798527
Buitenland

Zuid-Afrika houdt president Sudan niet tegen

De Zuid-Afrikaanse rechtbank die maandag een hoorzitting hield over de arrestatie van de Sudanese president Omar al-Bashir, zegt bezorgd te zijn dat de autoriteiten hem geen strobreed in de weg hebben gelegd om Zuid-Afrika te verlaten. Zondag nog bepaalde een gerechtshof dat de overheid ervoor moest zorgen dat Bashir het land niet zou verlaten totdat de rechtbank een oordeel kon vellen over een eventuele arrestatie.

Terwijl maandag in de rechtbank de hoorzitting plaatsvond om te kijken of de president moet worden vastgehouden en uitgeleverd aan het Internationaal Strafhof in Den Haag, steeg het vliegtuig van Bashir gewoon op. Het Sudanese ministerie van Buitenlandse Zaken bevestigde niet veel later dat Bashir aan boord van het toestel was, dat aan het eind van de middag landde in Khartoum.

Enkele uren na het vertrek vaardigde de rechtbank alsnog een arrestatiebevel uit tegen de 71-jarige Sudanese president. Ondertussen groeit de kritiek op de manier waarop het land is omgegaan met de zaak. „Het is een schending van internationaal recht. Zuid-Afrika heeft duidelijk gemaakt dat mensen die volkerenmoord plegen of die ervan beschuldigd worden welkom zijn. Het is een ramp. Hij is vertrokken, er is niets meer aan te doen”, zei hoogleraar rechten Bonita Meyersfeld van de Witwatersrand Universiteit tegen persbureau Bloomberg.

Minister Bert Koenders van Buitenlandse Zaken betreurt het dat Bashir het land heeft verlaten terwijl er een rechtelijke uitspraak ligt. Bashir wordt verdacht van zeer ernstige mensenrechtenschendingen in Darfur en „straffeloosheid kan zo maar leiden tot herhaling”. Koenders wil met een aantal Afrikaanse landen gaan overleggen hoe het wantrouwen ten opzichte van het Internationaal Strafhof kan worden verminderd.

Ook de Verenigde Staten zijn teleurgesteld. Een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken weigerde te zeggen dat Zuid-Afrika Bashir had moeten arresteren, maar zei wel: „het is glashelder dat enige actie had moeten worden genomen”.