Nieuws/Binnenland
547664
Binnenland

Wandelen in Hasselt

Oud land

Regelmatig komt de vraag of de route die ik beschrijf ook voor de rolstoel of scootmobiel geschikt is. Vaak moet ik nee verkopen, maar vandaag wandel ik een route die helemaal verhard en dus rolstoel-fähig is. Dat doe ik bij het eeuwenoude Hanzestadje Hasselt, in Overijssel.

We wandelen weg bij De Veldschuur 'Bid en Werk', even buiten het Hanzestadje. In De Veldschuur – de naam maakt duidelijk dat u hier in een zwaar christelijke omgeving wandelt – zijn archeologische vondsten als vuurstenen werktuigen en een bronzen halsring te bewonderen, want al in de prehistorie trokken hier groepen jagers rond.

Op de Sluizerdijk gekomen zien we het Zwarte Water, dat druk wordt bevaren door de pleziervaart onderweg naar het IJsselmeer, glinsteren in de zon. De rivier verbond ooit Hasselt met de zee en de andere Hanzesteden. Als we het gemaal Kloosterziel zijn gepasseerd, lopen we de uiterwaarden van het Zwarte Water in. Populair broedgebied bij weidevogels als kievit, grutto, tureluur en scholekster. Het gaat slecht met ze. Volgens de Vogelbescherming is de intensieve veehouderij de oorzaak van de teruglopende weidevogelstand. Een vreemde veronderstelling, want je ziet al jaren bijna geen koe meer buiten. De weides zijn de laatste jaren dan ook overgenomen door ganzen, terwijl het bestand vossen en marters, natuurlijke vijanden van de weidevogels, gestaag groeit. Maar ingrijpen in de natuur is nu eenmaal veel minder populair dan klagen over de boerenstand.

 

 

Schaars

De uiterwaarden zijn in beheer van Staatsbosbeheer. Daar stapt niet alleen de zeldzame kwartelkoning rond, maar er groeit ook de kievitsbloem. Net zo schaars als de kwartelkoning, want de bloem groeit vrijwel alleen maar hier. Daarom wordt pas na 15 juni gemaaid, waar de weidevogels dus ook weer van kunnen profiteren. In het najaar en winter zijn de uiterwaarden belangrijk voor riet- en kolganzen en als rustplaats voor trekvogels.

Aan het einde van de dijk ligt Zwartsluis. Eens doorvoerhaven van turf en in het bezit van een eigen vissersvloot, nu vooral in gebruik als jachthaven. Dit gebied bestond ooit voor het grootste deel uit hoogveen. Door het aanleggen van dijken werd het ontgonnen tot landbouwgrond en vanaf de 16e eeuw ook afgegraven om als brandstof (turf) te gebruiken in de grote steden. Joah de Ligne, graaf van Aremberg, baas over Overijssel en Friesland, bezat een groot veengebied bij Vollenhove. De handgestoken turf werd over het water naar Zwartsluis vervoerd, waar het werd overgeladen in grote schepen die over de Zuiderzee konden varen.

Stadsrechten

Zwartsluis grenst aan de Zuiderzeepolders die nog niet zo lang geleden droogvielen, maar noordwestelijk Overijssel wordt al heel lang bewoond. Hasselt bijvoorbeeld, kreeg al in 1252 stadsrechten van bisschop Willebrand van Utrecht, die zo meer controle kreeg over de machtige Hanzesteden Zwolle, Kampen en Deventer. Als het nodig was, kon hij ook een beroep doen op de ridders van de stad, die zijn voorganger Otto II in 1227 nog te hulp schoten tijdens de Slag bij Ane tegen de opstandige Drenten. Ondanks hun hulp sneuvelde Otto bij die slag, samen met meerdere Overijsselse edelen. De gesneuvelde ridders zouden zijn begraven op 'Het Olde Kerkhof', dat we passeren even buiten Zwartewatersklooster.

Dat prachtige buurtschap dankt zijn naam aan een benedictijnenklooster dat ter nagedachtenis aan de gesneuvelde edelen in 1233 werd gesticht. Het werd aanvankelijk bewoond door een twintigtal adellijke dames en hun personeel. Zij deden het zware werk op het land, terwijl de dames de huishouding deden. De geestelijkheid leefde in die tijd overigens bepaald niet nederig en kuis; aardse zaken als rijkdom en macht vergaren hadden meer prioriteit.

 

 

Pijpenla-achtige weitjes

Zwartewatersklooster bereiken we via het slagenlandschap van de Olde Maten. We passeren allerlei pijpenla-achtige weitjes, die ongeveer een kilometer lang zijn en maar een tiental meters breed. Ze worden onder andere begraasd door hooglanders. Bij het buurtschap, dat twee eendenkooien heeft, lijken we terug te gaan in de tijd als we een veld met graanschoven passeren.

Teruggekeerd bij De Veldschuur wandelen we nog even door naar Hasselt. Moet u ook doen, want de stad telt ruim zeventig rijksmonumenten en is sinds 1982 een beschermd stadsgezicht. Hasselt heeft prachtige, gerestaureerde panden, zoals het oude raadhuis, de unieke kalkbranderijen en de imposante Grote of Sint Stephanuskerk, die in 1497 werd voltooid. Een muurschildering van Christoffel laat nog een glimp zien van de middeleeuwse versiering. De kansel, het doophek en de herenbanken werden na de reformatie aangebracht, toen de kerk in protestante handen kwam.

Na een rondje door de stad is het heerlijk de benen te strekken op de Markt, vlak naast het raadhuis. Vraag er naar een Hasselter Juffer, plaatselijke specialiteit voor bij de koffie. Lekker!

 

 

Reacties:

jduijs@telegraaf.nl

Routebeschrijving

17 km geheel verhard. Honden toegestaan. Hasselt telt tal van leuke restaurants en cafeetjes. 

Euifeest

Van 8-16 augustus wordt in Hasselt het Euifeest gevierd. Op het programma staan o.a. een viswedstrijd, dansfestijn, fietstocht, versierde straten, kermis, vuurwerk, oogstfeest, kindermiddag, Euimarkt, optocht en nog veel meer. In de feesttent zijn optredens van Q-music The Party, Groove line, Henk Wijngaard, Gebroeders Ko, Harry Slinger, Q5 New Style, Avondploeg, Mr. Polska. Informatie: www.euifeest.nl