Nieuws/Binnenland
650807184
Binnenland

Onderzoeksraad: fatale giekbreuk bij Terschelling kwam door houtrot

Groningen - De giek van het historisch zeilschip bij Terschelling, waardoor woensdag 31 augustus een meisje om het leven kwam, brak omdat deze bleek aangetast door houtrot. Dat schrijft de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) vrijdag. De Onderzoeksraad is een verkort onderzoek gestart naar de afgebroken giek. De conclusies roepen vragen op. Had er geen betere controle moeten plaatsvinden op de giek, die uiteindelijk afbrak en de 12-jarige Haagse Tara het leven kostte?

Tara overleed toen rond het middaguur plotseling de giek brak van het historisch zeilschip ’Risico’ waarop ze met ruim tien klasgenoten van haar school Dalton Den Haag zat.

Met de constatering dat houtrot de oorzaak van die breuk was, wordt een opvolgingsonderzoek gestart, meldt de OVV. „Daarin wordt nagegaan in hoeverre er lessen kunnen worden geleerd.”

Het Openbaar Ministerie Noord-Nederland meldt dat politie en justitie daarnaast ’uitgebreid onderzoek doen naar de toedracht van dit incident’. „De resultaten worden niet op korte termijn verwacht.”

Intussen vraagt de geschokte branche zich af hoe het drama heeft kunnen plaatsvinden. „Het is echt de vraag hoe het kan dat die houtrot bij dit schip niet is vastgesteld”, zegt Paul van Ommen, directeur van de Vereniging voor Beroepschartervaart (BBZ).

Hij benadrukt dat er in de branche normen zijn vastgelegd. Dat gebeurde naar aanleiding van een vergelijkbaar ongeval op 21 augustus 2016. Toen overleden er nabij Harlingen drie Duitsers nadat de voorste mast van een klipper (genaamd Amicitia) als gevolg van houtrot afbrak en op hen viel.

Het Openbaar Ministerie vervolgde de schipper wegens dood door schuld en eiste een werkstraf van 200 uur onvoorwaardelijk en een voorwaardelijke gevangenisstraf van drie maanden. De rechtbank Noord-Nederland sprak hem in 2018 echter vrij. Hoewel hij zich beter op de hoogte had moeten stellen van de problemen op de boot, had hij niet kunnen weten van het rottingsproces, dat achter een metalen plaat plaatsvond. Tijdens eerdere controles troffen werklieden nog geen rotplekken aan, aldus de rechtbank.

Keuring

Uit een kritisch rapport van de Onderzoeksraad voor de Veiligheid in 2017 bleek wel dat er ten onrechte een certificaat voor zes jaar was afgegeven aan Amicitia. „Een schipper moet zijn schip elke 2,5 jaar door een gecertificeerd inspecteur laten keuren”, benadrukt Johan Schot, directeur bij het Nederlands Bureau Keuringen Binnenvaart (NBKB). „Schippers moeten daarvoor zelf een afspraak maken.”

Bij die inspectie komen allerlei zaken aan de orde, zoals de zeilen, de draadverbindingen én de mast. Komt een schip niet door de inspectie, dan mag er niet meer mee gezeild worden. Schot kan niet zeggen of de schipper van de boot ’Risico’ nog een certificaat had. Als deze krant de eigenaar van ’Risico’ meermaals probeert te bellen, klinkt direct zijn voicemail.

Daarnaast is iedere schipper echter verantwoordelijk voor het onderhoud en de veiligheid tussen de inspecties door, benadrukt Van Ommen. Een van de kritiekpunten in het OVV-rapport van 2017 was dat specialistische kennis ontbreekt bij schippers en onderhoudsmedewerkers.

„We hebben sindsdien branchenormen opgesteld” zegt Van Ommen. „Zo raden we nadrukkelijk aan om twee keer per jaar grondig zelf je schip te controleren. Dan is het van belang om op donkere plekken op het hout te letten, wat rot kan aanduiden. We adviseren schippers ook om lichtere lak te gebruiken, zodat ze dat beter kunnen zien. Kijken naar slijtage- en schuurplekken is ook van belang.”

Op het moment dat een schipper dan echt iets verdachts ziet, moet die een expert inschakelen, stelt Van Ommen. „We hebben ook workshops gegeven om die kennis wat bij te spijkeren.”

In het kritische 2017-rapport stelde de OVV ook dat de inspecteurs te makkelijk groen licht konden geven voor een schip en soms een certificaat van langer dan 2,5 jaar konden afgeven. Sinds 2017 is het Nederlands Bureau voor de Keuringen van de Binnenvaart dan ook nadrukkelijker betrokken bij de keuringen en werkt dat bureau nauw samen met de inspecteurs, stelt Schot. „Wij hebben nu samen een keuringsregime opgezet, waarin we kritischer naar dit soort zaken kijken.”

Genoeg gedaan

Van Ommen blijft zich intussen afvragen of de BBZ genoeg gedaan heeft. „Het zou kunnen dat de houtrot op een plek zat die niet gelijk zichtbaar is. Bij de tweejaarlijkse controle wordt dat niet zozeer gecheckt. Dat gebeurt alleen bij de inspectie om de 2,5 jaar. Als uit het OVV-rapport blijkt dat er aanbevelingen zijn, gaan we daar natuurlijk mee aan de slag. Want natuurlijk wil niemand dit, het is ontzettend triest.”

Veilig betalen
14 dagen bedenktijd
webshop logo
Meer van De Telegraaf Webshop
Veilig betalen
14 dagen bedenktijd
webshop logo
Meer van De Telegraaf Webshop