Nieuws/Buitenland
684192413
Buitenland

Hoofdpunten bestorming Capitool

LIVE | Pelosi wil voorkomen dat Trump atoomaanval inzet

Washington - Amerika verkeert in een democratische crisis. De bestorming van het Capitool dreunt na. De wereld reageert verdeeld. Ondertussen worden webwinkels met Trump-prullaria offline gehaald en is de president ook niet meer te vinden op Instagram of Facebook. Minstens de komende dertig dagen staan er nog twee meter hoge „onbeklimbare” barrière van hekken rond het Capitool. In dit artikel houden we u op de hoogte van het laatste nieuws uit de VS.

De Democratische voorzitter van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi, heeft met de hoogste militair in de VS gesproken over voorzorgsmaatregelen tegen president Donald Trump. Die moeten voorkomen dat Trump vijandelijkheden begint of met toegang tot de nucleaire codes een atoomaanval inzet in de kleine twee weken dat hij nog aan de macht is.

In een brief aan collega’s schreef Pelosi vrijdag dat ze met generaal Mark Milley besprak wat voor maatregelen er zijn om president Trump in toom te houden. Een woordvoerder van Milley bevestigde dat Pelosi de generaal gebeld heeft en dat Milley haar vragen over de procedure voor nucleaire bevelvoering heeft beantwoord.

Pelosi waarschuwde haar collega’s vrijdag voor het gevaar van deze „losgeslagen president.” Ze riep op er alles aan te doen om het Amerikaanse volk te beschermen „tegen zijn onevenwichtige aanval op ons land en onze democratie.” De Democrate noemde Trump eerder al een „enorm gevaarlijk persoon die een gewapende opstand tegen ons land heeft aangewakkerd.”

De Democraten werken al aan plannen om Trump uit zijn ambt te zetten vanwege de bestorming van het Amerikaanse parlement door zijn aanhangers. Volgende week kan het Huis van Afgevaardigden zich hier al over uitspreken, waarna de Senaat het laatste woord heeft.

Maar met een beroep op het 25e amendement uit de Amerikaanse grondwet kunnen vicepresident Mike Pence en kabinetsleden Trump uit zijn functie zetten als zij oordelen dat de president zijn taken niet meer kan uitvoeren. Pelosi zei dat ze nog niet van Pence had gehoord of hij dit ook van plan is. „We hopen snel een bevestigend antwoord van hem te krijgen.”

Op 20 januari verdwijnt Trump sowieso uit het Witte Huis, wanneer Joe Biden beëdigd wordt als nieuwe president van de Verenigde Staten.

  • Biden laat afzetting Trump aan Congres

De aankomende Amerikaanse president Joe Biden zei vrijdag dat hij lange tijd president Trump ongeschikt vond voor zijn ambt, maar dat het nu aan het Amerikaanse parlement is of ze een poging willen doen om hem af te zetten.

Biden reageerde vrijdag op de bestorming van het Capitool door aanhangers van Trump, maar onthield zich van een oordeel over de vraag of Trump de kleine twee weken die hij nog te gaan heeft, ook moet uitzitten. "Wat het Congres beslist, is aan hen", zei Biden, die eraan toevoegde dat hij zich vooral bezighoudt met het versnellen van het vaccinatieproces en herstel van de economie.

Wel was Biden heel uitgesproken over de prestaties van zijn voorganger. "Hij overtrof zelfs mijn slechtste verwachtingen. Hij is een van de meest incompetente presidenten van de Verenigde Staten."

Democratische partijgenoten van Biden in het Huis van Afgevaardigden bereiden een afzettingsprocedure voor.

  • Topman Republikeinen zoekt verzoening

Het afzetten van president Trump zal de Verenigde Staten alleen maar verder verdelen, met een ambtstermijn die nog maar twaalf dagen duurt. De leider van Trumps Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden, Kevin McCarthy, zegt dat in een verklaring.

De Democratische voorzitter van het Huis Nancy Pelosi wil dat de "losgeslagen" Trump opstapt vanwege zijn rol in de bestorming van het Amerikaanse parlement, of dat vicepresident Pence en de regering hem daartoe dwingen. Zo niet, dan willen de Democraten een afzettingsprocedure beginnen.

Daarover zou volgende week kunnen worden gestemd, om te beginnen in het Huis van Afgevaardigden, waarin de Democraten een meerderheid hebben. Daarna zou de door Republikeinen gedomineerde Senaat er nog mee moeten instemmen.

McCarthy benadrukt dat het land zwaargewond is geraakt door de bestorming van het Capitool en pleit net als Trump voor "genezing". Hij heeft contact gezocht met Trumps opvolger Joe Biden en wil hem later vrijdag spreken over hoe het land weer kan worden samengebracht.

McCarthy noemt de bestormingsacties "onaanvaardbaar, ondemocratisch en on-Amerikaans". Hij schrijft dat de verantwoordelijken voor het geweld, waarbij vijf doden vielen, zullen worden berecht. "Wetteloosheid en extremisme hebben geen plaats in onze manier van leven."

  • Ruim 200 Congresleden willen Trump weg hebben

Meer dan tweehonderd Amerikaanse Congresleden willen dat president Donald Trump per direct het Witte Huis verlaat. Het zijn voornamelijk parlementsleden van de Democratische Partij die zich daarover openlijk hebben uitgesproken, meldt NBC News op basis van een eigen telling.

Het Congres wordt gevormd door de Senaat en het Huis van Afgevaardigden en telt in totaal 535 leden.

Sommige politici willen dat een nieuwe impeachmentprocedure wordt gestart of dat het 25e amendement wordt gebruikt om de president te laten aftreden. De vicepresident en kabinetsleden kunnen via dat amendement besluiten dat hun leider niet meer in staat is zijn taken uit te voeren. Een Republikein is voor zover bekend daar ook voorstander van: Adam Kinzinger van het Huis van Afgevaardigden.

De Democratische leiders Nancy Pelosi en Chuck Schumer hebben in een verklaring laten weten een impeachmentprocedure te willen starten als vicepresident Mike Pence en de rest van de regering geen stappen ondernemen tegen Trump.

  • Tweede minister uit kabinet Trump dient ontslag in
Betsy DeVos

Betsy DeVos

Na transportminster Elaine Chao heeft ook Betsy DeVos, de Amerikaanse minister van Onderwijs haar ontslag ingediend bij president Donald Trump. Net als Chao doet DeVos dat uit onvrede over de uitspraken van Trump die geleid hebben tot de bestorming van het Capitool woensdag door boze Trump-aanhangers.

DeVos legt haar taken met onmiddellijke ingang neer. In een brief aan de president schrijft ze: „Er kan geen misverstand over bestaan dat uw retoriek grote impact heeft gehad op de gebeurtenissen. Dat is voor mij het breekpunt.

Naast de twee ministers hebben nog zeker negen medewerkers van het Witte Huis sinds woensdag hun ontslag ingediend. Minister van Transport Elaine Chao diende eerder donderdag haar ontslag in. Chao is de vrouw van de Republikeinse leider in de Senaat Mitch McConnell.

Bij de belegering van het Congres vielen vier doden, meerdere gewonden en moesten parlementariërs urenlang ontzet worden. De Trump-aanhang richtte aanzienlijke schade aan.

  • Aanklager Washington noemt 40 aanklachten ’nog maar het begin’

De waarnemend hoofdaanklager van de Amerikaanse hoofdstad Washington zegt dat er tot nu toe veertig mensen zijn aangeklaagd vanwege hun rol bij de bestorming van het Capitool. Michael Sherwin noemt dit „nog maar het begin” van de juridische actie rond de rellen van woensdag. Er zouden geheime documenten zijn gestolen tijdens de inval in de werkkamers van het Capitool.

Volgens de aanklager komen er snel nog eens vijftien aanklachten bij. Een persoon werd vlakbij het Capitool aangehouden met een militair wapen en een molotovcocktail. Sherwin zegt dat honderden mensen sociale media aan het doorspitten zijn op zoek naar betrokkenen bij de aanval op het parlementsgebouw.

De hoofdaanklager zegt dat er uit kantoren van meerdere Congresleden spullen zijn gestolen. Onder meer documenten en elektrische apparaten. Volgens hem komt daardoor mogelijk de nationale veiligheid in gevaar, omdat er ook geheime documenten lagen. „We moeten nu gaan uitzoeken wat er precies is gestolen en wat voor informatie op die apparaten stond”, aldus Sherwin.

Sherwin zei donderdag dat het een optie is om mensen aan te klagen voor samenzweren tegen de regering, ook kunnen mensen worden aangeklaagd voor het rellen en het deelnemen aan een opstand.

  • Pence ziet inzetten ’25th amendment’ niet zitten

Vicepresident Mike Pence zou er niets voor voelen president Donald Trump uit zijn functie te ontheffen door het ’25th amendment’ in te zetten, meldden twee van zijn adviseurs aan Business Insider.

De Democratische congresleiders Chuck Schumer en Nancy Pelosi willen dat Pence en de rest van het kabinet president Donald Trump dwingen af te treden door middel van het 25e amendement. De vicepresident en kabinetsleden kunnen daarmee besluiten dat hun leider niet meer in staat is zijn taken uit te voeren. Ze moeten dan een schriftelijke verklaring naar de leiders van het Congres sturen. Pence zou dan de waarnemend president worden.

De plichtsgetrouwe en diepgelovige Pence zou daar niet aan willen om verdere onrust in het land en verdeeldheid in het Congres te voorkomen, aldus Business Insider. Ook zou de vicepresident vrezen voor zijn ambities om in 2024 namens de Republikeinen een gooi te doen naar het presidentschap.

De Democraten in het Huis van Afgevaardigden zouden al bezig zijn met het opstarten van een afzettingsprocedure. Ook Pelosi steunt dit initiatief. Schumer en Pelosi waren belangrijke krachten achter de eerdere impeachment van Trump. Die kwam uiteindelijk niet door de Senaat.

  • Witte Huis veroordeelt geweld bij het Capitool ’ten strengste’, roept op tot eenheid

Het gehele Witte Huis veroordeelt het geweld bij het Capitool woensdag „in de sterkst mogelijke bewoordingen”, zei Kayleigh McEnany, de woordvoerster van president Donald Trump, donderdag.

„We veroordelen het, de president en zijn regering, in de sterkst mogelijke bewoordingen”, zei McEnany. „Het is onacceptabel, en degenen die de wet hebben overtreden, moeten in de ruimste zin van de wet worden vervolgd.”

De zegsvrouw van de president nam na haar verklaring geen verdere vragen aan van journalisten. „Iedereen die hier werkt, is bezig met een ordelijke overdracht van de macht”, zei ze. „Nu is het tijd voor Amerika om zich te verenigen.”

  • Capitoolpolitie houdt nog eens dertien verdachten aan

De politie van het Capitool heeft dertien verdachten aangehouden voor de bestorming woensdag. Ook is de eigenaar aangehouden van een verdacht voertuig dat bij het Capitool geparkeerd stond.

Volgens de politie van Washington DC, een andere organisatie dan de politie van het Capitool, zijn vier mensen omgekomen bij de bestorming en zijn er in totaal 68 arrestaties verricht.

Het gros van de arrestanten wordt ervan verdacht het complex onwettig te zijn binnengedrongen, zegt politiebaas Sund. Bij anderen gaat het om verdenkingen van onder andere het aanvallen van een politieagent en het onwettig dragen van vuurwapens of munitie.

Volgens de politiechef worden bewakingsvideo’s bekeken om nog meer verdachten in het vizier te krijgen. Ook vindt er na de aanval een „grondige evaluatie” plaats van de beveiligingsplannen en -procedures die de Capitoolpolitie hanteert. Amerikaanse politici vragen zich in Amerikaanse media af waarom de beveiliging niet beter op de orde was en willen dat een onderzoek wordt ingesteld naar het optreden van de politie.

Volgens de politiecommissaris in Washington DC was er geen informatie die op voorhand suggereerde dat een bestorming van het Capitool zou kunnen plaatsvinden. Uit tal van berichten in Trump-groepen op sociale media als Facebook blijkt echter dat de bestorming al lang en breed besproken werd.

  • Democratische leider Schumer wil dat Pence Trump afzet

De leider van de Democraten in de Senaat Chuck Schumer wil dat vicepresident Mike Pence en de rest van het kabinet president Donald Trump uit zijn functie ontheffen. Hij zegt dat zij direct gebruik moeten maken van het ’25th amendment’.

„Als dat niet gebeurt, dan moeten het Huis van Afgevaardigden en de Senaat direct weer bij elkaar komen om een afzettingsprocedure op te starten”, schrijft Schumer. Het Huis komt pas na de machtsoverdracht op 20 januari weer bijeen, de Senaat houdt de eerstvolgende zitting op 19 januari.

Michelle Obama haalde met felle bewoordingen uit naar Trump. De voormalig First Lady van de Verenigde Staten stelt dat er „snelle en serieuze consequenties” moeten komen voor „het falend leiderschap” dat in haar ogen tot de bestorming van het parlementsgebouw heeft geleid.

Ook de Republikeinse gouverneur van de staat Maryland Larry Hogan wil dat president Trump opstapt of uit zijn functie wordt ontheven. Uit onvrede over Trumps handelen rond de bestorming is nog een kabinetslid opgestapt. Minister van Transport Elaine Chao heeft haar ontslag ingediend. Chao is de vrouw van de Republikeinse leider in de Senaat Mitch McConnell.

De waarnemend minister van Defensie Chris Miller noemt de bestorming en het daaropvolgende geweld „verwerpelijk en tegen de grondbeginselen van de Amerikaanse grondwet. Onze republiek mag gisteren dan zijn verstoord, maar de vastberadenheid van de leden van het Congres was groot.”

De man die verantwoordelijk is voor de beveiliging van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden ruimt het veld. Paul Irving neemt zelf ontslag als hoofd beveiliging, stelt de Democratische voorzitter van het Huis Nancy Pelosi.

Eerder riep de leider van de Democraten in de Senaat Chuck Schumer het beveiligingshoofd van de Senaat op te vertrekken. Schumer zei tegen nieuwssite Politico Michael Stenger zelf te zullen ontslaan als hij de komende twee weken zelf niet opstapt. De Democraten hebben het vanaf 20 januari ook in de Senaat voor het zeggen.

  • Trump-merchandise kopen? Sites offline

Webwinkels die merchandise verkopen rond de Amerikaanse president Donald Trump zijn offline gehaald door Shopify, dat de sites beheert. Volgens het Canadese bedrijf zijn de acties van Trump onacceptabel. De president zette zijn aanhangers woensdag aan tot een mars naar het Capitool in Washington die uitmondde in een bestorming van het parlementsgebouw.

Wie nu de site Trumpstore.com probeert te bezoeken, krijgt de melding dat deze webwinkel niet langer beschikbaar is. Volgens Shopify zijn alle webwinkels die zijn gelieerd aan Trump nu gesloten. Volgens een woordvoerster heeft Trump de regels voor klanten van het bedrijf geschonden door aan te zetten tot geweld.

  • Zuckerberg ’ontplatformt’ Trump

Donald Trump kan zeker de komende twee weken, tot aan de inauguratie van Joe Biden als nieuwe president van de Verenigde Staten, geen gebruik meer maken van Facebook en Instagram. Dat heeft Mark Zuckerberg laten weten.

Volgens Zuckerberg hebben de afgelopen 24 uur laten zien dat Trump ’zijn tijd zal gebruiken om een vreedzame transitie te ondermijnen’. De president had de bestormers van het Capitool onverbloemd moeten veroordelen, vindt Facebook.

Zuckerberg neemt het Trump kwalijk dat hij het democratische proces frustreert en een gewelddadige opstand steunt. Hoewel de president op enig moment wel zei dat de demonstranten naar huis moesten gaan, was toen het kwaad al geschied. Tot die tijd had Trump de meute gesteund.

Facebook had al berichten van de president verwijderd. Wanneer Trump weer wordt toegelaten op Facebook, is nog niet duidelijk. Ook Twitter heeft maatregelen genomen en heeft berichten van Trump verwijderd. Het platform plaatste eerder al bij veel tweets van de president waarschuwingen over de inhoud.

  • Veiligheidsminister maant Trump aanval op Capitool te veroordelen
Chad Wolf bekritiseert president Trump.

Chad Wolf bekritiseert president Trump.

Waarnemend minister van Binnenlandse Veiligheid, Chad Wolf, heeft president Donald Trump gemaand om het geweld van woensdag in en rond het Capitool streng te veroordelen. Aanhangers van Trump bestormden het parlementsgebouw, drongen er binnen en richtten vernielingen aan.

De president heeft zich vooralsnog niet tegen zijn aanhangers gekeerd. Hij bleef herhalen dat de verkiezingsoverwinning hem is ontstolen, waar geen bewijs voor is.

Trump beloofde donderdag wel een ordelijke machtsoverdracht als Biden op 20 januari wordt ingezworen. Volgens Wolf deed de president dat alleen in de hoop dat kabinetsleden dan niet zouden opstappen. Er zijn al meerdere medewerkers van het Witte Huis en het kabinet weggegaan.

Wolf blijft zelf aan, omdat hij wil zorgen voor een vreedzame machtsoverdracht en vanwege mogelijke bedreigingen. Hij geldt als getrouw van Trump en was bijvoorbeeld betrokken bij de inzet van federale troepen bij onlusten in Portland.

  • Reacties grootmachten

De bestorming van het Amerikaanse parlement door Trump-aanhangers is volgens Rusland een bewijs dat de democratie in de VS in verval is. Het ministerie van Buitenlandse Zaken in Moskou stelt dat het kiessysteem in de VS „archaïsch” is en niet voldoet aan democratische standaarden. Een woordvoerster benadrukte wel dat de bestorming een „interne zaak” is van de VS. Zij wees erop dat Amerikaanse media „een instrument van politieke strijd” zijn geworden.

Het is duidelijk dat de Amerikaanse democratie „op beide voeten hinkt”, is de analyse van Konstantin Kosatsjov, de voorzitter van de buitenlandcommissie van het Russische hogerhuis. Hij stelt dat het verliezende Trump-kamp genoeg redenen had om de winnaar van fraude te beschuldigen. Volgens Kosatsjov zijn de VS niet langer in de positie andere landen de les te lezen over vrijheid en democratie, laat staan die aan anderen op te leggen. Die mening wordt gedeeld door zijn collega in het lagerhuis van het parlement, Leonid Sloetski. De steun van Washington aan ’revoluties’ en opstanden in Oekraïne, Georgië en Wit-Rusland is volgens hem als een „boemerang” teruggekomen naar de VS. De chaos wordt gezien als een teken van verdeling en verval.

De reactie vanuit Peking is heel anders. De Verenigde Staten zien toe aan ’vrede en stabiliteit’. „We geloven dat het Amerikaanse volk veiligheid en rust wil, vooral midden in de pandemie”, zei een woordvoerder van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken. Hij sprak de hoop uit dat dat „zo snel mogelijk” het geval zal zijn. De zegsman verwees naar de massale pro-democratiebetogingen in Hongkong van 2019, waarbij activisten het parlement in de miljoenenstad binnendrongen.

  • FBI verzamelt informatie over bestormers van het Capitool

De FBI is op zoek naar informatie over en beeldmateriaal van mensen die woensdag hebben aangezet tot rellen en geweld of daaraan hebben deelgenomen in en rond het Capitool. De politiedienst heeft daarvoor een site geopend. De FBI vraagt ook om gewone tips die kunnen helpen de daders op te sporen.

Een voordeel voor de federale rechercheurs is dat veel bestormers van de zetel van het Congres niet alleen tegenstanders zijn van de aanstaande president Joe Biden, maar ook van de coronamaatregelen. Dankzij hun afkeer van mondkapjes komen veel Trump-aanhangers met hun gezicht in beeld. Er zijn vooralsnog meer dan vijftig mensen aangehouden tijdens de ongeregeldheden