Nieuws/Buitenland
436041118
Buitenland

Spanning loopt op: secretaris-generaal VN ’diep bezorgd’ om Oekraïne-crisis

Russische en Wit-Russische troepen oefenen samen.

Russische en Wit-Russische troepen oefenen samen.

NEW YORK - De hoogste baas van de Verenigde Naties, António Guterres, is „diep bezorgd” om de situatie in Oekraïne. „De prijs die betaald wordt met menselijk lijden, verwoesting en schade aan Europese en wereldwijde veiligheid is te hoog om ook maar te overdenken”, zei de secretaris-generaal in New York.

Russische en Wit-Russische troepen oefenen samen.

Russische en Wit-Russische troepen oefenen samen.

Guterres deed zijn uitspraken nadat hij maandag met de buitenlandministers van Rusland en Oekraïne had gesproken, waarin hij onder meer had gezegd dat er geen alternatief voor diplomatie bestond. Hij bood ook steun van de Verenigde Naties aan. „We zullen geen middelen onbeproefd laten om tot een vreedzame oplossing te komen”, aldus Guterres.

Het Westen vreest dat Rusland mogelijk woensdag al Oekraïne zal binnenvallen. Verschillende landen, waaronder de VS, zijn bezig hun ambassadepersoneel uit Kiev te halen.

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov sloot maandag nog een diplomatieke oplossing niet uit en zei dat „er altijd een kans is om tot overeenstemming te komen.”

Scholz

De Duitse bondskanselier Olaf Scholz is in Moskou om de spanningen rond Oekraïne te bespreken met president Vladimir Poetin. Duitsland speelt een belangrijke rol als bemiddelaar in het conflict tussen pro-Russische separatisten en het Oekraïense leger.

Scholz was een dag eerder al in Kiev om steun te betuigen en voor besprekingen over de dreiging van een Russische inval, die volgens de Verenigde Staten deze week plaats zou kunnen vinden. De Duitse regeringsleider eiste voor zijn vertrek dat Moskou signalen laat zien dat het de spanningen vermindert. Volgens hem is sprake van een zeer ernstige bedreiging van de vrede in Europa.

De bondskanselier en andere westerse leiders hebben gewaarschuwd voor zware sancties in het geval van Russische vijandigheden tegen Oekraïne. Het Kremlin ontkent daar plannen voor te hebben.

Diplomaten

Inmiddels halen diverse westerse landen hun diplomaten weg uit de Oekraïense hoofdstad Kiev. Onder meer de VS en Australië besloten daar de afgelopen dagen toe. De Oostenrijkse minister van Buitenlandse Zaken Alexander Schallenberg heeft daarop kritiek geuit.

„Ik vind dat het een twijfelachtig signaal geeft naar de mensen in Oekraïne toe om je eigen diplomaten als eerste weg te halen”, zei Schallenberg. De minister is van plan de medewerkers op Oostenrijkse ambassade in Kiev „zo lang mogelijk te laten zitten in deze vluchtige fase, voor zo lang het op enige manier te rechtvaardigen is.”

Schallenberg uitte ook kritiek op de Amerikaanse president Joe Biden, die gewaarschuwd had voor het gevaar op een wereldoorlog naar aanleiding van de situatie in Oekraïne. Dat soort taal is volgens de Oostenrijker „extreem gevaarlijk.”

Wit-Rusland

Rusland heeft veel troepen verzameld aan de Wit-Russische grens met Oekraïne, waar het oefeningen uitvoert in samenwerking met het leger van Wit-Rusland. Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft Amerikanen in Wit-Rusland daarom opgeroepen per direct het land te verlaten.

Het ministerie gaf ook een negatief reisadvies af voor Moldavië en riep Amerikaanse burgers op om de afgescheiden regio Transnistrië, aan de grens met Oekraïne, per direct te verlaten. Ook in dat gebied bevinden zich Russische militairen.

Afgelopen vrijdag riepen de VS Amerikanen al op binnen 48 uur Oekraïne te verlaten, omdat een Russische inval „op elk moment” plaats kon vinden. De Verenigde Staten hebben Oekraïne een garantiestelling tot maximaal 1 miljard dollar (883,5 miljoen euro) aangeboden, laat buitenlandminister Antony Blinken weten in een mededeling. De garantiestelling moet het makkelijker maken voor Oekraïne om leningen af te sluiten.

„Dit aanbod zal Oekraïne’s mogelijkheden voor economische stabiliteit, groei en voorspoed versterken voor z’n inwoners, in het licht van het ontwrichtende gedrag van Rusland.” Tussen 2014 en 2016 gaven de VS al drie keer garantiestellingen van ieder 1 miljard dollar af aan Oekraïne.