Nieuws/Binnenland

Reiskrantreporters op Java

Jakarta slaapt nooit

Dolgelukkig was Anita Boon toen ze hoorde dat ze in het kader van onze Reiskrantreporter-actie in samenwerking met KLM, naar Indonesië mocht. Samen met een vriendin beleefde ze er een prachtige rondreis die natuurlijk begint in miljoenenstad Jakarta. Onze verslaggever was er ook. Hier zijn verhaal, dat van Anita vind je op hier!

Indonesië… nog steeds spreekt het eilandenrijk en voormalige kolonie enorm tot de verbeelding. En als je op het internationale vliegveld Soekarno Hatta in Jakarta de airco uitstapt en tegen die klamme muur oploopt, voel je je direct ’senang’. Ondanks de megadrukte op de weg ervoor, want die is zoals in elke Aziatische stad een enorme toeterende chaos. En toch gaat het ook in Jakarta, net als in Manila, Kuala Lumpur en elke andere Aziatische miljoenenstad meestal goed. Verbazingwekkend.

Eenmaal in het hart van de grootste metropool van Zuidoost-Azie zelf blijf je je verbazen. Met tien miljoen geregistreerde inwoners (met de buitenwijken en ongeregistreerden erbij zit je zo maar op 30 miljoen!) is dit een ’city that never sleeps’. Letterlijk, want of je nu ’s ochtends vroeg, in de middag, avond of nacht de straten verkent, ze blijven onverminderd druk. Er is een binnen- en buitenring, waar al het verkeer op uitkomt. Die infrastructuur is niet al te best en het zijn dan ook verkeersaders die ook op een doodgewone zondagmorgen nog net zo druk zijn als de A9 bij Badhoevedorp in de avondspits met winterse natte sneeuw. Met auto’s, bussen, maar vooral brommers, duizenden en nog eens duizenden.

 

Hotelkolossen

Dankzij de florerende economie is Jakarta ongekend uit z’n krachten gegroeid. Het zakelijke centrum bestaat uit louter kantoor- en hotelkolossen van 30 tot 50 verdiepingen hoog. Zonder uitzondering zijn de bovenste verdiepingen in de avond kleurig verlicht. Of neem het Senayang Stadion. Met z’n 110.000 zitplaatsen het grootste van Azië. Ook kun je inmiddels in Jakarta terecht voor modern shoppen in een van de grootste winkelcentra van Zuidoost-Azië. De Taman Angrel Shopping Mall kent maar liefst 2000 winkels en alle bekende merken zijn er vertegenwoordigd. Mocht je er daar niet uitkomen dan kun je net zo goed nog een van de andere 60 (!) malls bezoeken, zoals de Mall of Indonesia, Plaza Senayan, de luxe FX Mall, Grand Indonesia, Senayan City, Pondok Indah Mall of Pacific Place. Genoeg van winkelen? Lekker eten in moderne restaurants of de hele nacht dansen in hippe clubs; ook dat is het voormalige Batavia tegenwoordig.

Het zorgt er allemaal ook voor dat de scheiding tussen arm en rijk nergens anders ter wereld zo zichtbaar is dan hier. De stad pulseert en trekt talloze gelukszoekers die hopen hier een graantje van de groeiende rijkdom mee te kunnen pikken. Het levert een stoet aan verkopers en bedelaars op die tussen de 24-uurs files van (luxe) auto’s door aan een centje proberen te komen.

Mooie wijkjes

Hoe modern de stad ook aandoet, vlak achter je ’high rise’ hotel vind je direct het echte Jakarta. Mooie wijkjes, verstopt achter het strakke beton, maar waar je het echte leven kunt proeven en zien. Hier vind je de stalletjes met eten of levensbehoeften waar je, uiteraard, ook 24 uur terecht kunt. Zo kun je dit politieke en economische hart van dit tropische land misschien het beste beleven. Op zoek naar de cultuur deel je de stad in in de wijken die er toe doen. Kemang bijvoorbeeld, dat voortdurend in beweging is en waar je terecht kunt voor kleine hippe shops, restaurants en veel meer. Petamburan is ook zo’n wijk, maar die kun je als toerist juist weer beter mijden. Hier is het vergeven van de stalletjes aan de kant van de weg met uitsluitend locals en prostitutie tiert er welig. Glodok – door de Indonesiërs ooit zo genoemd naar het geluid dat de wieken van de windmolens maakten - is nu de Chinese wijk. Rond de Jalan Gajah Mada is dit het centrum voor de handel in elektronische apparatuur.

Kota is de wijk waar je cultuur kunt vinden. En dan met name die uit de oude koloniale tijd. In het noorden van de stad vlakbij de Java Zee, is dit de plek waar het allemaal begon. Sunda Kelapak was de eerste VOC-haven. De toren van de havenmeester van destijds staat er nog steeds, alhoewel inmiddels flink uit het lood. Maar het komt goed, wordt gezegd, want het hele historische gebied zal worden gerestaureerd. In de haven zelf is het een drukte van belang. Het ligt er propvol traditionele Phinisi-boten, grote handgebouwde houten vrachtschepen. Er wordt volop geladen, voornamelijk pallets met zakken vol cement, want in het hele land wordt druk gebouwd. Tal van 300 jaar oude VOC-loodsen doen nu dienst als hip restaurant of winkel en het houten ophaalbruggetje dat de schepen destijds de toegang tot de stad verschafte, zit er ook nog steeds.

 

Invloed

In het centrum van deze wijk ligt het Taman Fatahillah-plein. Dit eerbetoon aan prins Fatahillah, die in de 16e eeuw ’Sunda Kelapa’ veroverde van de Portugezen en haar de naam Jakarta gaf, is maar weinig veranderd. Hier zie je de invloed van Nederland op de geschiedenis van Indonesië. De klinkertjes op dit toenmalige Stadhuisplein zijn er nog steeds en meest opvallende gebouw zou het voormalige stadhuis zijn geweest, ware het niet dat het wordt gerestaureerd en al een jaar achter een houten facade verstopt zit… Ook het oude postkantoor vind je hier compleet met rode brievenbus en Cafe Batavia, de eerste kroeg van de VOC dat er met al het opge8wreven teakhout nog steeds schitterend koloniaal uitziet.

Op het plein zelf is het een groot feest met living statues, karakters in dikke bloedhete pakken als Spongebob en Hello Kitty waar je mee op de foto kunt, souvenirstandjes en een ontelbare hoeveelheid eetstalletjes. Het is warm en een rondje over het plein en de aanpalende straatjes is goed voor een doornatte polo. Alle gebouwen rond het plein en in de straten erachter zijn statige voormalige koloniale huizen. Veel banken hebben zich hier gevestigd en de panden zien er prachtig uit. Dat is niet zo vreemd, want wil je je bedrijf in zo’n historisch gebouw vestigen dan zul je het moeten renoveren en restaureren zodat het behouden blijft als monumentaal erfgoed. Ook vind je hier drie belangrijke musea: het Jakarta Geschiedkundig Museum, het Wayang Museum en het Balai Seni Rupa (Museum voor Schone Kunsten).

Nederlands ontwerp

Ook in het huidige centrum, de wijk Menteng, stikt het van de oude Nederlandse gebouwen. Ook weer niet zo vreemd, want de buurt is ooit volgens een Nederlands stedebouwkundig ontwerp opgezet. Aan de ruime straten, pleinen en plantsoenen, waarvan de hoofdstraten een middenberm kennen (Oranjelaan), vind je prachtige villa’s, zonder uitzondering wit geschilderd. Het is het sjieke deel van de stad en hier wonen dan ook voornamelijk ambassadeurs. Aan de Jalan Kyai Haji Ramli Tengah bracht de Amerikaanse president Barack Obama, die toen Barry werd genoemd, een deel van zijn jeugd door. De Jalan Surabaya is de antiekmarkt en markante gebouwen in deze wijk zijn onder andere de voormalige burgemeesterswoning en de grote vrijmetselaarsloge, waar nu het Centraal Planbureau in zit.

Voor het vervolg van je reis kom je meestal terecht op Gambir, het centraal station van Jakarta. Hier vertrekken dagelijks tal van treinen naar veelal populaire toeristische bestemmingen binnen Java: Bandung, Yogjakarta (met de tempels Borobudur en Prambanan), Surabaya (Mount Bromo) en het puntje van de oostkust voor de boot naar Bali. Naast toeristen reizen ook veel Indonesiërs met de trein en het station is dan ook extreem druk. Maar tevens de – chaotische - poort naar de ongekende culturele rijkdommen van dit bijzondere land. Helaas niet voor onze Reiskrant Reporters Anita en Ineke, want zij vertrokken per auto naar hun volgende bestemming op Java!

Reiswijzer Indonesië

KLM vliegt dagelijks naar twee bestemmingen in Indonesië. Naar Jakarta (stop in Kuala Lumpur) en naar Bali (stop in Singapore). Kijk op www.klm.nl voor meer info. Het landprogramma op Java werd samengesteld door reisorganisatie Van Verre uit Monnickendam. Telefoon 0299 - 475083, email: reizen@vanverre.nl

Highlights Jakarta

Lokale hoogtepunten in Jakarta zijn o.a. het al eerder beschreven oude centrum, de markten (vogelmarkt), een aantal mooie kerken en moskeeën, het nationale monument, het paleis van de president en diverse museums, waarvan het Nationaal Museum zeker ook de moeite van het bezoeken waard is. Lepangan Merdeka (vrijheidplein) is het centrale plein van Jakarta. Midden op het plein staat dat nationaal monument. Een 132 meter hoge toren die Soekarno heeft laten bouwen.

Rondreis Java

De prachtige rondreis voerde de winnares en reisgenoot van onze Reiskrant Reporter-actie na Jakarta eerst naar Nagrak, een leuk, authentiek Javaans dorp waar nog weinig toeristen komen. Het ligt verstopt in een mooi landelijk gebied, dat gedomineerd wordt door rijstvelden, kleine kampongs, groentetuinen en fruitbomen. Per auto werd de reis vervolgd naar Bandung, bekend om zijn nog vele koloniale huizen. Ooit de geliefde verblijfplaats van de Hollanders vanwege het wat koelere klimaat. Bandung is gebouwd op de bodem van een enorme krater, de actieve vulkaan Tangkuban Perahu, die uiteraad ook werd bezocht. Per trein ging het verder naar Jogyakarta. Een adembenemende rit door de prachtige Preanger. In het landelijke gebied rondom de enorme tempel Borobudur kenmerkt de omgeving zich door kampongs, waar nog vrij veel huizen oude, houten gevels hebben. Ook de hindoeïstische tempel Prambanan werd bezocht voor de terugreis naar Jakarta en Nederland weer werd aanvaard…