Nieuws/Vrouw

Zwangerschapsadvies

Zwangerschapskwaaltjes: kun je daar iets tegen doen?

Daar sta je dan met een positieve zwangerschapstest in je hand: blij! Maar je hebt ook al een fiks voorproefje gekregen van wat je te wachten staat: je bent misselijk, hebt last van brandend maagzuur, vermoeidheid, verstopping en heen en weer slingerende emoties. Hoort dat er allemaal bij?! VROUW verloskundige Margriet van de Plasse legt uit.

Of je nu nét zwanger bent, al over de helft of bijna uitgerekend: je zult waarschijnlijk merken dat het echt niet alleen maar genieten is. Zwangerschapskwaaltjes worden ze genoemd: ongemakken waarvan wordt gezegd 'dat ze er nou eenmaal bij horen’. De ene zwangere zal er weinig hinder van ondervinden, maar voor een ander is de roze wolk door al die narigheden ver te zoeken. Hieronder lees je over de meest voorkomende klachten, hoe ze worden veroorzaakt en – belangrijker nog – wat je ertegen kunt doen.

1. Misselijkheid

‘Hoe voel je je?  ‘Ben je misselijk?’ Dit is vaak een van de eerste vragen die mensen stellen zodra je hen verteld hebt dat je zwanger bent. Misselijkheid is een van de meest voorkomende verschijnselen in het begin van de zwangerschap. Ruim driekwart van de zwangeren heeft er last van. Bij veel van hen leidt dit tot braken, met name ’s ochtends. De boosdoener is hier het zwangerschapshormoon Beta-hCG. Een hormoon wat overigens onmisbaar is: het zorgt ervoor dat het gele lichaampje in stand blijft. Dit lichaampje blijft over na de eisprong en produceert twee belangrijke zwangerschapshormonen: oestrogeen en progesteron. Het  Beta-hCG gehalte stijgt in een razend tempo: 2 weken na de bevruchting is de concentratie van dit hormoon zo hoog dat het in de urine kan worden aangetoond: hier is de zwangerschaptest op gebaseerd.

Misselijkheid hoort er dus bij en gaat in de meeste gevallen rond 12-16 weken weer vanzelf over. Maar ondanks dat het erbij hoort kan die misselijkheid wél erg vervelend zijn. Heel veel is er helaas niet aan te doen. Maar de volgende tips kunnen de misselijkheid wat verminderen en zijn dan ook zeker de moeite waard om uit te proberen:

  • Eet frequent kleine beetjes: De misselijkheid wordt vaak versterkt door een lege maag, eet daarom liever zes keer per dag een lichte maaltijd, dan drie hoofdmaaltijden.
  • Eet alvast iets vóórdat je ’s ochtends opstaat. Denk hierbij aan een lichte maaltijd, bijvoorbeeld een aantal crackers of biscuitjes. Blijf daarna nog eventjes rustig liggen.
  • Vermijd vet en sterk gekruid eten, dit kan de misselijkheid namelijk verergeren
  • Gember kan de misselijkheid verminderen. Je kunt gembercapsules kopen bij een drogist, natuurvoedingswinkel of op internet. Capsules van 250mg kunnen 4 keer daags worden ingenomen. Uiteraard kun je ook een stuk verse gember kopen en er bijvoorbeeld thee van zetten.

Naast dat het vervelend is, kan het geen kwaad als je af en toe moet braken. Ook niet als je daardoor wat afvalt in het begin van de zwangerschap. Is het braken echter zodanig dat je niks meer binnenhoudt, neem dan contact op met je verloskundige.  

2. Brandend maagzuur

Het hormoon progesteron speelt een rol bij brandend maagzuur. De verslappende werking van dit hormoon zorgt ervoor dat het klepje tussen de maag en slokdarm minder goed sluit. Hierdoor kan maagzuur makkelijk terug de slokdarm in komen, wat een brandend en pijnlijk gevoel kan geven. Dit wordt aan het einde van de zwangerschap nog eens versterkt omdat de positie van de maag verandert als gevolg van de groeiende baarmoeder.

De volgende tips kunnen helpen tegen brandend maagzuur:

3. Vermoeidheid

Als je net zwanger bent gebeurt er heel veel in je lichaam. In de eerste 3 maanden van de zwangerschap groeit de baby (die nu nog ‘het embryo’ wordt genoemd) razendsnel. In een paar weken tijd verandert het embryo van een klompje cellen naar een compleet mensje. Geen wonder dat je lichaam daar iets van merkt! Bovendien past je lichaam zich aan de zwangerschap aan en gieren de hormonen door je lijf.  Alles bij elkaar kost dit veel energie en de enige remedie is om daar aan toe te geven. Luister naar je lichaam: gun jezelf tijd om te ontspannen en ga eens wat vaker liggen. Het merendeel van de zwangeren voelt zich vanaf een week of 12-16 een stuk energieker. Totdat aan het eind van de zwangerschap de vermoeidheid weer terugkomt. Maar dan heb je als het goed is zwangerschapsverlof en dus tijd genoeg om overdag wat extra rust te nemen. 

4. Verstopping

Verstopping – obstipatie genoemd – is een veelvoorkomende zwangerschapklacht waar niet iedere zwangere het graag openlijk over heeft. Verstopping is een normaal verschijnsel in de zwangerschap, wat wordt veroorzaakt door het hormoon progesteron. Progesteron heeft in het hele lichaam een verslappende werking, dus ook in de darmen. Hierdoor wordt er meer water aan de ontlasting onttrokken, waardoor deze harder wordt en verstopping ontstaat. Een onschuldige klacht, maar het kan ontzettend vervelend zijn. Gelukkig kun je er zelf veel aan doen. Probeer de onderstaande tips eens uit: de kans is groot dat je verschil merkt!

  • Drink voldoende: zo’n 1,5 tot 2 liter vocht per dag. Vergeet je vaak te drinken? Zorg dat je een fles water meeneemt naar je werk en zet deze op je bureau: die moet vandaag leeg! Neem ook een flesje mee voor als je onderweg bent, bijvoorbeeld in de auto of in je handtas. Zo word je vaak aan het drinken herinnert en zul je merken dat je makkelijker aan je hoeveelheid vocht komt.
  • Eet veel vezels. Vezels werken laxerend en ze zorgen er daarnaast voor dat je sneller een vol gevoel krijgt en dus makkelijker van tussendoortjes af kunt blijven. Vezels zitten onder andere in volkorenproducten. Denk hierbij aan volkorenbrood, volkorenpasta, zilvervliesrijst, brintapap en muesli. Ook groente en fruit zijn een belangrijke bron van vezels. Zorg dat je dagelijks 200 gram groente en 2 stuks fruit eet. Verder bevatten ook peulvruchten, zoals bruine bonen, linzen en kapucijners veel vezels. Zet ze eens wat vaker op het menu!
  • Blijf bewegen! Sporten tijdens de zwangerschap is gezond: het houdt je fit en in goede conditie. Door te bewegen verminder je bovendien de kans op verstopping en op spataderen. Luister naar je lichaam en sport op een normale manier (zwangerschap is immers geen periode waarin op sportief gebied topprestaties geleverd moeten worden!).

5. Emoties

Je hoort wel eens dat de wereld van zwangeren en hun partners op zijn kop staat. En dat is niet gek: er komt in een korte tijd immers heel veel op hen af. In praktische zin, maar zeker ook op psychisch gebied. Het (voor het eerst) ouders worden, de verantwoordelijk voor een kind dragen, de spanning over het verloop van de zwangerschap, de bevalling en niet te vergeten over de gezondheid van het kind. Al deze veranderingen – in combinatie met een dosis aan zwangerschapshormonen – zorgen vaak voor wisselende emoties in de zwangerschap: blijdschap, spanning, opwinding, onzekerheid, het gevoel de hele wereld aan te kunnen, maar ook prikkelbaarheid en sneller boos zijn. Zolang de positieve, blijde gevoelens overheersen, is dit volkomen normaal en hoef je je geen zorgen te maken. Het is niet de bedoeling dat de negatieve emoties de overhand gaan nemen. Als je dit merkt, dan is het belangrijk dat je dit bespreekt met je verloskundige of gynaecoloog. 

Even voorstellen: Margriet van de Plasse

Margriet van de Plasse heeft een achtergrond als verloskundige en is gezondheidswetenschapper. Ruim zes jaar is zij werkzaam geweest als eerstelijns verloskundige in verschillende praktijken in het land. Inmiddels werkt zij als docent aan de Academie Verloskunde Amsterdam Groningen.

Gedurende haar jarenlange praktijkervaring heeft zij met veel plezier zwangeren en hun partners begeleid tijdens één van de meest indrukwekkende gebeurtenissen in hun leven; het krijgen van een kind. Zij weet dan ook als geen ander wat er allemaal bij een zwangerschap komt kijken. Vanuit deze expertise zal zij met regelmaat een stuk op deze pagina schrijven.

Lees ook:

Gerelateerde artikelen