Nieuws/Binnenland

Sterren staan goed voor 50-jarige ESA

Een historische landing op een komeet. Reizen naar Jupiter, Mars en de zon voor de boeg. Mogen meebouwen aan de opvolger van de spaceshuttle. Een eigen navigatienetwerk in de maak. De sterren staan de laatste jaren goed voor de Europese ruimtevaart. Daarom viert de European Space Agency (ESA) vrolijk haar verjaardag. De ruimtevaartorganisatie van twintig Europese landen, waaronder Nederland, bestaat dit jaar vijftig jaar.

Om de halve eeuw te vieren is er dinsdag een feestelijke bijeenkomst in de duinen bij Noordwijk, bij het ruimtevaartlaboratorium Estec. Onder de gasten is koning Willem-Alexander. Hij zal onder meer praten met studenten die aan de ESA-projecten werken.

Estec is het kloppende hart van de Europese ruimtevaart. Er werken meer dan 2500 hoogopgeleide mensen uit heel Europa. Die ontwikkelen satellieten en technologieën en voeren wetenschappelijk onderzoek uit. Zij wonen hier, geven hier hun inkomen uit en delen hun kennis met Nederlandse studenten, de technici van de toekomst. Nederlandse bedrijven krijgen opdrachten en kunnen hun technieken ook op andere plekken verkopen. Volgens de Nederlandse industrie levert elke euro die aan ruimtevaart wordt uitgegeven, uiteindelijk ongeveer 4 tot 5 euro op. Mede daarom heeft het kabinet onlangs besloten de komende jaren 140 miljoen euro in ESA-projecten te steken. Geplande bezuinigingen zijn teruggedraaid.

Ruimtevaart in Europa is tegenwoordig een miljardenindustrie. Dat begon in 1964 veel bescheidener. Landen als Duitsland, Groot-Brittannië, Frankrijk en Italië hadden ruimtevaartprojecten, maar ze beseften dat ze op eigen kracht nooit de Sovjet-Unie en de Verenigde Staten konden bijbenen. Daarom sloegen ze de handen ineen. Ook Nederland was er vanaf het begin bij. Mensen naar de ruimte brengen deed Europa echter niet. Spioneren ook niet, telecommunicatie evenmin. Europa beperkte zich tot wetenschappelijk onderzoek en het volgen van het weer.

Daardoor stond Europa lang in de schaduw van de grootmachten. De omslag kwam aan het eind van de jaren zeventig. Toen ging voor het eerst een Europese raket de ruimte in. Een paar jaar later kwam ook de eerste Europese astronaut in een baan rond de aarde. Europa ging naar andere hemellichamen en bouwde mee met het internationale ruimtestation ISS. Sinds 2002 zijn tientallen lanceringen achter elkaar goed gegaan, een lijst waar andere landen alleen van kunnen dromen. De ene na de andere ambitieuze ruimtereis wordt werkelijkheid, zoals de komeetlanding. Inmiddels is Europa zelf een grootmacht geworden.