Nieuws/Buitenland

Dinsdag draait het in de VS om de Senaat

Bij de tussentijdse verkiezingen dinsdag in de Verenigde Staten zijn de ogen van het land vooral gericht op de Senaat. De hamvraag is of de Democraten onder leiding van president Barack Obama hun krappe meerderheid kunnen behouden. Bij winst van zes zetels nemen de Republikeinen de macht over in de Senaat.

De opkomst is vermoedelijk laag. Bij presidentsverkiezingen komt gemiddeld 55 tot 60 procent van de kiezers opdraven, bij 'midterm elections' schommelt de op opkomst de afgelopen 40 jaar rond de 40 procent. En dit jaar zou dat nog wel eens lager kunnen zijn, zeggen opiniepeilers.

Er spelen minder omstreden onderwerpen dan bij de afgelopen twee 'midterm elections', aldus hoofdredacteur Frank Newport van peilingsbureau Gallup tegen de BBC. Acht jaar geleden speelde de Irak-oorlog van president George W. Bush een grote rol, vier jaar later was het uitbreiden van het stelsel van ziektekostenverzekeringen onder Obama het hete hangijzer.

In 2010 hadden de Democraten bovendien een meerderheid in het Huis van Afgevaardigden en in de Senaat, wat ook veel boze Republikeinen naar de stemlokalen trok. Dit jaar is het Congres verdeeld, met het Huis stevig in handen van de Republikeinen en de Senaat net in handen van de Democraten.

Een lage opkomst is doorgaans in het voordeel van de Republikeinen, die sowieso eerder geneigd zijn te stemmen bij tussentijdse verkiezingen. Ze zijn meestal ouder en beter opgeleid, terwijl Democraten minder vastzitten aan het politieke systeem, en minder geregistreerde kiezers kennen.

Als het uitdraait op een nek-aan-nek-race kunnen de staten Louisiana en Georgia overigens nog roet in het eten gooien. Daar moet een kandidaat een absolute meerderheid halen om in één keer gekozen te worden anders volgt er een tweede ronde. In Louisiana staat die gepland op 6 december, in Georgia op 6 januari. Mogelijk is pas op die dag, als het Congres voor het eerst in nieuwe samenstelling bijeenkomt, bekend wie de Senaat controleert.