Nieuws/Binnenland

Deirdre Blair schreef nieuwe biografie over ’s werelds beroemdste gangster

’Al Capone is een raadsel’

— Morgen is het 70 jaar geleden dat Al Capone, pas 48 jaar jong, stierf. De beruchte gangster uit Chicago is nog altijd een van de beroemdste criminelen ter wereld. De Amerikaanse Deirdre Bair schreef een nieuwe biografie over de excentrieke maffiabaas, bijgenaamd Scarface, die op het hoogtepunt van zijn macht honderden bordelen en clandestiene kroegen bezat. „Zijn firma The Outfit was een miljoenenbedrijf.”

Al Capone, in ochtendjas en met sigaar, ontspannen aan het vissen op zijn jacht in Florida.

Al Capone, in ochtendjas en met sigaar, ontspannen aan het vissen op zijn jacht in Florida.

Hollandse Hoogte

Al Capone, in ochtendjas en met sigaar, ontspannen aan het vissen op zijn jacht in Florida.

Al Capone, in ochtendjas en met sigaar, ontspannen aan het vissen op zijn jacht in Florida.

Hollandse Hoogte

Deirdre Bair is een keurige dame uit Connecticut. Een gerespecteerd schrijfster ook van prijswinnende biografieën over toneelschrijver Samuel Becket, de Franse feministische filosofe Simone de Beauvoir en psychiater Carl Jung. „Natuurlijk had ik zoals iedereen over Al Capone gehoord. Maar goed beschouwd wist ik niets over zijn leven of zijn loopbaan. Maar toen ik met enkele verre verwanten van hem in contact kwam, raakte ik meer en meer geïntrigeerd door hem.”

„Het werd me snel duidelijk dat, hoewel hij zijn hele volwassen leven lang een publieke figuur is geweest, niemand echt iets van hem wist. Er doen zoveel verhalen de ronde, die eerder mythes dan waarheid zijn. De man is een raadsel. Ik vond het hoog tijd om te proberen dat op te lossen.”

Alphonse Capone, die op 17 januari 1899 werd geboren als het vierde kind van Italiaanse immigranten in New York, werd kwaad als iemand hem een Italiaan noemde. „Hij zei dan gepikeerd: Ik ben geen Italiaan. Ik ben geboren in Brooklyn”, vertelt Bair. „Op 8-jarige leeftijd was hij al een geduchte vechtersbaas. Hij was goed op school, haalde hoge cijfers. Maar hij was nog beter in spijbelen. De straat, waar hij begon als schoenpoetser, werd zijn leerschool.”

„Zijn grootste talent was dat hij anderen uitstekend kon manipuleren. Hoe jong hij ook was, hij liet anderen voor hem werken. Later in zijn leven, toen hij in Chicago razend snel was opgeklommen van loopjongen met een salaris van 15 doller per week tot een van de machtigste en rijkste mannen ter wereld, werd hij een meester in het spinnen, lang voordat dit begrip bestond. Hij had de media in zijn zak. En hij wist altijd precies wat hij kwijt wilde en wat niet.”

„Wat mij het meest fascineert, is dat hij enerzijds een ambitieuze, meedogenloze moordenaar was, die honderden doden op zijn geweten heeft, terwijl hij privé een liefdevolle zoon, echtgenoot en vader was. Hij was niet vaak thuis. Op de toppen van zijn macht verkeerde hij elke minuut in levensgevaar. Hij was nooit alleen, voortdurend waren er zware jongens om hem heen, en hij had nauwelijks tijd voor een persoonlijk leven. Maar toch belde hij elke dag zijn moeder en zijn vrouw. In die volgorde.”

Ze lacht. „Het klinkt gek, maar al zijn verre familieleden die ik heb gesproken, zijn nette, bijna saaie mensen geworden met beroepen als dokter, advocaat of accountant. Ik denk dat dit komt omdat Al en zijn vrouw Mae, een Ierse van huis uit, zo’n warm en toegewijd echtpaar was. Dat hebben ze overgedragen op hun enige zoon Sonny, die ze op handen droegen en die ze altijd ver van de misdaad hebben gehouden.”

Volgens Bair was Capone, die ook tal van affaires met prostituees had en aan syfilis leed, een vat vol tegenstrijdigheden. „Hij was erg intelligent en was dol op lezen. Zijn gelukkigste tijd, vermoed ik, was toen hij in de gevangenisbibliotheek van Alcatraz kon werken. Toen had hij eindelijk rust. Hij was ook gek op de opera, vooral van Verdi. Hij bestudeerde de libretto’s en probeerde zelf ook piano te leren spelen.”

„Als hij niet de criminaliteit ingegaan was, had hij zeker ceo van een grote multinational kunnen zijn geworden. Hij had zo’n groot organisatorisch talent. Wist je dat de Harvard Business School zelfs onderzoek doet naar hoe vernuftig hij The Outfit tijdens de Drooglegging in Chicago leidde? Dat is toch ongelooflijk.”

„Goed beschouwd, stond hij maar vijf jaar aan de top van de criminele apenrots. Maar tot op de dag van vandaag is Capone, die altijd opzichtig gekleed ging in citroengele of zelfs lavendelkleurige pakken, een kasjmier overjas en parelgrijze gleufhoed, wereldberoemd. Hij is de grootste gangster uit de geschiedenis.”