Nieuws/Binnenland
570573369
Binnenland

Den Haag voert belangrijkste debat van het jaar

Wilders clasht met Jetten: ’Het enige dat beleidsarm is, zijn de mensen thuis’

Geert Wilders (PVV) botst tijdens de eerste dag van de algemene politieke beschouwingen hard met D66’er Rob Jetten over de afwezigheid van D66-partijleider Sigrid Kaag.

Geert Wilders (PVV) botst tijdens de eerste dag van de algemene politieke beschouwingen hard met D66’er Rob Jetten over de afwezigheid van D66-partijleider Sigrid Kaag.

Den Haag - De dag na Prinsjesdag vormen de algemene beschouwingen een proeve voor een minderheidskabinet. Want in de schemerzone tussen twee landsbesturen tekenen zich in de Kamer wisselende meerderheden af voor wensen van de oppositie. Daarmee kan het demissionaire kabinet zijn begroting redden.

Geert Wilders (PVV) botst tijdens de eerste dag van de algemene politieke beschouwingen hard met D66’er Rob Jetten over de afwezigheid van D66-partijleider Sigrid Kaag.

Geert Wilders (PVV) botst tijdens de eerste dag van de algemene politieke beschouwingen hard met D66’er Rob Jetten over de afwezigheid van D66-partijleider Sigrid Kaag.

Huren omlaag. Lonen van leraren en verpleegkundigen omhoog. Een hoger minimumloon. Het leenstelsel voor studenten weg. Meer geld voor klimaat. En voor Defensie. Wensen zat tijdens de algemene beschouwingen, het tweedaagse marathondebat over de begroting en kabinetsplannen voor volgend jaar.

„We zitten met een driedubbel demissionair kabinet,” constateert D66-Kamerlid Jetten tijdens zijn inbreng bij de algemene beschouwingen. „Het feit dat we een beleidsarme begroting hebben is dus meer dan terecht.”

De D66’er, die de plek van partijleider Kaag inneemt tijdens het debat, ziet de komende tijd volop ruimte om de begroting ’op te plussen’. Zijn uitspraak wekt woede op bij PVV-leider Wilders. „Beleidsarme begroting?’ Heb ik nou dezelfde begroting gelezen?” reageert Wilders. „U geeft 7 miljard euro aan klimaat. Het enige dat hier beleidsarm is, zijn de mensen thuis.”

Volg het debat hieronder via de tweets van parlementair verslaggever Mike Muller. Of kijk het debat hier.

Tijdens het debat tekenen zich de contouren af voor mogelijke meerderheden. Zo laat Jetten ruimte doorschemeren om de loonkloof tussen basisschool- en middelbareschoolleraren te dichten. In reactie op een onderhandelingspoging PvdA-leider Ploumen zegt hij dat zijn partij bereid is te kijken naar een investering van 900 miljoen om het gat tussen die salarissen op te vullen. Maar kort daarna krabbelt hij enigszins terug: veel van het gesleutel aan de begrotingen moet de komende maanden nog plaatsvinden, aldus Jetten. Dan worden de begrotingen van de verschillende ministeries apart behandeld.

SGP-leider van der Staaij valt Jetten aan op de gestokte formatie. Het D66-Kamerlid doet te veel alsof die hem is overkomen, vindt de SGP’er. „Het is een beetje alsof je op vakantie baalt dat het regent.” Hij merkt op dat Jetten het in zijn bijdrage niet over medische ethiek heeft gehad, terwijl dat voor D66 de belangrijkste reden is om niet met CU om de formatietafel wil. „Ik zou graag met CU praten,” zegt Jetten in reactie.

VVD schuift op bij verhuurdersheffing

Ook opvallend: de VVD is bereid te verhuurdersheffing te verlagen. Veel partijen willen van de heffing af, om woningcorporaties tegemoet te komen. Maar dan moeten daar wat VVD-fractieleider Hermans betreft wel harde ’prestatieafspraken’ tegenover staan, zodat er ook daadwerkelijk meer woningen worden gebouwd.

De liberaal zegt tijdens de algemene politieke beschouwingen te zien dat de heffing ’een last’ is. „Wij zijn bereid met elkaar te kijken of we wat kunnen doen met de woningmarkt.”

Hermans wil niet direct toezeggingen doen, maar wil wel kijken of 1 miljard euro - aanvankelijk bedoeld als lastenverlichting voor het bedrijfsleven - anders kan worden ingezet. De liberaal wil voorstellen van alle partijen afwachten. „Ik zou de balans aan het einde van het debat op willen maken.” Het CDA stelt voor met ’honderden miljoenen’ de verhuurdersheffing te verlagen, daar wil de VVD wel naar kijken. D66 stelt voor de discussie komende weken mee te nemen in onderhandelingen met andere partijen.

PvdA-leider Ploumen haalde in haar betoog over groeiende ongelijkheid ook problemen op de woningmarkt aan. Zij wil samen met GL dat de verhuurdersheffing compleet wordt afgeschaft. „De ongelijkheid dreigt alleen maar verder toe te nemen.”

Er werd haar gevraagd of ze steun zou verlenen aan een minderheidskabinet met de VVD. „Nee natuurlijk ga ik dat niet doen, omdat er echte veranderingen nodig zijn”, is het antwoord van Ploumen. „Wij doen niet mee aan schimmige onderhandelingen over een begroting.”

Botsingen

Het belangrijkste politieke debat van het jaar zorgt traditioneel voor stevige confrontaties. PVV-leider Wilders botste eerder ook met D66’er Jetten over de aanvankelijke afwezigheid van D66-leider Kaag tijdens het belangrijkste politieke debat van het jaar. „Wat een laffe leider. Misschien kijkt u thuis met uw chique pantoffels aan naar dit debat, maar wat bent u door de mand gevallen!”

Jetten reageert fel door te stellen dat Wilders geobsedeerd is door zijn partijleider. Jetten stelt voor dat Dion Graus namens de PVV maar het woord moet voeren. Die wil Jetten ook wel eens bevragen. Kaag betreedt pas twee uur na aanvang van het debat de plenaire zaal, maar ze zal het woord niet voeren namens D66. Wat zij van de woorden van Wilders vindt? „Ik heb niet geluisterd. Het is toch elke keer hetzelfde. Hij moet naar de dokter.”

Geert Wilders (PVV) en Sigrid Kaag (D66) tijdens de eerste dag van de Algemene Politieke Beschouwingen, het debat na de Troonrede op Prinsjesdag. Kaag kwam na twee uur debatteren de zaal binnen.

Geert Wilders (PVV) en Sigrid Kaag (D66) tijdens de eerste dag van de Algemene Politieke Beschouwingen, het debat na de Troonrede op Prinsjesdag. Kaag kwam na twee uur debatteren de zaal binnen.

Wilders richt zijn pijlen ook op VVD-leider Rutte. De PVV’er zegt dat de demissionair premier ’de grenzen open zet voor nog meer Afghanen’ en vindt dat Rutte al had moeten opstappen. „We leven in een soort DDR, democratische dictatuur Rutte.”

De PVV’er haalt zijn inmiddels bekende standpunt aan dat Nederland vol zit. „Het land zit propvol. Nederland kan het gewoon niet aan. Het brengt nog meer onveiligheid en islam met zich mee. We kunnen nog niet eens een sociale huurwoning voor onze eigen mensen vinden.” De PVV stelt voor om statushouders geen voorrang meer te geven op de woningmarkt. Wilders pleit bovendien voor een veel hardere aanpak - naar Italiaans voorbeeld - van zware criminelen.

Gekissebis

Het demissionaire kabinet had op Prinsjesdag een positieve boodschap: Nederland staat er ondanks de coronacrisis financieel gezien opvallend gezond voor. Maar het gekissebis over de formatie legde een grauwsluier over de festiviteiten.

Want de koning danste er in de door het demissionaire kabinet geschreven troonrede misschien wel omheen, bij veel politieke partijen dringt de groeiende irritatie van de buitenwacht over de uitblijvende formatieonderhandelingen heus wel door. Alleen tonen woensdag opnieuw weinig partijen de bereidheid om de hand in eigen boezem te steken

Woensdag komen alle partijen aan bod met hun inbreng. Donderdag reageert premier Rutte namens het demissionaire kabinet.