Nieuws/Binnenland
899401798
Binnenland

Coronacrisis: donderdag 1 juli

LIVE | CBS: sterftecijfer voor het eerst in pandemie opvallend laag

AMSTERDAM - Al ruim een jaar worden Nederland en de wereld in de greep gehouden door het uit China overgewaaide coronavirus. Landen ontwaken uit lockdowns en beperkende maatregelen, al keren de maatregelen her en der door mutaties soms weer terug. Wat gebeurt er vandaag? Volg hier het laatste nieuws.

00.15 - CBS: sterftecijfer voor het eerst in pandemie opvallend laag

Voor het eerst sinds de uitbraak van het coronavirus overleden vorige week beduidend minder mensen dan gebruikelijk is voor de tijd van het jaar. Dat meldt het statistiekbureau CBS. Tot voor kort overleden juist opvallend veel mensen vanwege de virusuitbraak. Het komt vaker voor dat na zo’n sterftegolf juist een dal volgt. Maar of daar nu sprake van is, durven onderzoekers nog niet te zeggen.

Vorige week overleden naar schatting 2550 mensen. Dat zijn er 300 minder dan een week eerder. Het is normaal dat het aantal sterfgevallen de ene week iets hoger is en de andere iets lager. Maar deze week was het sterftecijfer zo laag, dat er volgens de statistici geen sprake was van zo’n gebruikelijke schommeling. Zij noemen dat ’ondersterfte’.

Er overleden 200 mensen minder dan te verwachten viel op basis van sterftecijfers in voorgaande jaren en demografische trends. Vooral onder mensen van 80 jaar of ouder is het sterftecijfer opvallend laag.

Socioloog Tanja Traag van het CBS weet dat het vaker gebeurt dat er weinig mensen overlijden na een periode van hoge sterfte. Dat komt omdat mensen bijvoorbeeld tijdens een griep- of hittegolf enkele weken of maanden vroeger overlijden dan anders was gebeurd onder normale omstandigheden.

„Dat gaat voor griep veel meer op dan voor corona”, vermoedt Traag. Want nadat vorig jaar veel mensen aan het virus overleden, volgde geen dal. Maar het zou volgens de socioloog kunnen dat dit toch het begin is van een periode met een opvallend laag sterftecijfer. Het kan ook iets eenmaligs zijn. Dat zal dan de komende weken moeten blijken.

22.55 - Veel interesse voor feestelijke priknacht in Utrecht

In de Jaarbeurs in Utrecht worden donderdagavond en -nacht 2500 mensen geprikt met het coronavaccin van Janssen. De interesse voor het feestelijke evenement, compleet met dj’s en discolichten, is groot, zegt Jaap Donker, directeur publieke gezondheid van de GGD regio Utrecht. „De beschikbare plekken worden moeiteloos gevuld”, aldus Donker.

Vooral jongeren komen op het evenement af, dat van 21.00 uur tot 01.00 duurt. „Zij komen heel blij binnen, omdat deze vaccinatie voor hen echt voelt als het herwinnen van de vrijheid. Iemand zei zelfs tegen me dat het een beetje voelde als een eerste festival”, aldus Donker. „Ook medewerkers vinden het fantastisch om hier te werken. Er heerst toch een andere sfeer dan overdag, dan is die wat serieuzer. Nu is de sfeer wat losser.”

Deze prikavond is de derde: vorige week vrijdag en afgelopen woensdag kwamen er ook al mensen naar de Jaarbeurs om te ’dansen met Janssen’, zoals de GGD het noemt. „We willen de priknachten zeker blijven herhalen als er meer vaccin beschikbaar is”, zegt Donker. Op 8 en 15 juli staan de volgende priknachten gepland.

Een dj in de jaarbeurs.

Een dj in de jaarbeurs.

22.05 - 1,5 meter blijft ook met sneltest beperking voor fysiek onderwijs

Zelfs als studenten van het mbo, hbo en de universiteit voor de les een sneltest afnemen, blijft fysiek onderwijs beperkt zolang men 1,5 meter afstand moet houden. Dat schrijft demissionair minister Ingrid van Engelshoven (Onderwijs) in een brief aan de Tweede Kamer. Er is niet genoeg ruimte in onderwijsinstellingen voor zowel volledig fysiek onderwijs als het houden van 1,5 meter afstand.

De afgelopen maanden werd in acht regionale pilots onderzocht hoe preventieve coronatests meer fysiek onderwijs zo veilig mogelijk kunnen maken. Maar studenten zijn niet verplicht om voorafgaand aan de les een test af te nemen. Uit de onderzoeken komt naar voren dat mede daardoor te weinig studenten zich testten om de 1,5 meter los te kunnen laten en zo meer fysiek onderwijs te geven.

Tussen de 25 en 30 procent van de studenten testte zich vooraf. Dat is te weinig om besmettingsrisico’s genoeg te laten dalen, schrijft de minister. Studenten aan opleidingen waar een uitzondering geldt voor de 1,5 meter, zoals dansopleidingen, gebruikten de tests vaker omdat ze zich daar veiliger door voelden.

Toegangsbewijzen

In een uiterste geval kunnen onderwijsinstellingen toegangsbewijzen gaan vragen, zoals een negatieve test of een volledige vaccinatie. Het kabinet overweegt dit alleen als de 1,5 meter afstand ook in het nieuwe schooljaar een „aanzienlijke opschaling” van fysiek onderwijs in de weg staat en als er geen „minder ingrijpende wijze” voorhanden is, aldus Van Engelshoven.

Uit de pilots blijkt verder dat het belang van het preventief testen beter moet worden uitgelegd. „Het moet helder zijn wat de toegevoegde waarde van testen is voor het veilig samenkomen op de onderwijslocaties, en deze boodschap moet overal worden uitgedragen”, schrijft de minister.

Momenteel kunnen studenten ongeveer een dag in de week fysiek onderwijs volgen. Er zijn uitzonderingen voor het maken van toetsen, het volgen van praktijkonderwijs en het begeleiden van kwetsbare studenten.

Gratis testen thuisbezorgd

Studenten kunnen tot 31 juli gratis online testen bestellen en laten thuisbezorgen. Een motie van GroenLinks-Kamerlid Lisa Westerveld om dit langer mogelijk te maken, vindt Van Engelshoven geen goed idee. Huidige afspraken met marktpartijen lopen af per 31 juli en binnen de grenzen van de wet komt een nieuwe aanbesteding niet op tijd.

Het kabinet besluit op 13 augustus of het mbo en hoger onderwijs weer open kan zonder beperkingen of dat de 1,5 meter afstand toch nog nodig blijkt. Van Engelshoven adviseerde instellingen zich op beide scenario’s voor te bereiden, iets wat haar op veel kritiek kwam te staan.

19.00 - Avondklok keert terug in delen van Portugal

De avondklok keert vrijdag terug in Lissabon, Porto en meer dan veertig andere gemeenten in Portugal. De maatregel, die tussen 23.00 en 05.00 uur geldt, wordt alleen ingevoerd in de regio’s waar het risico op besmetting met het coronavirus groot is.

De regering voert de avondklok opnieuw in nu het aantal besmettingen in het land weer stijgt. De maatregel gold eind vorig jaar ook al in delen van Portugal, maar werd opgeheven nadat het aantal infecties weer daalde. Door de lage besmettingscijfers dit voorjaar werden de meeste maatregelen versoepeld.

Bij de Portugese autoriteiten werden donderdag 2449 nieuwe besmettingen binnen een etmaal gerapporteerd, het hoogste dagcijfer sinds medio februari. Het land met tien miljoen inwoners zat toen in een strenge lockdown. Het aantal meldingen van sterfgevallen ligt nog wel lager dan in februari.

De autoriteiten houden de Delta-variant van het coronavirus verantwoordelijk voor de nieuwe toename van het aantal infecties. Vooral ongevaccineerde jongeren raken nu besmet, vooral in Lissabon. De regering versnelt het vaccinatietempo zodat jongeren eerder in aanmerking komen voor een vaccin. Ongeveer 31 procent van de bevolking is momenteel volledig ingeënt.

17.43 - Druk weekend voor Testen voor Toegang, ’IT-systemen zijn getest’

Veel mensen willen zich de komende dagen laten testen op het coronavirus zodat ze een avondje uit kunnen. Bij Testen voor Toegang zijn meer dan 260.000 testafspraken gemaakt, en dat kan nog oplopen. De organisatoren van de tests zeggen dat ze zich voorbereiden op een druk weekend.

Ongeveer 60.000 mensen laten zich donderdag testen, zo’n 130.000 doen dit op vrijdag en iets meer dan 70.000 mensen gaan zich zaterdag laten testen. Veel mensen komen uit de regio Amsterdam. De Stichting Open Nederland, de organisatie achter Testen voor Toegang, ziet ook veel afspraken in Venlo en omgeving. Daar is vrijdag en zaterdag het festival Stereo Sunday, waar onder meer Bizzey, Jonna Fraser en Lucas & Steve optreden.

Sinds vorige week mogen mensen weer naar discotheken en festivals, als ze een negatieve testuitslag, een vaccinatiebewijs of een herstelbewijs kunnen laten zien. Bij de eerste nacht ontstonden grote vertragingen. Dat kwam volgens Stichting Open Nederland door een hackpoging. Volgens regionale media kregen meerdere mensen een negatieve uitslag aangeboden „ter compensatie”, zonder dat de uitslag bekend was. Een woordvoerder van de stichting kan de meeste verhalen „niet verifiëren.”

Stichting Open Nederland zegt dat de computersystemen in de aanloop naar het komende weekeinde zijn getest, en dat de testafspraken begin deze week „zonder problemen verliepen.”

17.15 - Nederland kleurt groener op coronakaart, Spanje wordt roder

Meer delen van Nederland kleuren groen op de Europese coronakaart, nu het aantal coronagevallen blijft dalen. Groningen en Friesland stonden al op het laagste niveau en deze week komen Drenthe, Flevoland en Limburg erbij. De rest van het land blijft voorlopig oranje.

De kaart van de Europese gezondheidsdienst ECDC, de evenknie van het Nederlandse RIVM, is gebaseerd op het aantal positieve tests in de afgelopen veertien dagen. De organisatie kijkt ook naar het percentage positieve tests.

Volgens de gegevens van het RIVM zijn in de afgelopen twee weken ongeveer 9249 Nederlanders positief getest op het coronavirus. Dat komt neer op zo’n 53 gevallen op elke 100.000 inwoner. Eind mei waren er in twee weken tijd meer dan 2100 positieve tests op elke 100.000 Nederlanders.

In Spanje en Portugal gaat de situatie juist achteruit. De regio’s Catalonië, Valencia en Aragon zijn rood geworden. Andalusië, de Canarische eilanden, La Rioja en Cantabrië hadden die status al. Ibiza en Mallorca waren groen, maar zijn oranje geworden.

Portugal is oranje, net als Wallonië, Ierland en Letland. Cyprus is rood geworden.

Frankrijk is helemaal groen geworden, op een paar overzeese gebiedsdelen na. Ook Duitsland, Italië, Luxemburg, Polen, Tsjechië, Slowakije, Hongarije, Finland, IJsland, Roemenië, Bulgarije, Estland, Litouwen en Malta zijn volledig groen. Griekenland is bijna helemaal groen, op Athene, Rhodos en nog wat eilanden na.

16.00 - Amper coronapatiënten in ziekenhuis opgenomen

Het aantal coronapatiënten dat in een ziekenhuis moet worden opgenomen, blijft dalen. In de afgelopen 24 uur zijn slechts negen mensen nieuw op een verpleegafdeling beland vanwege Covid-19, de ziekte die door het coronavirus wordt veroorzaakt. Eén persoon ging vanwege corona naar de intensive care. Dat was de eerste opname daar in drie dagen.

In totaal werden dus 10 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Dat is het laagste aantal sinds half oktober, toen het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS) begon met het delen van die gegevens.

Het aantal positieve coronatests is donderdag juist gestegen tot het hoogste aantal in ongeveer twee weken. Volgens het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) kwamen er tussen woensdagochtend en donderdagochtend 845 nieuwe coronagevallen bij, 147 meer vergeleken met vorige week donderdag.

In de afgelopen zeven dagen werden gemiddeld 616 besmettingen per dag gemeld.

Het aantal sterfgevallen steeg afgelopen etmaal met drie. Dat wil niet zeggen dat deze mensen afgelopen etmaal zijn overleden, want het duurt een tijdje voordat het overlijden van een coronapatiënt is geregistreerd. Woensdag werd er geen enkel sterfgeval geregistreerd.

Tegenover de 10 ziekenhuisopnames staat dat 28 mensen het ziekenhuis hebben verlaten, omdat ze zijn overleden of omdat ze genoeg zijn hersteld. Daardoor daalde het totale aantal opgenomen coronapatiënten met 18 naar 278. Dat is het laagste aantal sinds half september. Toen zat Nederland aan het begin van de tweede golf en liep de druk op de ziekenhuizen juist op.

Een maand geleden, op 1 juni, behandelden de ziekenhuizen 1240 coronapatiënten. Dat betekent dat er ongeveer duizend bedden zijn vrijgekomen.

14.20 - Reiziger uit oranje risicogebieden niet meer in thuisquarantaine

Reizigers uit risicogebieden die oranje kleuren hoeven sinds donderdag niet meer bij terugkomst tien dagen in thuisquarantaine te gaan, heeft het ministerie van Buitenlandse Zaken bekendgemaakt. Het gaat om gebieden als Spanje en de hoofdstad van Portugal, Lissabon.

Het dringende advies tot thuisquarantaine voor deze risicogebieden vervalt voor Europese reizigers met een negatieve testuitslag, een vaccinatiebewijs of een herstelbewijs na een besmetting. Dit geldt ook voor reizigers met een Digitaal Coronabewijs, aldus het ministerie.

Woensdag werd besloten dat het reisadvies voor Spanje nog oranje blijft. Dat komt omdat de coronacijfers daar nog niet goed genoeg zijn. Alleen noodzakelijke reizen zijn dus toegestaan. Daarbij is volgens het ministerie niet alleen het aantal besmettingen van belang, maar ook het percentage van de tests dat positief is en het aantal reizigers dat corona uit Spanje meeneemt naar Nederland. Ook de regio Groot-Lissabon in Portugal heeft een oranje reisadvies. Voor de rest van Portugal geldt kleurcode geel.

13.38 - Meer dan 200 miljoen coronacertificaten afgegeven in EU

Binnen de Europese Unie zijn al meer dan 200 miljoen coronacertificaten afgegeven, meldt de Europese Commissie. Sinds donderdag maken bijna alle EU-lidstaten gebruik van deze certificaten. Alleen Ierland is nog niet helemaal klaar als gevolg van een cyberaanval

Het certificaat, dat ook wel bekendstaat als het coronareisbewijs, laat zien dat iemand negatief is getest op het coronavirus, recent is hersteld na een besmetting of gevaccineerd is tegen Covid-19. Dit moet veilig reizen binnen de Europese Unie mogelijk maken.

Voor reizigers met deze certificaten gelden bij aankomst geen inreisbeperkingen. Zij hoeven niet in quarantaine, al kan een land in sommige gevallen wel besluiten om dit soort maatregelen in te voeren. Dat kan bijvoorbeeld als reizigers afkomstig zijn uit landen waar een nieuwe virusvariant gevaarlijk om zich heen grijpt.

Het wordt weer druk op Schiphol aiport doordat veel vakantiegangers weer gaan vliegen.

Het wordt weer druk op Schiphol aiport doordat veel vakantiegangers weer gaan vliegen.

12.23 - Dit weekend geen vertragingen bij Testen voor Toegang

Stichting Open Nederland verwacht voor komende uitgaansavonden geen problemen met het Testen voor Toegang. Vorig weekend ontstonden vertragingen, volgens de stichting door een hackpoging. Een woordvoerder kan nog geen informatie geven over wie er achter de actie zat. „We hebben nog contact met de politie.”

Volgens hem verliepen de testafspraken van afgelopen dagen allemaal goed. Ook komende avonden, als het drukker is in de uitgaanswereld, kunnen mensen er volgens de stichting op rekenen dat ze hun testuitslag op tijd hebben.

Met Testen voor Toegang kunnen dansliefhebbers die nog niet zijn gevaccineerd en geen corona-infectie hebben doorgemaakt sinds vorig weekend weer naar nachtclubs. Daar hoeven ze dan geen 1,5 meter afstand te bewaren. De negatieve testuitslag wordt in de CoronaCheck-app omgezet in een QR-code, die aan de deur van de uitgaansgelegenheid wordt gecontroleerd.

Regionale media meldden vorige week dat bezoekers die eigenlijk nog geen geldige testuitslag hadden, toch een negatieve uitslag kregen aangeboden „ter compensatie” of „om er vanaf te zijn” zonder dat bekend was wat de uitslag van de test was. De woordvoerder van Stichting Open Nederland kan donderdag maar één van die gevallen bevestigen. Het ging om iemand die vorige week vrijdag een test had laten afnemen op een locatie in Alkmaar. Toen ze zaterdag de uitslag nog niet had, ging ze terug naar de testlocatie. Daar bleek dat de test negatief was, maar bij het doorvoeren van de uitslag werd per ongeluk de datum van zaterdag ingevoerd. Daarmee had de vrouw in theorie langer dan de maximale 40 uur op pad gekund.

Andere versies van de verhalen kan de woordvoerder van de stichting „niet verifiëren.” Wel is volgens hem bij testaanbieders onder de aandacht gebracht dat alléén een QR-code in de app of geprint toegang geeft tot een evenement. „Andere versies van bewijzen uitgeven heeft geen zin.” Hij kan „niet uitsluiten” dat er „ergens” misschien wel andere papieren met daarop testuitslagen zijn uitgegeven met de boodschap dat dit toegang geeft tot een evenement. „Maar je moet echt de officiële testuitslag hebben.” De stichting gaat niet over de controle van de testuitslagen aan de deur van clubs, benadrukt hij.

Vanaf deze week zijn de openingstijden van de testlocaties van Testen voor Toegang verruimd. Testen kan op zondag, maandag, dinsdag en woensdag van 8.00 uur ’s ochtends tot 18.00 uur ’s avonds. Op donderdag gaan de deuren al om 7.30 uur open en sluiten ze om 19.30 uur. Op zaterdag en zondag kunnen mensen van 7.00 tot 22.00 uur een test laten afnemen.

12.28 - Advies: vermijd kat of hond als je besmet bent met corona

Het is nog steeds niet helemaal uit te sluiten dat huisdieren het coronavirus verder brengen. Besmette huisdierenbezitters doen er daarom zeer verstandig aan hun kat of hond te mijden, net zoals ze met hun medemensen moeten doen, zegt Els Broens, hoofd van het Veterinair Microbiologisch Diagnostisch Centrum (VMDC) van de Faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht. Ze doet de oproep uit voorzorg, na nieuw onderzoek.

Broens en collega’s onderzochten de testresultaten van 156 honden en 154 katten uit 196 huishoudens. Ze presenteerden de bevindingen op een Europees congres over microbiologie en besmettelijke ziekten. Zes katten en zeven honden testten positief op corona en 31 katten en 23 honden op antilichamen. Acht katten en honden die in dezelfde huizen woonden als de positief op corona geteste dieren, werden ook onderzocht en bleken negatief. Toch komt corona dus regelmatig voor bij dieren van mensen met de ziekte. En hoewel uit het onderzoek nog geen overdracht van huisdier op mens is gebleken en de rol van huisdieren bij de pandemie vooralsnog verwaarloosbaar lijkt, moet men volgens Broens het zekere voor het onzekere nemen.

Nu we de mens-op-mens-besmetting met redelijk succes te lijf gaan, moeten we volgens haar niets aan het toeval overlaten. „Dus als je in isolatie gaat op zolder, laat de poes daar dan ook niet komen, maar laat het dier bij de andere huisgenoten elders in huis. Veel mensen behandelen hun huisdieren als gezinsleden, doe dat dan ook als je besmet bent.”

11.46 - Minder zicht op armoede door corona

Door de coronacrisis hebben organisaties die armoede bestrijden minder hulp kunnen bieden dan nodig was. De hulpvraag is sinds het begin van de crisis juist toegenomen. Dat blijkt uit een landelijk onderzoek van Stichting Armoedefonds onder lokale hulporganisaties.

Van de ondervraagde organisaties zegt 39 procent dat sinds het begin van de crisis de vraag om hulp is toegenomen. Door de lockdown konden hulpverleners echter geen huisbezoeken afleggen en werden hulpvragen telefonisch en digitaal behandeld. Ook beperkten veel organisaties hun openingstijden. 24 procent zegt hierdoor bij zowel nieuwe als bekende cliënten problemen te hebben gemist.

Twee derde van de organisaties verwacht dat de hulpbehoefte de komende tijd verder zal stijgen. Om aan deze vraag te voldoen hebben de organisaties volgens het Armoedefonds 9,7 tot 16,5 miljoen euro extra nodig, afhankelijk van hoelang de crisis duurt.

Het Armoedefonds schreef voor het onderzoek 1180 lokale hulporganisaties aan. Daarvan vulden 327 de vragenlijst in.

11.40 - WHO waarschuwt voor nieuwe coronagolf in Europa

Aan de gunstige ontwikkeling van de coronacijfers in Europa is na ruim twee maanden een einde gekomen. Dat zegt de Europese tak van de Wereldgezondheidsorganisatie, die waarschuwt dat een nieuwe besmettingsgolf onvermijdelijk is als burgers en overheden geen discipline tonen.

Het aantal nieuwe coronabesmettingen vertoonde tien weken op rij een dalende lijn, maar inmiddels gaat het volgens de WHO toch weer de verkeerde kant op. „Het aantal gevallen steeg vorige week met 10 procent”, zei regionaal topman Hans Kluge van de gezondheidsorganisatie.

Kluge waarschuwde dat ondanks de „enorme inspanningen” van landen nog steeds miljoenen mensen niet zijn gevaccineerd in de regio Europa van het WHO. Die bestaat onder meer uit EU-lidstaten als Nederland, maar ook uit landen als Kazachstan en Oezbekistan in Centraal-Azië.

De arts noemt meerdere oorzaken van de toename van het aantal besmettingen. Mensen spreken weer vaker met elkaar af, er wordt meer gereisd en er worden allerlei maatregelen geschrapt die verspreiding van het virus moesten voorkomen. Ondertussen grijpt de besmettelijker Delta-variant om zich heen.

11.17 - Ziekenhuizen moeten mogelijk honderdduizenden operaties inhalen

Nu de coronavleugels van ziekenhuizen leeglopen, staat artsen en verpleegkundigen een nieuwe klus te wachten. Ze moeten de operaties en behandelingen uitvoeren waar ze tijdens de coronadrukte niet aan toe zijn gekomen. Tussen maart 2020 en mei 2021 zijn ongeveer 320.000 operaties minder uitgevoerd dan normaal, en een groot deel daarvan moet de komende tijd worden ingehaald, aldus de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa).

De 320.000 niet uitgevoerde operaties zijn volgens de toezichthouder 22 procent van het aantal operaties in een jaar. Vooral niet-dringende ingrepen zijn komen te vervallen. Het gaat bijvoorbeeld om het plaatsen van een nieuwe heup of knie, of een ingreep tegen staar. Niet al die vervallen operaties hoeven te worden ingehaald. Sommige patiënten zijn op een andere manier behandeld en bij anderen „is de noodzaak tot opereren komen te vervallen.” Maar de NZa voegt eraan toe dat „een groot deel van deze 320.000 operaties nog wel zal moeten worden ingehaald.” Tot aan december ging het om minstens 100.000 operaties, en dat is sindsdien „alleen maar meer geworden.”

Het aantal opgenomen coronapatiënten daalt de laatste weken hard en daardoor krijgen de ziekenhuizen meer ruimte. Van alle operatiekamers is 87 procent weer beschikbaar. Een paar weken geleden was het 76 procent. Nog maar een paar ziekenhuizen hebben moeite om de zogeheten kritieke planbare zorg op tijd te leveren. Dat zijn de ingrepen die binnen zes weken moeten worden gedaan om gezondheidsschade te voorkomen. Een paar weken geleden was dit voor meer dan twintig ziekenhuizen een groot probleem.

Huisartsen verwijzen iets minder mensen door naar ziekenhuizen dan ze waarschijnlijk zouden hebben gedaan als er geen corona-uitbraak was geweest. Het aantal verwijzingen staat op 97 procent van het verwachte niveau. Dat is vergelijkbaar met voorgaande weken.

06.54 - Douaniers in hele EU weten raad met coronareiscertificaat

Nederlanders en andere EU-burgers kunnen vanaf donderdag op reis in de Europese Unie met een gerust hart hun coronacertificaat gebruiken. De Europese regels voor het certificaat, met een QR-code die aantoont dat een reiziger vermoedelijk niet besmettelijk is, gaan in.

Douaniers in flink wat EU-landen konden de QR-code de afgelopen weken al uitlezen. Maar met ingang van donderdag mogen reizigers daarop ook rekenen. Nagenoeg alle lidstaten kunnen nu vaststellen of ze een reiziger veilig toegang kunnen verlenen, omdat hij of zij volledig tegen het coronavirus is gevaccineerd, onlangs nog negatief is getest of beschermd is door het al eerder doormaken van de ziekte.

Ook Nederland en het laatste handvol andere resterende landen sluiten donderdag aan. Enkel Ierland is nog niet klaar om mee te doen. De lancering van het certificaat heeft daar vertraging opgelopen door een cyberaanval.

Nederlanders kunnen het certificaat sinds een week aanmaken in de CoronaCheck-app. Vanaf donderdag kan ook een herstelbewijs worden geladen, dat aantoont dat de drager het afgelopen halfjaar al eens besmet is geweest en daarvan genezen.

Met het certificaat ontkomen reizigers aan bijvoorbeeld quarantaine. Alleen als in het EU-land van vertrek bijvoorbeeld een nieuwe virusvariant gevaarlijk om zich heen grijpt, kan het aankomstland nog terugvallen op zulke maatregelen.

03.31 - Huisartsen en zorginstellingen kunnen vaccinatiebewijs regelen

Huisartsen en zorginstellingen kunnen vanaf donderdag een vaccinatiebewijs regelen voor mensen van wie de prik niet in het centrale register van het RIVM staat. Daarmee kan de gevaccineerde een groen vinkje krijgen in de CoronaCheck-app.

Een gevaccineerde wiens prik wel in het centrale register van het RIVM staat, krijgt het groene vinkje automatisch. Als dat niet lukt, kan zij of hij contact opnemen met de huisarts, het ziekenhuis of ze instelling waar de prik is gezet. De zorgverlener kan dan via een speciaal webportaal alsnog een vaccinatiebewijs regelen. Mensen die bij de GGD zijn geprikt krijgen allemaal automatisch een groen vinkje in de app, want de GGD-systemen zijn gekoppeld aan de CoronaCheck-app.

De Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) riep mensen eerder deze week op om niet met de huisarts te bellen als je niet direct een vaccinatiebewijs nodig hebt. „Als mensen gaan bellen voor een vaccinatiebewijs, is dat een enorme belasting voor de praktijk. Dat gaat ten koste van bellers met spoedeisendere zorg”, aldus de LHV.

Vanaf donderdag kunnen mensen met een vaccinatiebewijs in de CoronaCheck-app naar EU-landen reizen. Vanaf vorige week donderdag kon een vaccinatiebewijs in de app al gebruikt worden voor toegang tot binnenlandse evenementen.

02.50 - Coronabestrijding Suriname weer opgestart na brand

De Surinaamse bestrijding van het coronavirus is woensdag weer opgepakt, na uren stil te hebben gelegen door de gevolgen van een brand in het gebouw van Bureau Openbare Gezondheidszorg (BOG). In de loop van de dag was de telefonische informatielijn over het coronavirus weer bereikbaar en kon er ook weer getest worden in het gebouw. Dat hebben de autoriteiten van het land bekendgemaakt.

Er zijn geen coronavaccins door de brand verloren gegaan, deze lagen niet opgeslagen in het BOG-gebouw dat fungeert als het commandocentrum van de coronabestrijding in Suriname. De brand is ontstaan in een zekeringkast, zo heeft de brandweer vastgesteld.

President Chan Santokhi kwam woensdag zelf poolshoogte nemen bij het gebouw, waar hij zijn wens uitsprak om een nieuw, modern gebouw voor het BOG neer te zetten met meer veiligheidsvoorzieningen. Het inmiddels deels afgebrande gebouw van BOG stond al in de planning om gerenoveerd te worden. Voor het moderniseren van het gebouw heeft Suriname zelf geen budget, daarvoor moet een investeerder worden gevonden.