Nieuws/Binnenland
481235006
Binnenland

Coronacrisis: vrijdag 25 juni

LIVE | 185.000 prikafspraken voor Janssen-vaccin

Amsterdam - Al ruim een jaar worden Nederland en de wereld in de greep gehouden door het uit China overgewaaide coronavirus. Landen ontwaken uit lockdowns en beperkende maatregelen. Vlak voor de vakanties lijkt Europa weer geel te kleuren. Wat gebeurt er vandaag? Volg hier het laatste nieuws.

Zo’n 185.000 mensen hebben een afspraak gemaakt voor een prik met het coronavaccin van Janssen, meldt demissionair minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid. Dat betekent dat er op vrijdag zo’n 31.000 vaccinaties zijn ingepland. Dat zijn aanzienlijk minder afspraken dan op donderdag (76.000) en woensdag (78.000).

Er waren 200.000 prikken te vergeven. Dat betekent dat er nu nog plek is voor ongeveer 15.000 mensen.

Het was vrijdag de derde dag dat mensen konden bellen met het speciale telefoonnummer 0800-1295. Volgens De Jonge is er vrijdag 53.000 keer gebeld door in totaal 38.000 mensen.

Op woensdag kreeg het callcenter 5,3 miljoen telefoontjes van ongeveer 222.000 bellers. Dat betekent dat de gemiddelde beller meer dan twintig pogingen deed om het callcenter aan de lijn te krijgen. Op donderdag was het aanzienlijk rustiger. Er kwamen 606.000 telefoontjes van 103.000 mensen. De bellers deden gemiddeld dus nog maar zes pogingen om een afspraak te maken bij een van de 3500 callcentermedewerkers.

Als alle 200.000 beschikbare afspraken zijn volgeboekt, komen de mensen die daarna bellen op een wachtlijst. Wanneer Janssen nieuwe doses heeft geleverd, krijgen ze een sms dat ze alsnog een afspraak kunnen maken.

21.00 - Nederland geen risicogebied meer voor Duitsland

Duitsland ziet Nederland vanaf komende zondag niet langer als risicogebied, zo meldt het Robert Koch Instituut vrijdagavond, de Duitse tegenhanger van het RIVM.

Reizigers uit Nederland hoeven door de wijziging niet meer in quarantaine. Ook is testen niet meer nodig. Sint-Maarten en Aruba gelden nog wel als risicogebied.

20.00 - Miljoen mensen hebben vaccinatiebewijs aangevraagd

Een miljoen mensen hebben een vaccinatiebewijs aangemaakt in de app CoronaCheck. Ze kunnen daarmee vanaf dit weekend naar plekken waar een coronatoegangsbewijs voor nodig is. De enorme drukte sinds de lancering van de mogelijkheid in de app is volgens het ministerie van Volksgezondheid afgenomen.

Volgens het ministerie probeerden direct na de lancering zo’n half miljoen mensen per minuut in te loggen. In de avond zou dat zelfs zijn opgelopen naar een miljoen mensen per minuut. Om de systemen niet te zwaar te belasten was er echter een limiet gesteld van ongeveer 1500 inlogpogingen per minuut. Veruit de meesten kregen daarom een scherm te zien dat ze het later nog eens moesten proberen. De capaciteit is inmiddels verhoogd van 25 aanvragen naar 30 per seconde, ruim 100.000 per uur.

Niet alleen de drukte zit mensen die een code willen aanmaken in de weg, ook de techniek hapert nog. Het ligt vooral ingewikkeld bij mensen die niet bij de GGD maar door hun huisarts of in een instelling zijn geprikt.

Voor zover de gevaccineerden toestemming hebben gegeven, wordt een deel van de prikken nog in de systemen van de app verwerkt. Daar is nog tot 1 juli voor uitgetrokken. Mensen die geen toestemming hebben gegeven, kunnen dat vanaf die datum ook aanpassen.

Verder wordt nog gewerkt aan een oplossing voor mensen die al na één prik volledig gevaccineerd zijn omdat ze een besmetting hebben doorgemaakt. Zij hadden ook al een vaccinatiebewijs moeten kunnen aanmaken, maar donderdag en vrijdag lukte dat velen nog niet. Deze storing zou zaterdag verholpen moeten zijn, stelt demissionair zorgminister Hugo de Jonge.

17.23 - Informatie over mutaties sinds vrijdag op coronadashboard te zien

Op het coronadashboard van de Rijksoverheid is sinds deze vrijdag ook te zien welke varianten van het virus het meest rondgaan. „Het is belangrijk om de varianten in Nederland goed in de gaten te houden, zodat we voorbereid zijn om eventueel in te grijpen wanneer dat nodig is”, zei demissionair zorgminister Hugo de Jonge in een verklaring bij de uitbreiding.

Op het coronadashboard worden allerlei gegevens over het coronavirus bijgehouden. Zo is er te zien dat het R-getal (het aantal anderen dat iedere Nederlandse coronapatiënt gemiddeld aansteekt) ruim onder de 1 zit, en er bijna vijftien miljoen coronavaccins zijn gezet. In de recent toegevoegde tabellen en grafieken is te zien dat de zogenoemde Alpha-variant, die als eerste in het Verenigd Koninkrijk is vastgesteld, veruit de meeste mensen besmet.

De cijfers zijn afkomstig van honderden steekproeven waarmee al lange tijd het coronavirus iedere week in de gaten gehouden wordt. De Delta-variant uit India en de Gamma-variant uit Brazilië groeien het sterkst, maar zijn nog maar goed voor 2 tot 3 procent van alle coronabesmettingen. Daarbij moet wel opgemerkt worden dat de cijfers voor deze week nog niet volledig zijn.

De Delta-variant baart het RIVM en het Outbreak Management Team momenteel de meeste zorgen. Hij komt in grote steden al vaker voor dan daarbuiten. In Amsterdam is al ongeveer 40 procent van de coronabesmettingen met deze mutatie, schatte de GGD eerder deze week. Als er dit najaar een nieuwe opleving van het virus komt, komt dat volgens de deskundigen waarschijnlijk door deze mutatie.

De Delta-variant is besmettelijker dan de Alpha-variant. Ook lijkt de eerste prik minder effectief te zijn in het voorkomen van ziekte dan bij andere mutaties. Met twee vaccinaties is men volgens de eerste onderzoeken wel goed beschermd.

16.39 - IJsland schrapt alle coronamaatregelen

Voor de 360.000 inwoners van IJsland gelden vanaf zaterdag geen coronamaatregelen meer. Na ruim vijftien maanden neemt het land afscheid van afstand houden, mondkapjes en andere voorschriften die het coronavirus moesten indammen.

De regering bracht het nieuws vrijdag nadat op het eiland ruim een week geen nieuwe besmettingen waren gemeld. „Het is een beetje een bizar gevoel, na vaak voor u te hebben gestaan om een verscherping van de maatregelen aan te kondigen, maar vandaag is de dag dat we ze gaan opheffen”, zei premier Katrin Jakobsdottir op een persconferentie.

Met de vaccinaties gaat het ook voortvarend. Bijna negen op de tien IJslanders boven de zestien jaar hebben minstens een vaccindosis gehad.

15.45 - Mondkapjesplicht weer terug op binnenlocaties Israël

Israël voert de mondkapjesplicht op binnenlocaties weer in nu het aantal nieuwe coronabesmettingen toeneemt. Premier Naftali Bennett waarschuwde enkele dagen geleden dat deze maatregel dreigde. De regering had eerder al besloten de komst van buitenlandse toeristen met een maand uit te stellen.

In de afgelopen week zijn meermaals honderd besmettingen per dag gemeld. Donderdag waren het er meer dan tweehonderd, het hoogste dagcijfer in ruim twee maanden. De autoriteiten denken dat dit waarschijnlijk door de Delta-variant van het coronavirus komt. Begin juni lag het dagelijkse gemiddelde op enkele tientallen. Op het hoogtepunt van de coronacrisis in Israël werden meer dan 10.000 nieuwe gevallen per dag gemeld.

De mondkapjesplicht binnen werd in het land op 15 juni als een van de laatste coronamaatregelen opgeheven. Inwoners hoeven al sinds half april buiten geen mondkapjes meer te dragen, maar de regering roept ze nu op dat alsnog te doen op drukke plekken. Veel deelnemers van de Pride-parade vrijdag in Tel Aviv namen dit advies niet over. De parade trok duizenden mensen. Volgens de organisatie was het straatevenement wereldwijd de grootste in zijn soort sinds de start van de pandemie.

Israël schrapte in de afgelopen maanden vrijwel alle coronamaatregelen, nadat het aantal besmettingen dankzij een voortvarende vaccinatiecampagne flink was gedaald. Meer dan 55 procent van de bevolking is volledig gevaccineerd. Ruim 840.000 mensen in Israël zijn sinds het begin van de pandemie positief getest. Het coronavirus heeft er meer dan 6400 mensen het leven gekost.

15.32 - Inmiddels 172.000 afspraken voor Janssen vaccin

Ongeveer 172.000 mensen hebben een afspraak gemaakt voor een prik met het coronavaccin van Janssen. Dit meldt de overkoepelende organisatie GGD GHOR Nederland. Dat betekent dat er op vrijdag zo’n 18.000 vaccinaties zijn ingepland. Vooralsnog is dat aanzienlijk minder dan de 76.000 afspraken van donderdag en de 78.000 van woensdag.

Er waren 200.000 prikken te vergeven. Dat betekent dat er nu nog plek is voor ongeveer 28.000 mensen.

Het is de derde dag dat mensen kunnen bellen met het speciale telefoonnummer 0800-1295. Op woensdag kreeg het callcenter 5,3 miljoen telefoontjes van ongeveer 222.000 bellers. Dat betekent dat de gemiddelde beller meer dan twintig pogingen deed om het callcenter aan de lijn te krijgen. Op donderdag was het aanzienlijk rustiger. Er kwamen 606.000 telefoontjes van 103.000 mensen. De bellers deden gemiddeld dus nog maar zes pogingen om een afspraak te maken bij een van de 3500 callcentermedewerkers. Hoeveel bellers en belpogingen er vrijdag zijn geweest, is niet bekend.

Als alle 200.000 beschikbare afspraken zijn volgeboekt, komen de mensen die daarna bellen op een wachtlijst. Wanneer Janssen nieuwe doses heeft geleverd, krijgen ze een sms dat ze alsnog een afspraak kunnen maken. Het is niet bekend hoelang ze moeten wachten en daarom raadt de GGD mensen aan om sowieso een afspraak te maken voor een ander vaccin, zodat ze in elk geval zeker weten dat ze een middel toegediend krijgen.

Het is de eerste keer dat mensen kunnen kiezen voor een bepaald coronavaccin. Bij het vaccin van Janssen zijn mensen na één prik klaar. Met de andere vaccins hebben mensen twee inentingen nodig.

15.24 - OV krijgt ook in 2022 coronasteun

Ook in 2022 krijgt het openbaar vervoer financiële steun vanwege de dalende reizigersaantallen door corona. Tot september dat jaar is er 140 miljoen euro uitgetrokken om 93 tot 95 procent van de vervoerderskosten te vergoeden.

Het gaat volgend jaar om veel minder geld dan de 1,5 miljard euro die in 2021 beschikbaar was. Naar verwachting trekken de reizigersaantallen weer aan en is er volgend jaar dus minder steun nodig. Volgens het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) ligt het ov-gebruik volgend jaar nog 6 tot 14 procent onder het laatste niveau van voor corona. Nu is dat nog ongeveer 50 procent. Er wordt nu minder met het ov gereisd omdat veel mensen grotendeels thuiswerken.

Volgens demissionair staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur) is het geld nodig zodat vervoerders niet hoeven te snijden in hun dienstregelingen. Zonder het doortrekken van de regeling zou er een „aanzienlijke verschraling” van het vervoersaanbod zijn, aldus het ministerie.

Begin volgend jaar besluit het kabinet of er voor de laatste drie maanden van 2022 ook nog coronasteun nodig is.

15.22 - Janssen mag nieuwe fabriek gebruiken

De Nederlandse farmaceut Janssen mag nog een fabriek gaan gebruiken voor de productie van zijn coronavaccin. Een installatie in het Italiaanse Anagni is goedgekeurd door de Europese toezichthouder voor vaccins, het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) in Amsterdam.

De goedkeuring betekent dat de fabriek van Catalent Anagni meteen betrokken kan worden bij de vaccinproductie, zodat Janssen vaccin aan Europese landen kan blijven leveren.

Nederland heeft ruim 11 miljoen vaccindoses besteld bij de fabrikant uit Leiden, genoeg om evenveel mensen te vaccineren. Het kabinet gebruikt het vaccin sinds vrijdag als keuzemogelijkheid. Mensen kunnen zelf een afspraak maken voor het vaccin. In eerste instantie zijn 200.000 doses beschikbaar. Hoeveel mensen daarna kunnen worden gevaccineerd, hangt af van de leveringen van Janssen.

14.37 - Clubs in Amsterdam uitverkocht en klaar voor opening

De meeste Amsterdamse nachtclubs en discotheken zijn er klaar voor om dit weekend hun deuren weer te openen. Clubs als Bitterzoet en Paradiso, die vrijdagnacht openen, en Chicago Social Club en NYX, die zaterdag beginnen, zijn op de eerste avonden helemaal uitverkocht.

„De clubs die nu open willen gaan, hebben hun personeelsbestand op orde en zijn er klaar voor”, zegt Pieter de Kroon van het Overleg Amsterdamse Clubs, en eigenaar van de Chicago Social Club aan het Leidseplein. Zelf is hij in ’de Soos’ nog de laatste dingen aan het opruimen. „We kunnen niet wachten om die deuren zaterdag weer open te gooien. Het is heel gek dat we nu opeens zoveel werk hebben, en ook spannend om na veertien maanden eindelijk weer te beginnen.”

Het kabinet maakte vorige week bekend dat discotheken en nachtclubs vanaf 26 juni weer op volle capaciteit open mogen. Bezoekers hoeven binnen geen 1,5 meter afstand te houden, maar moeten bij de ingang wel een coronatoegangsbewijs laten zien. Via testen voor toegang kunnen ze zich laten testen.

De animo voor een avondje clubben is er zeker, merkt De Kroon. „We waren binnen no-time helemaal uitverkocht. Ik denk dat ik wel twee keer had kunnen uitverkopen als ik grotere zalen had gehad.”

Ook Club Escape op het Rembrandtplein, die vrijdagnacht van start gaat, heeft de programmering gevuld en genoeg personeel weten te verzamelen. „Het is heel spannend om na zo’n lange tijd weer open te gaan”, zegt eigenaar Dick Poppes. „Het eerste weekend vragen we geen entree, dus we zetten de deuren wagenwijd open. Natuurlijk is er wel een testbewijs nodig, dus ik weet niet of we een stormloop moeten verwachten of dat het rustiger wordt.”

De clubeigenaren vinden het moeilijk in te schatten of feestgangers ook na de eerste weekenden nog bereid zijn zich te laten testen voor een avondje uit. Eigenaar Sander Groet van Shelter in Noord en Club Air in het centrum denkt daarom voorlopig nog niet aan openen. „Club Air wordt nu verbouwd, dus daar zijn we nog niet klaar. Maar ik denk ook dat het een enorme drempel is voor mensen om zich elk weekend te laten testen. En er ligt nu zo’n hoge druk op testen voor toegang, dat je uren in de rij staat. Wij willen pas weer open als het testen voor toegang van tafel is.”

13.50 - Hoogste leider Iran krijgt vaccin van eigen makelij

De hoogste leider van Iran heeft vrijdag een eerste dosis gekregen van het in Iran ontwikkelde COVIran Barekat-vaccin. Beelden van de prik voor de 81-jarige ayatollah Ali Khamenei werden uitgezonden op de staatstelevisie en verspreid via sociale media.

Het door de overheidsstichting Setad gemaakte middel kreeg op 14 juni noodgoedkeuring. In het land worden nog vier andere Iraanse vaccins tegen Covid-19 getest.

Van de landen in het Midden-Oosten is Iran het hardst getroffen door de coronapandemie, met volgens officiële cijfers meer dan 83.500 doden en 3,1 miljoen besmettingen. De werkelijke aantallen liggen vermoedelijk hoger.

Sinds in februari een inentingscampagne begon, hebben 4,4 miljoen mensen een eerste prik gehad en ruim 1,1 miljoen ook een tweede. Er wordt onder meer geprikt met Chinese en Russische vaccins, maar ook met AstraZeneca-vaccins uit Italië en Zuid-Korea die via het internationale Covax-programma zijn geleverd.

Door Amerikaanse sancties is het volgens de islamitische republiek lastig buitenlandse vaccins te importeren voor de 83 miljoen Iraniërs. Khamenei had bovendien in januari een verbod ingesteld op vaccins die in de VS en het Verenigd Koninkrijk zijn gemaakt omdat die het land zouden kunnen „besmetten.”

6.40 - Eerste mensen krijgen zelfgekozen prik met coronavaccin Janssen

Voor het eerst krijgen mensen in heel Nederland op eigen verzoek een specifiek vaccin tegen het coronavirus. Tienduizenden mensen krijgen vanaf vrijdag het vaccin van Janssen toegediend, nadat ze daar een afspraak voor hebben gemaakt via een speciaal telefoonnummer, 0800-1295.

Er zijn voorlopig genoeg doses beschikbaar om ongeveer 200.000 mensen te vaccineren. Op woensdag en donderdag hebben 154.000 mensen een prikafspraak gemaakt, wat betekent dat er nog plek is voor zo’n 46.000 mensen. Als alle afspraken zijn volgeboekt, komen de mensen die daarna bellen op een wachtlijst. Zodra Janssen nieuwe doses heeft geleverd, krijgen ze een sms dat ze alsnog een afspraak kunnen maken. Het is niet bekend wanneer deze mensen aan de beurt komen.

In de Jaarbeurs in Utrecht is vrijdag een priknacht. Mensen kunnen van 21.00 uur ’s avonds tot 01.00 uur ’s nachts terecht voor een vaccinatie met Janssen. Een deejay draait muziek. Ook volgende week woensdag en donderdag zijn er priknachten.

Het speciale Janssen-nummer werd woensdag in gebruik genomen. Het werd al heel snel onbereikbaar, omdat te veel mensen tegelijk probeerden te bellen. Op de eerste dag lukte het uiteindelijk ongeveer 78.000 mensen om een afspraak te maken, maar er waren in totaal 5,3 miljoen telefoontjes van 222.000 bellers. Dat betekent dat de gemiddelde beller meer dan twintig keer probeerde om iemand aan de lijn te krijgen. Mensen die daar niet in slaagden, belden het algemene nummer voor prikafspraken, dat daardoor ook vastliep. Het gevolg daarvan was dat ook het telefoonnummer voor testafspraken onbereikbaar werd.

Het vaccin van Janssen is ontwikkeld in Leiden. Het is sinds april beschikbaar. De overheid besloot een paar weken geleden om geen nieuwe afspraken voor het vaccin in te plannen, omdat er een kleine kans is dat het middel tot een gevaarlijke bijwerking leidt. Het voordeel van het vaccin is wel dat mensen na één prik klaar zijn. Bij de andere middelen zijn twee inentingen nodig.

Mondkapjes weer verplicht op binnenlocaties in Israël

Israël voert de mondkapjesplicht op binnenlocaties weer in nu het aantal nieuwe coronabesmettingen toeneemt. Premier Naftali Bennett waarschuwde enkele dagen geleden dat deze maatregel dreigde. De regering had eerder al besloten de komst van buitenlandse toeristen met een maand uit te stellen.

In de afgelopen week zijn meermaals honderd besmettingen per dag gemeld. Donderdag waren het er meer dan tweehonderd, het hoogste dagcijfer in ruim twee maanden. De autoriteiten denken dat dit waarschijnlijk door de Delta-variant van het coronavirus komt. Begin juni lag het dagelijkse gemiddelde onder de enkele tientallen. Op het hoogtepunt van de coronacrisis in Israël werden meer dan 10.000 nieuwe gevallen per dag gemeld.

De mondkapjesplicht binnen werd op 15 juni als een van de laatste coronamaatregelen opgeheven, nadat het aantal besmettingen dankzij een voortvarende vaccinatiecampagne flink was gedaald. Meer dan 55 procent van de bevolking is volledig gevaccineerd. Meer dan 840.000 mensen in Israël zijn sinds het begin van de pandemie positief getest. Het coronavirus heeft er meer dan 6400 mensen het leven gekost.

6.35 - Delen van Sydney in lockdown na uitbraak Delta-variant

Enkele wijken in de Australische miljoenstad Sydney gaan vanaf vrijdag middernacht een week in lockdown vanwege een uitbraak met de zeer besmettelijke Delta-variant van het coronavirus. De inwoners van vier delen van de stad, waaronder het centrum en Bondi Beach, hebben opdracht gekregen alleen in dringende gevallen hun huizen te verlaten, vertelde premier Gladys Berejiklian van de staat New South Wales vrijdag aan verslaggevers.

Mensen mogen hun woning alleen verlaten voor essentieel werk, onderwijs, boodschappen of buiten sporten. „We willen niet dat deze situatie nog weken aanhoudt, we zouden graag zien dat deze situatie eerder vroeger dan later stopt”, zei Berejiklian.

Vrijdag werden 22 lokale besmettingen gemeld, de grootste stijging van het aantal infecties sinds het eerste geval afgelopen woensdag in Bondi werd ontdekt. Een limousinechauffeur raakte besmet toen hij een bemanning van een overzeese luchtvaartmaatschappij vervoerde.

Het totale aantal infecties in Sydney staat nu op zestig terwijl het virus zich verspreidt over de stad, de thuisbasis van een vijfde van de 25 miljoen inwoners van Australië.

6.30 - Levensverwachting Amerikanen daalt door coronavirus

Volgens een onderzoek van de Virginia Commonwealth Universiteit in Richmond is de levensverwachting van de Amerikaanse bevolking in coronajaar 2020 met bijna twee jaar gedaald. Het onderzoeksteam concludeerde bovendien een enorme ongelijkheid tussen bevolkingsgroepen. Bij zwarte mannen daalde de levensverwachting naar 68 jaar, de laagste waarde sinds 1998. Bij witte mannen ligt die daarentegen op 75 jaar.

Over het geheel daalde de gemiddelde duur van een mensleven in de Verenigde Staten volgens de wetenschappers met 1,87 tot 76,9 jaar. Bij zwarte mensen en latino’s daalde die echter met meer dan drie jaar. De ontwikkeling in de VS is veel ingrijpender dan in zestien geselecteerde, vergelijkbare geïndustrialiseerde landen. Daar is de afname van de gemiddelde verwachte levensduur ongeveer 0,22 jaar - de totale levensverwachting ligt er 4,7 jaar boven die in het Noord-Amerikaanse land.

De onderzoekers, wier studie is gepubliceerd in het Britse medische tijdschrift British Medical Journal, zien structurele problemen in de VS als de redenen voor de grote verschillen. Zo is er in hun ogen sprake van een langdurige en steeds groter wordende achterstand in de gezondheidszorg, „hoge sterftecijfers in 2020 en aanhoudend onrecht tegen etnische minderheden” in het land.

Begin april constateerde het Europese statistiekbureau Eurostat dat ook in Europa de levensverwachting flink is teruggevallen door Covid-19. Ook in Nederland liep de gemiddelde duur van een mensenleven met ruim een halfjaar terug. De levensverwachting daalde vorig jaar in bijna alle Europese landen waarvan Eurostat over schattingen beschikt. Voor Spanjaarden was dat zelfs met 1,6 jaar, maar vooral Oost-Europeanen zijn nauwelijks minder getroffen. Alleen Denemarken, Finland en met name Noorwegen wisten zich aan de malaise te onttrekken.

Veilig betalen
14 dagen bedenktijd
webshop logo
Meer van De Telegraaf Webshop
Veilig betalen
14 dagen bedenktijd
webshop logo
Meer van De Telegraaf Webshop