het daglicht. En door de speelse inrichting blijven we opgewekt.”

Omgevingspsycholoog Susanne Colenberg (46) beaamt hoe belangrijk het is om in een omgeving te werken met veel daglicht. „Omdat zonlicht ons alerter maakt”, zegt Colenberg. „Daarnaast heb je daglicht nodig om ’s avonds goed te kunnen slapen en dat zorgt er weer voor dat je de volgende dag fit bent. Men vindt het ook fijn om regelmatig even naar buiten te kijken, wat weer goed voor je ogen is. Even je blik afwenden en in de verte kijken in plaats van alleen maar naar het scherm turen.”

Een grappig ingericht kantoor kan volgens de psycholoog zeker bijdragen aan de creativiteit. „Voor wie in zijn werk veel zijn fantasie moet gebruiken, is het fijn om de gedachten te verzetten. Gekke elementen kunnen daar zeker bij helpen. Het is ook belangrijk om even iets anders te doen of af en toe in een andere setting zijn. Dat kan tot andere inzichten leiden, inspirerende gesprekken opleveren en de sfeer goed doen.”

Bijzondere elementen kunnen daarnaast het saamhorigheidsgevoel binnen een bedrijf versterken. „Werknemers hebben dan het gevoel dat ze lid zijn van een groep. ’Wij zijn speels en creatief’, bijvoorbeeld.” Maar, zo zegt Colenberg: „De inrichting moet wel bij de organisatie passen. Een ballenbak op een accountantskantoor werkt waarschijnlijk niet.”

Kattenkamer

Die is wél een succes op het hoofdkantoor van webwinkel Coolblue in Rotterdam. Maar niet alleen in de ballenbak, ook in themakamers als de Super Mario-kamer, de apenkooikamer en de kattenkamer komen collega’s tot creatieve ideeën. En ook in de Pacman-kamer, De Kuip met tribune, de kampvuurkamer en ’De woonkamer van je moeder’ zijn mensen aan het werk.

„Het is ons streven om het leukste kantoor van Nederland te hebben waar de beste mensen werken. Dan is het dus belangrijk om fijne werkplekken te hebben”, zegt directeur en Coolblue-oprichter Pieter Zwart (39), onder zijn collega’s ook wel bekend als ’eindbaas’ of ’beginbaas’.

Het kantoor van Coolblue telt vier verdiepingen in kantoorgebouw Weena, op kruipafstand van Rotterdam Centraal. De ene etage heeft nog gekkere themakamers dan de andere. Het zijn ruimtes die door de kantoormedewerkers zélf zijn bedacht. Behalve de kattenkamer dan, die is ontstaan na een oproep van Coolblue op Facebook waarin het bedrijf de fans vroeg een idee te bedenken voor een nieuwe themakamer.

Zwart: „Vooraf wordt niet met mij overlegd wat voor soort ruimte er komt. Ik ben namelijk net zo veel onderdeel van de besluitvorming als ieder ander”, zegt de eindbaas.

„Het komt regelmatig voor dat we op intranet ideeën kunnen bedenken voor een nieuwe vergaderkamer. Stel dat iemand roept: Pokémon! Dan kunnen wij daarop stemmen.”

Als we langs de ballenbak lopen, kunnen we nog maar net de verleiding weerstaan om erin te springen. En in de kampvuurkamer wanen we ons in het bos. Hoe gekker, hoe beter, zou je bijna denken. „We willen niet gek doen om het gek doen. Het is niet ons doel om een soort Willy Wonka’s chocoladefabriek te zijn. Maar we willen wel verwonderen”, reageert Zwart. „Goede werkplekken zijn voor ons net zo belangrijk. Zonder een fijn zittende stoel en een goed bureau kunnen we natuurlijk niet.”

„Maar wij ontvangen op kantoor vaak leveranciers. Grote machtige bedrijven met van die mannen in pak. Soms is het dan handig om van tevoren te bedenken: weet je wat, ik ga dit gesprek, waarvan ik verwacht dat die stroef zal verlopen, voeren in de ballenbak. Want als ik heel formeel tegenover die persoon ga zitten, dan wordt het een lastige conversatie. Is die ballenbak nou écht niet praktisch, dan kies ik een andere ruimte.”

Die variëteit aan ruimtes is een van de belangrijkste factoren die zorgen voor een goede arbeidsproductiviteit, zegt Gideon van der Burg (44) van Leesman, die onder 200.000 medewerkers in zestig verschillende landen het effect van de werkomgeving op de productiviteit meet. 55% van de ondervraagden zegt dat de werkomgeving goed is voor hun productiviteit en 49% ontvangt met trots bezoekers op hun kantoor.

„Uit onze metingen blijkt onder meer ook dat men graag de keuze heeft uit verschillende werkruimtes. Dat ze dus niet alleen terechtkunnen in een gek ingerichte vergaderruimte, maar ook in een stiltekamer. Kantoormedewerkers willen op basis van hun activiteit kiezen in wat voor soort omgeving ze aan de slag gaan”, legt hij uit.

Koffiecorner

„Het is een misvatting dat mensen aan een creatieve ruimte genoeg hebben om hun fantasie de vrije loop te laten.” Van de Burg onderstreept net als Zwart het belang van een goede basiswerkplek. „Een grappige ruimte is altijd leuk, maar de basis van het kantoor moet natuurlijk goed zijn. Met een goede stoel, goede luchtkwaliteit en akoestiek komen bedrijven al een heel eind.” Lacht: „Een kop koffie hoort daar ook bij. Je zult het niet geloven, maar goede koffie en thee in een fijne koffiecorner vindt 89% van de ondervraagden hét belangrijkste op kantoor.”

Het zijn dan ook vooral de pantry’s en koffiehoekjes die uit het oog springen op het hoofdkantoor van bol.com. Koffiedrinken of overleg plegen in een kamer die de sfeer van Medina ademt? Of in een ouderwetse kruidenierswinkel of Amerikaanse diner? Het kan allemaal.

Als we Dorine van Ierschot (33) moeten geloven, voelen haar collega’s zich helemaal thuis aan de Papendorpseweg in Utrecht. Op de website van het bedrijf is te lezen dat ze tot de top 10 coole kantoren van Nederland behoren. „Ja, daar ben ik natuurlijk wel trots op”, glundert Van Ierschot, die verantwoordelijk is voor de inrichting van het kantoor. „De gemiddelde leeftijd van onze medewerkers is 34 jaar. Het is dus heel belangrijk dat we in een jonge en speelse omgeving werken. Een strakke inrichting pas niet bij ons.”

Aan de muur hangen grote Monopoly- en Scrabbleborden die volgens de facilitair specialist ook écht worden gebruikt. Iedere verdieping heeft een thema: circus, bohemian, tuinfeest, winkelen. Daarnaast zijn ook de verschillende categorieën van de online winkel op diverse etages vertegenwoordigd. De meeste inspiratie komt van website Pinterest. „En vervolgens probeer ik het hier zo goedkoop en duurzaam mogelijk in te richten. Die fiets die daar aan de muur hangt, heb ik in de kringloopwinkel gekocht! En de spijkerbroeken die daar hangen? Die zijn van de mensen die hier werken. Zo proberen we de sfeer van een winkel te creëren.”

Urenlang doorbrengen in bed, op een spelcomputer of in een te gekke pantry en vervolgens de deadline niet halen komt volgens deze bedrijven niet voor op hun kantoor.

Coolblue-directeur Zwart: „Men komt hier om te werken en niet om Super Mario te spelen. Tuurlijk wordt er weleens een spelletje gespeeld. Leuk toch? Wat mij betreft is het onnodig om de productiviteit op kantoor te meten. Ik zorg er liever voor dat iedereen het hier naar zijn zin heeft.”