Nieuws

Douane kan maar klein deel van vreemde bestellingen controleren

Nieuwe zijderoute is digitaal

Door door

Het is de zijderoute van weleer, maar dan over de digitale snelweg. Nederlandse webshoppers kochten vorig jaar voor het recordbedrag van €190 miljoen aan producten uit China.

Inmiddels komt 1% van al onze online aankopen uit de Volksrepubliek, blijkt uit cijfers die brancheorganisatie Thuiswinkel.org gisteren bekendmaakte. Voor de Chinese webwinkels – en grootmacht Alibaba voorop – was 2016 het jaar van de ’grote sprong voorwaarts’, met een omzetgroei in Nederland van 59%. Dat is ruim twee keer de groei van de totale markt voor online winkelen (23%). China wint hier dus fors aan marktaandeel.

Toch blijft de Nederlandse webshopper nog dicht bij huis, relativeert de directeur van Thuiswinkel.org, Wijnand Jongen. „Kijk naar bijvoorbeeld Scandinavië en de Alpenlanden: daar komt soms wel een kwart van de online aankopen uit het buitenland.” Volgens de branchevoorman komt dat omdat in die landen geen grote webwinkels gevestigd zijn. Bij ons wel: „Waar anderen partijen als Amazon en Alibaba hard nodig hebben, zie je bij ons partijen als Bol.com, Wehkamp, Coolblue en de webshops van merken die je ook al in de winkelstraat ziet.”

De bestedingen in buitenlandse webwinkels mogen in relatief opzicht dan meevallen (3% van het totaal, net als in 2015), de douane heeft meer dan een dagtaak aan wat er allemaal binnenkomt aan bestellingen. Jongen: „Het merendeel van de bestellingen bij buitenlandse webshops komt niet boven de €22 uit.” De reden daarvoor is simpel: belasting. Boven de €22 betaalt een consument in eigen land btw, in de meeste gevallen het hoge tarief van 21%. Wie voor meer dan €150 bestelt, moet bovendien invoerrechten bij het totaalbedrag optellen. Ook dat is een (fors) percentage van de aankoopprijs: maximaal 12% voor kleding, en tot 17% voor schoenen, en ook daarover moet btw worden betaald. Gevolg: uit China en andere niet-Europese landen komen veel kleine pakketjes.

Door die trend is het voor de douane onmogelijk om alle pakketjes te controleren voor ze naar de ontvanger gaan, bevestigt een woordvoerder. „Op basis van een risico-analyse” maakt de organisatie „een selectie van de goederen die daadwerkelijk worden gecontroleerd”, laat de zegsvrouw weten.

Die selectie lijkt niet heel breed te zijn: in 2015, het laatste jaar waarover de douane cijfers beschikbaar heeft, werden 157.000 ’koeriers en postzendingen’ gecontroleerd. Ter vergelijking: 3,5 miljoen Nederlanders, een kwart van alle 15-plussers, bestelden vorig jaar iets uit het (verre) buitenland. Dat betekent dat grofweg 95% van alle bestellingen ongezien het land in komt, ook verboden goederen als namaakkleding.

Dat Europeanen bij Chinese webwinkels aankloppen voor nepproducten kwam overigens afgelopen weekend nog aan het licht: ruim een kwart van alle Duitse apparatenbouwers klaagde zaterdag over namaakversies die vanuit China de Europese markt overspoelen, in sommige gevallen zelfs voorzien van een fake logo van de fabrikant. Het openbaar ministerie bij onze oosterburen kan amper controleren wie de afzender is van de – soms levensgevaarlijke – neppers.

Onderschept

Wordt een verboden product toch door de douane onderschept, dan krijgt de koper ze in elk geval niet te zien. De douane kan verboden producten terugsturen naar het land van herkomst, of hier vernietigen.

De Chinese grootmacht in webwinkelland, het miljardenbedrijf Alibaba, belooft volledige terugbetaling als een product niet arriveert, en heeft een uitgebreide klachtenprocedure. „Ons succes is gebaseerd op vertrouwen. We nemen de uitdaging om nepartikelen te bestrijden serieus”, reageerde het concern dit weekend op de Duitse klachten. Volgens Jongen speelt ook „de druk van de Chinese regering” mee bij Alibaba’s pogingen om een goed imago op te bouwen.

Na een peiling onder leden noemde de Consumentenbond de klantenservices van Chinese webwinkels vorige maand „over het algemeen snel reagerend en met goede oplossingen”.

Lees meer over