883510
Binnenland

Sportschutters: 'Grens extra regels bereikt'

Sportschutters staan grotendeels positief tegenover een verplichte psychische screening, maar zeggen wel dat de grens is bereikt voor nieuwe regels. Dit blijkt uit de reacties van sportschutters op het vuurwapenforum Vuurwapens.net op het nieuwste wetsvoorstel van minister Ivo Opstelten (Veiligheid en Justitie). Opstelten wil dat schutters en jagers verplicht meewerken aan een psychische test of anders hun wapenverlof verliezen.

Volgens de sportschutters betalen zij de prijs voor de „blunder die de politie heeft gemaakt” door de psychisch gestoorde sportschutter Tristan van der Vlis een wapenverlof te geven.

Opstelten wil drama’s zoals in Alphen aan de Rijn in 2011 voorkomen. Toen schoot de psychisch gestoorde sportschutter Van der Vlis zes mensen dood. De minister wil een verzwaarde en permanente screening van de psychische gesteldheid van alle schutters, óók van de schutters die al jarenlang probleemloos aan schietsport doen.

Regime

Dat gaat de schietsportbond KNSA te ver: „De maatregel dat huidige verlofhouders alsnog de verzwaarde screening moeten doorlopen is niet nodig. Huidige verlofhouders zijn al jarenlang onderworpen aan een streng regime van monitoring en jaarlijkse controles, zodat een extra procedure niet nodig is en uitsluitend voor nieuwe gevallen zou moeten plaatsvinden.”

Het Trimbosinstituut heeft een digitale vragenlijst opgesteld –een zogeheten e-screener– waaruit moet blijken of er risico’s kleven aan het bezit van vuurwapens. Deze e-screener vervangt het beknopte schriftelijke vragenformulier dat aanvragers nu jaarlijks invullen.

De e-screener is een computergestuurde lijst met 99 vragen, die „risicofactoren en daderkarakteristieken” meet, zoals impulsiviteit, gebrek aan inlevingsvermogen, egocentrisme, zelfmoordneigingen en narcistische trekjes. Deze test moet op het politiebureau worden ingevuld, duurt een kwartiertje, en is niet openbaar, aldus woordvoerder Wiebe Alkema van het ministerie. „Anders kan je die vragen niet meer spontaan beantwoorden.”

In Nederland hebben ongeveer 70.000 mensen een particulier wapenverlof of jachtakte. Samen bezitten zij bijna 168.000 wapens.

Verantwoordelijkheid

Volgens de minister moet de wet „waarborgen dat legale wapens alleen in handen komen van mensen die kunnen omgaan met de verantwoordelijkheid die wapenbezit met zich mee brengt”.

De extra zware screeningeisen gelden overigens niet voor militairen, politieagenten en andere gewapende ambtenaren, omdat „hiervoor reeds voldoende veiligheidsmechanismen gelden”, aldus de minister. Er zijn voorbeelden van politieagenten die zichzelf en anderen hebben omgebracht met hun dienstwapen.

Veel sportschutters zeggen dat de psychologische test er al had moeten zijn vóór het bloedbad dat Tristan van der Vlis aanrichtte in Alphen aan de Rijn. „Die idioot had helemaal geen legaal wapen kunnen hebben als de overheid zijn werk had gedaan”, aldus een reactie op het internetforum vuurwapen.net, waar zeer veel sportschutters staan ingeschreven. „Zolang justitie fouten maakt, krijgen wij zwaardere regels opgelegd.”

Sommigen vragen zich af of een computertest betrouwbaar is: „Kan iemand in beroep wanneer hij/zij ”ongeschikt” wordt verklaard?” Veel sportschutters wijzer erop dat schietpartijen bijna altijd gebeuren met illegale wapens van criminelen, zoals de volautomatische Kalasjnikovs die bij liquidaties worden gebruikt.

Meerdere schutters overwegen de schietsport te verlaten door „criminalisering van de sportschutters”: „Op onze vereniging zijn er al een flink aantal schutters die geen zin in al het gezeur hebben en lekker met lucht(buks) zijn gaan schieten, of helemaal zijn gestopt.