Nieuws/Binnenland
487237414
Binnenland

Vertrekkend minister moet voortaan 2 jaar toestemming vragen voor nieuwe baan

Afgelopen zomer ontstond er ophef nadat staatssecretaris Stientje van Veldhoven en minister Cora van Nieuwenhuizen (foto) het kabinet verlieten, waarbij laatstgenoemde zelfs rechtstreeks naar de energielobby overstapte.

Afgelopen zomer ontstond er ophef nadat staatssecretaris Stientje van Veldhoven en minister Cora van Nieuwenhuizen (foto) het kabinet verlieten, waarbij laatstgenoemde zelfs rechtstreeks naar de energielobby overstapte.

Den Haag - Oud-ministers en staatssecretarissen moeten in de toekomst tot twee jaar na hun vertrek toestemming vragen voor ze een nieuw baantje mogen aannemen. Bovendien mogen ze in die periode niet werken voor het ministerie waar ze bewindspersoon waren of lobbyen op dossiers waarover ze beslisten.

Afgelopen zomer ontstond er ophef nadat staatssecretaris Stientje van Veldhoven en minister Cora van Nieuwenhuizen (foto) het kabinet verlieten, waarbij laatstgenoemde zelfs rechtstreeks naar de energielobby overstapte.

Afgelopen zomer ontstond er ophef nadat staatssecretaris Stientje van Veldhoven en minister Cora van Nieuwenhuizen (foto) het kabinet verlieten, waarbij laatstgenoemde zelfs rechtstreeks naar de energielobby overstapte.

Dat worden de nieuwe lobbyregels voor oud-bewindspersonen, meldt demissionair minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken). Die komen er na een waarschuwing van de Europese corruptiewaakhond Greco over een gebrek aan regels voor vertrekkende ministers en staatssecretarissen. Afgelopen zomer ontstond er ophef nadat staatssecretaris Stientje van Veldhoven en minister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur en Waterstaat) het kabinet verlieten, waarbij laatstgenoemde zelfs rechtstreeks naar de energielobby overstapte.

De maatregelen moeten zulke integriteitskwesties in de toekomst voorkomen. De meest in het oog springende is een ’afkoelperiode’ van twee jaar na vertrek. Daarin moet diegene verplicht een advies vragen voor een nieuwe baan of functie. Een nog in te vullen onafhankelijke commissie bepaalt dan of de oud-bewindspersoon wel of niet op die plek aan de slag mag.

Lobbyverbod verbreed

Daarnaast verbreedt Ollongren het lobbyverbod. Nu mogen vertrokken ministers en staatssecretarissen, ook voor een periode van twee jaar, alleen niet bij hun eigen oude ministerie lobbyen. Maar dat wordt nu verbreed naar alle beleidsterreinen waar diegene zich in zijn tijd als bewindspersoon mee heeft bemoeid, ook als die onder een ander ministerie vallen.

Ollongren benadrukt bij beide ingrepen nadrukkelijk dat het niet om een ’beroepsverbod’ gaat. „Je kan gewoon een andere functie aanvaarden, maar je laat het wel even toetsen door een onafhankelijke commissie”, zegt de minister, die benadrukt dat die commissie ook nee kan zeggen.

In het geval van de afkoelperiode is er wel een gevoeligheid op het gebied de ’contractsvrijheid’ van oud-bewindspersonen. Er is dan ook een wetswijziging voor nodig, pas daarna gaat die afkoelperiode gelden. Dat geldt ook voor het draaideurverbod dat Ollongren als derde maatregel wil invoeren: oud-bewindspersonen mogen twee jaar lang geen klussen doen voor of in dienst komen van hun oude ministerie.

Per direct

De vraag is dan ook of die regels ook nog gaan gelden voor de huidige ministersploeg die, afhankelijk van het formatieverloop, bijna klaar lijkt te zijn. „Realistisch genoeg moet je ervan uitgaan dat de wetswijzigingen onder het volgende kabinet pas door het parlement zullen worden behandeld”, beaamt Ollongren. De verbreding van het lobbyverbod gaat wel per direct in.

De nieuwe lobbyregels hadden de nodige voeten in de aarde. Het onderwerp moest meerdere keren in de ministerraad worden besproken. En in Den Haag was er grote vrees voor een wel heel stevige lobby-ingreep. Op basis van adviezen die voorlagen, stelden ingewijden dat oud-bewindspersonen zo alleen nog maar burgemeester konden worden. Anderen wezen erop dat er voor oud-ministers zo bijna niks anders op zat dan wachtgeld pakken.

Volgens Ollongren ligt er nu een gebalanceerd maatregelenpakket: „Het is denk ik streng, maar ook rechtvaardig. Je wil graag dat mensen toetreden tot een kabinet. En dat gewezen ministers en staatssecretarissen daarna hun loopbaan kunnen vervolgen. Ik ben ervan overtuigd dat er zo voor oud-bewindslieden nog voldoende opties zijn.”