Nieuws/Buitenland
751371936
Buitenland

Oorlog in Oekraïne

Dag 115 van de invasie

LIVE | Scholz belooft tijdige levering Duitse wapens voor strijd Donbas

Oekraïense soldaten inspecteren een verwoest huis in de regio Donbas

Oekraïense soldaten inspecteren een verwoest huis in de regio Donbas

Amsterdam - De Russische invasie in Oekraïne duurt al ruim drie maanden, maar de hevige gevechten zetten zich voort. Met name in het oosten en zuiden van het land. Dagelijks komen vele burgers en militairen aan beide zijden om het leven. Het Oekraïense leger heeft het zwaar. Veel manschappen zijn doodmoe en beloofde wapens of munitie worden niet of pas later geleverd. Volg de laatste ontwikkelingen in Oekraïne in ons liveblog.

Oekraïense soldaten inspecteren een verwoest huis in de regio Donbas

Oekraïense soldaten inspecteren een verwoest huis in de regio Donbas

Scholz belooft tijdige levering Duitse wapens voor strijd Donbas

De Duitse bondskanselier Olaf Scholz belooft dat de door Oekraïne gevraagde Duitse wapens voor de strijd tegen de Russische troepen in de oostelijke Donbas-regio op tijd zullen aankomen. Voorwaarde voor levering is wel dat Oekraïense troepen eerst in Duitsland getraind worden in het gebruik van de wapens. "De concrete dingen die we nu kunnen leveren, zullen na de training worden geleverd", zei Scholz. "Zonder training kun je deze wapens niet gebruiken."

Oekraïne heeft herhaaldelijk opgeroepen om Duitse aanvalstanks en straaljagers te sturen, maar dergelijke uitrusting wil Berlijn niet sturen. Wel is Duitsland bereid luchtafweergeschut sturen. "We zullen een antiballistisch systeem leveren dat Odessa of Kiev kan redden", zei hij. "We hebben ook samen met het VK en de VS besloten dat we meerdere raketwerpers gaan leveren."

Scholz wil de wapenleveringen bespoedigen door de prioriteiten van Duitse wapenmakers te veranderen. "Je weet dat er al een lange lijst is van klanten die wachten om ze binnen twee jaar en drie jaar te krijgen", zei hij. Dat is niet snel genoeg, beseft de kanselier. Daarom moeten volgens hem de leveringsprotocollen worden gewijzigd. Daar wordt nu aan gewerkt, aldus Scholz.

18.49 Rusland heeft geen bezwaar tegen eventuele EU-toetreding Oekraïne

De Russische president Vladimir Poetin zegt geen bezwaar te hebben tegen een eventuele toetreding van Oekraïne tot de Europese Unie. „We hebben er niets op tegen. Het is geen militair blok. Het is het recht van elk land om zich aan te sluiten bij economische unies”, zei Poetin na afloop van zijn toespraak op het jaarlijkse economische forum van Rusland in Sint-Petersburg,

Rusland verzet zich al jaren tegen de pogingen van Oekraïne om zich aan te sluiten bij NAVO. In de aanloop naar de invasie van Oekraïne op 24 februari drong Poetin meermaals aan op garanties van de Verenigde Staten dat Oekraïne niet zou worden toegelaten tot het militaire bondgenootschap.

Maar ook de EU heeft militaire aspecten, lidstaten zijn verplicht elkaar te helpen in geval van een aanval. Eerder op de dag had Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov nog gewezen op de „toegenomen defensiesamenwerking” binnen de unie. De mogelijke Oekraïense toetreding „vereist onze extra aandacht, omdat we ons allemaal bewust zijn van de intensivering van de discussies in Europa over het versterken van de defensiecomponent van de EU”, zei hij.

Poetin maakt zich daar blijkbaar minder druk om. Wel vroeg hij zich af of het verstandig is voor de EU om Oekraïne toe te laten treden. Het land heeft volgens de Russische president enorme subsidies nodig die andere EU-leden wellicht niet bereid zijn te geven.

De Europese Commissie heeft vrijdag aanbevolen dat de Oekraïne en Moldavië worden aangemerkt als kandidaat-leden van de EU. Die status zou ook Georgië, eveneens een voormalige Sovjetrepubliek, kunnen krijgen als het aan bepaalde voorwaarden voldoet.

Ook zei Poetin te verwachten dat de betrekkingen tussen Rusland en Oekraïne zullen normaliseren nadat de „speciale militaire operatie” - Ruslands eufemisme voor de oorlog in Oekraïne - is afgelopen. „Vroeg of laat zal de situatie weer normaal worden”, aldus Poetin.

18.07 Britse premier Boris Johnson in Kiev

De Britse premier Boris Johnson is in Kiev om te praten met de Oekraïense president Volodimir Zelenski.

17.52 Biden weet niet waar in Oekraïne vermiste Amerikanen zijn

President Joe Biden is bijgepraat over Amerikanen die in Oekraïne vermist zijn, maar weet niet waar ze zijn. Hij herhaalde dat landgenoten niet naar Oekraïne moeten afreizen.

Het gaat om zeker drie Amerikanen. Twee van hen zijn volgens hun familie waarschijnlijk in het oosten van Oekraïne gevangengenomen door het Russische leger. De 39-jarige Alexander Drueke en Andy Tai Huynh (27) dienden beiden eerder in het Amerikaanse leger.

Russische media hebben vrijdag beeldmateriaal getoond waarop Drueke en Huynh te zien zijn in Russische gevangenschap. Zo toonde de krant Izvestia een videoclip van een kort interview met Huynh. Het RT-kanaal plaatste een foto van een man die werd geïdentificeerd als Drueke.

De VS drongen er donderdag bij Rusland op aan Amerikaanse vrijwilligers te behandelen als krijgsgevangenen op grond van de Conventies van Genève. Die schrijven voor dat ze humaan moeten worden behandeld en recht hebben op een eerlijk proces.

Een rechtbank in de pro-Russische regio Donetsk in Oost-Oekraïne veroordeelde eerder twee Britten en een Marokkaan ter dood wegens hun deelname als „huurling” aan de oorlog aan de kant van Oekraïne. Het ministerie van Buitenlandse Zaken in Moskou benadrukte vervolgens dat zij als huurlingen geen bescherming genieten onder internationaal humanitair recht.

17.18 Poetin geeft het westen de schuld van zijn invasie van Oekraïne

De Russische president Vladimir Poetin heeft - wederom - uitgehaald naar het Westen. Hij stelt dat nadat de Amerikanen de Koude Oorlog wonnen de Verenigde Staten alles naar zich toe hebben getrokken en daarmee de stabiliteit van de wereld in gevaar hebben gebracht. Rusland is door het westen in het conflict met Oekraïne geduwd, stelt de leider. Zijn land heeft volgens hem het recht om zichzelf te verdedigen.

Hij stelt dat het Westen de rest van de wereld als een kolonie ziet, ’en de mensen die daar wonen als tweederangs burgers’. De oorlog in Oekraïne gebruikt het westen om ’Rusland de schuld te geven voor alle problemen. De door het Westen opgelegde maatregelen hebben volgens de Russische leider niet gewerkt.

„Toen ze de Koude Oorlog wonnen, verklaarde de VS zich als God van de wereld. Mensen met alleen maar belangen, en geen verantwoordelijkheden. Deze vorm van eenrichtingsverkeer brengt stabiliteit van de wereld in gevaar”, aldus Poetin.

16.50 Rusland hekelt ’anti-Russische campagne’ Nederland

Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken beschuldigt Nederland van het voeren van een „anti-Russische campagne.” Daarmee reageert Moskou op de aanhouding van een man die volgens de Nederlandse autoriteiten een Russische spion was. De kwestie „beschadigt” de relaties tussen beide landen, aldus het ministerie.

Volgens de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) had een Russische inlichtingenofficier die voor de Russische militaire inlichtingendienst GROe werkt, geprobeerd te infiltreren bij het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag. De man wilde onder valse Braziliaanse identiteit bij het ICC aan de slag als stagiair. Hij was al aangenomen, maar kon op Schiphol worden opgepakt.

De bewuste arrestatie speelde begin april al, maar werd donderdag pas bekendgemaakt, onder meer om het lopende onderzoek niet te frustreren, aldus de AIVD. Rusland noemde het lange wachten met de bekendmaking „veelbetekenend.” Nederland zou met de timing van het vrijgeven van de informatie de steun voor het ICC-onderzoek naar Russische oorlogsmisdaden in Oekraïne willen vergroten, aldus het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken.

Ook stelt Rusland dat Nederland informatie verzonnen heeft om een „schandaal te creëren” en „het publiek bang te maken met geruchten over verraderlijke machinaties van de Russen.” En: „De anti-Russische spionagecampagne die in het land (Nederland) is ontketend, vergezeld van doelgerichte ’lekken’ van dubieuze inhoud, veroorzaakt niets anders dan schade aan de toch al slechte bilaterale betrekkingen.”

15.24 - Oekraïense boeren vergiftigen Russische soldaten

Oekraïense boeren nemen het zuur maken van het leven van Russische soldaten wel heel serieus: kersen die Russische soldaten aten, waren door de boeren ingespoten met gif. Dat stelde de burgemeester van Melitopol, Ivan Fedorov, tijdens een televisietoespraak. Dit meldt de New York Post. Melitopol is sinds het begin van de oorlog bezet door de Russen.

Met behulp van dit vergiftige fruit wisten de boeren verschillende Russische soldaten uit te schakelen, aldus Fedorov. De Russen waren van plan om deze door te verkopen, stelt Ukrainian News, zonder te weten dat het voedsel oneetbaar was.

„Onze boeren hebben nog een cadeau gemaakt voor de Russische fascisten, wat zorgde voor massale ziekte onder de troepen die er met de buit vandoor gingen.” Je moet niet de spullen van onze hardwerkende boeren stelen, zo is de boodschap van Fedorov.

Hij stelt zelfs dat 99 procent van de burgers die nog in Melitopol zich hebben aangesloten bij het verzet. Deze claims zijn niet onafhankelijk te controleren.

14.57 - Veel doden bij Russische beschieting van Lisitsjansk

Veel bewoners van Lisitsjansk zijn volgens de Oekraïense autoriteiten omgekomen door beschietingen van het Russische leger. Ook zijn veel mensen gewond geraakt. Om hoeveel mensen het precies gaat, is niet bekend.

Donderdagavond waren er vier mensen gedood door de Russische beschietingen. De stad lijkt het volgende doelwit voor het Russische leger te worden, nu de naastgelegen stad Severodonetsk nagenoeg volledig in handen is van Rusland. Tussen de twee zustersteden stroomt de rivier de Donetsk en er zijn geen bruggen meer.

Volgens de gouverneur wordt er nog gevochten in Severodonetsk en is de stad nog niet helemaal onder Russische controle. De Russen zeggen dat ze alles in handen hebben behalve het complex rond de chemische fabriek Azot.

12.13 - Eurovisie Songfestival vanwege oorlog niet naar Oekraïne

Het Eurovisie Songfestival heeft volgend jaar niet plaats in Oekraïne. De overkoepelende organisator European Broadcasting Union (EBU) vindt het gezien de oorlog in Oekraïne niet veilig om het evenement er te organiseren.

De EBU begint nu gesprekken met de Britse omroep BBC, de nummer twee van dit jaar.

11.49 - Oekraïne claimt Russisch schip te hebben gebombardeerd

Oekraïne claimt een Russisch schip te hebben vernietigd in de Zwarte Zee. De Spasatel Vasily Bekh zou met manschappen, wapens, en artillerie aan boord op weg zijn geweest naar Slangeneiland. Op sociale media circuleren ongeverifieerde beelden waarop te zien is hoe het schip wordt gebombardeerd. Rusland bevestigde het bombardement nog niet.

11.15 - Frankrijk krijgt geen Russisch gas meer via pijpleiding

Frankrijk krijgt sinds woensdag geen Russisch gas meer via pijpleidingen. Dat meldt netbeheerder GRTgaz. Het Russische gasbedrijf Gazprom heeft de leveringen aan Europese landen de voorbije dagen aanzienlijk teruggeschroefd. De Franse netbeheerder zegt echter geen problemen te verwachten om het Franse verbruik in de zomer te dekken. Voor de winter wordt de stock aangevuld.

10.36 - Fabrieksterrein in Severodonetsk bijna compleet verwoest

De Azot-fabriek in Severodonetsk is volgens de gouverneur van de regio Loegansk bijna volledig verwoest. Hij schrijft op Telegram dat er geen administratieve gebouwen meer overeind staan op het fabrieksterrein, waar veel Oekraïense militairen en burgers zich schuilhouden. Pro-Russische separatisten denken dat er ongeveer 2.000 mensen aanwezig zijn in het complex, waaronder 1.200 burgers. Oekraïne schat dat het om 540 tot 560 burgers gaat.

Omdat Russische troepen inmiddels alle woonwijken van Severodonetsk veroverd zouden hebben, hebben de Oekraïense strijders zich verzameld op het industrieterrein rond de fabriek. Onder dat terrein bevinden zich tunnels en bunkers om te schuilen. De Russen beschieten de fabrieksgebouwen onder meer met raketten.

Het Russische leger zei woensdag een humanitaire corridor te openen om de burgers te evacueren, maar wel naar gebied dat in handen is van Rusland. Volgens de Russen heeft het Oekraïense leger die evacuatie echter verhinderd, door beschietingen te blijven uitvoeren. De gouverneur zegt dan ook dat er een compleet staakt-het-vuren nodig is voordat burgers het terrein kunnen verlaten.

08.11 - Britse defensiechef: ’Rusland heeft strategisch al verloren’

Rusland heeft de oorlog in Oekraïne „strategisch al verloren” en „zal nooit de controle over het land overnemen.” Dat zegt de stafchef van het Britse leger. „President Poetin heeft 25 procent van de macht van zijn leger gebruikt om kleine terreinwinst te behalen”, aldus admiraal Tony Radakin.

„Elke bewering dat deze oorlog een succes voor Rusland is, slaat nergens op. Rusland is aan het verliezen. Rusland behaalt de komende weken ongetwijfeld wat tactische successen. Maar binnenkort hebben de Russen een tekort aan mankracht en geavanceerde raketten. Rusland heeft strategisch al verloren.”

07.55 - Oekraïne is vastbesloten om volgende Eurovisiesongfestival te organiseren: ’We zullen iedereen verrassen’

Oorlog in je land is, op z’n zachtst gezegd, een gegrond argument om de organisatie van het Eurovisiesongfestival aan je voorbij te laten gaan. Maar de Oekraïense regering is vastberaden. Nadat Kalush Orchestra het festival vorige maand won, zal de volgende editie in hun land doorgaan. „Ik weet zeker dat we iedereen zullen verrassen”, zegt minister van Cultuur Oleksandr Tkatsjenko.

Verschillende landen boden de voorbije weken aan te helpen met de organisatie van het festival of die zelfs volledig over te nemen. Oekraïne wil echter niets uit handen geven en stelde al een eigen organisatiecomité samen. „Recent hebben we een vragenlijst van de European Broadcasting Union (producent van het Songfestival, red.) ingevuld”, zegt Tkasjenko.

„We hebben gedetailleerde antwoorden gegeven op vragen over beveiliging, en verschillende locaties voorgesteld. We begrijpen dat we, gezien de huidige omstandigheden, voor een heuse uitdaging staan. Maar die gaan we niet uit de weg.”

07.45 - Honderden burgers in fabriek in Severodonetsk: ’Geen evacuatie mogelijk’

568 burgers, onder wie 38 kinderen, zitten momenteel vast in de chemische fabriek Azot in Severodonetsk: door Russische bombardementen zijn de uitgangen van het complex geblokkeerd. „Er is geen mogelijkheid om hen te evacueren”, waarschuwt de gouverneur van Loefansk, Sergij Haidai. Het pro-Russische leiderschap in de regio liet inmiddels weten dat een humanitaire corridor zou organiseren. Hoe en wanneer dat zou gebeuren, werd niet meegedeeld.

Oorlog in OekraïneLees meer over dit thema en vind alle verhalen in een overzichtMeer lezen hierover