Nieuws/Binnenland
52601
Binnenland

Direct parttime job na diploma knaagt aan onafhankelijkheid

Emancipatie stagneert

Annemiek van Geffen

Annemiek van Geffen

Amsterdam - De jongste generatie vrouwen doet een stapje terug op de emancipatieladder. „Het leek erop dat vrouwen meer gingen werken en meer uren gingen maken, maar dat laatste blijkt helaas niet waar”, zegt Joop Schippers, hoogleraar Arbeidseconomie aan de Universiteit Utrecht.

Annemiek van Geffen

Annemiek van Geffen

Schippers reageert op onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau dat gisteren verscheen. Van de jonge vrouwen die de afgelopen jaren een hbo-diploma hebben gehaald, werkt meer dan de helft al vier dagen in de week of minder – nog voordat er kinderen in het spel komen. Van de mannen in dezelfde situatie: iets meer dan 20 procent. Ook onder mbo’ers en jongeren met een universiteitsdiploma zijn de verschillen tussen man en vrouw opvallend groot.

Onderzoeker Ans Merens van het Sociaal en Cultureel Planbureau noemt het ’nadelig’ dat het in sommige sectoren gewoonte is om niet meer dan 25 uur per week te werken. Een fulltime werkdag in ’vrouwrijke’ sectoren als de zorg of de kinderopvang is onmogelijk, constateert ze. „En dat brengt gewoon minder geld in het laatje. Wil zo’n vrouw sparen voor een koophuis – en dat moeten we tegenwoordig allemaal – dan is dat bijna niet te doen. Het heeft ook een negatieve invloed op de carrière.”

Vrouwen moeten zich ervan bewust zijn dat parttime werken langdurige financiële consequenties heeft, stelt Saskia de Hoog. De Hoog is onderzoekscoördinator bij Women Inc., een organisatie die de positie van vrouwen probeert te versterken.

„De scheve verdeling blijft bestaan”, zegt De Hoog. „Parttime werken is een automatisme. Met belastingregelingen als de aanrechtsubsidie worden we in een keurslijf van anderhalfverdieners geperst: veel mannen hebben een fulltime baan, veel vrouwen werken parttime en nemen de onbetaalde zorg op zich.”

Dat geeft grote druk op vrouwen. Een aantal maanden geleden bleek uit ander onderzoek dat vrouwen minder vrije tijd ervaren, doordat ze constant bezig zijn met het organiseren van zorg en gezin.

„Door van het begin af aan parttime te werken, sorteren vrouwen ook voor op een leven vol zorgtaken”, waarschuwt De Hoog. „Ze hebben toch al die ene dag vrij, dus dan kunnen ze wel voor hun kinderen of voor hun ouders zorgen. Vrouwen moeten zich daarvan bewust zijn.”

Joop Schippers noemt het parttime werken hardnekkig. Zo hardnekkig, dat volgens hem de overheid moet ingrijpen. „Nu nog is het systeem voordelig voor partners van wie er één fulltime werkt, en één parttime – de ’anderhalfverdieners’. Misschien moet een situatie dat ze allebei vier dagen werken de nieuwe norm worden.” Daarbij voorspelt Schippers bovendien voldoende werk voor kraamhulpen en kleuterleiders in de komende jaren. „Uit vorige, langjarige onderzoeken blijkt dat vrouwen die vóór het moederschap al parttime werken, later meer kinderen krijgen. We kunnen ons dus gaan voorbereiden op een geboortegolfje.”

Om de patstelling te doorbreken, zijn werkgevers hard nodig, vindt De Hoog. „Begin erover tijdens een functioneringsgesprek. De muur tussen werk en privé is toch al weg, we moeten voorkomen dat vrouwen over hun taks heen gaan.

Bovendien blijkt uit enquêtes dat mannen en vrouwen de zorgtaken heus wel eerlijker zouden willen verdelen, maar het niet doen. Bedrijven moeten het bespreekbaar maken dat mannen minder gaan werken.”