Nieuws/Binnenland

DE VARENDE VAARKRANT

Alleen op de wereld

De vierde plek voor de Varende Vaarkrant deze zomer mogen we invullen met Blauwestad in Oost-Groningen. Stond dat niet bekend als het kerkhof van de ingestorte Nederlandse huizenmarkt? Een plek met zompige stukken veen en hier en daar een huis? Een vaartocht door een uniek stukje Nederland.

De TomTom heeft nog nooit van de Strandweg in Midwolda gehoord, maar met wat vragen komen we er toch. Thijs Huisman van watersportbedrijf Huninga's heeft een prima sloep klaarliggen en licht ons in over de mogelijkheden. We kunnen het hele Oldambtmeer rond. Een deel wordt gevormd door smalle kanalen, maar dan hebben we ook alles gezien wat er te zien is.

Na de tien ton staal van onze eigen boot voelt de polyester sloep als een veertje, maar we zijn snel gewend en de neus gaat tussen de roodgroene havenbakens het Oldambtmeer op, één van de grotere meren van Nederland, en na het Lauwersmeer het grootste van de provincie Groningen. Met een minimale diepte van 1,30 meter is het vooral geschikt voor kleinere motor- en zeiljachten.

We zijn echter vooral benieuwd naar dat Blauwestad. Hoe zit het met die huizen in niemandsland? Al varende ontvouwt zich een wereld die we nog nergens anders hebben gezien. Blauw water, riet, bomen in de verte, de lage kappen van de boerderijen in de verte kennen we.

Dat geheel wordt echter gemixt met kunstmatigheden, eilandjes, zandstranden, een buitenzwembad, zowaar een hoge uitkijktoren en een piramide met een soort roodgekleurde, vuurtorenachtige 'mini-Stonehenge' op de top. Een wat ongewone combinatie, maar op de een of andere manier past het toch bij elkaar.

Eigenlijk is het iets unieks, wat je nergens anders in Nederland vindt. Er zijn wel meer projecten achterhaald door de crisis, maar dit is wel heel surrealistisch. Ongeveer twee tiende van Blauwestad is bebouwd, de rest ligt braak. Kavels zijn naar Randstadbegrippen bijna te geef, Duitse aannemers vijftien kilometer verderop zetten er voor drie ton een paleis neer.

Je zit in the middle of nowhere, maar wel heel netjes, met ruime stukken grond, prachtige huizen en volop natuur om je heen. Een paradijs voor individualisten die hun schaapjes op het droge hebben en aan zichzelf en hun familie genoeg hebben. Lucht, ruimte en water, het is in overvloed aanwezig in een gebied waar de werkloosheid van generatie op generatie wordt overgegeven en de voedselbanken overuren draaien.

Even googelen leert dat je voor rond de vier ton je eigen koninkrijkje kunt beginnen, maar wat er te koop staat, staat al langer te koop en nieuwbouw zien we nergens. Wellicht oordelen de meeste mensen dat het met de huidige benzineprijzen toch duur is om op en neer naar de bewoonde wereld te gaan.

Op 12 mei 2005 draaide onze voormalige koningin Beatrix een kraan open waardoor het water in het nieuwe Oldambtmeer kon stromen en het project kon beginnen. Maar de Duitsers zouden de Duitsers niet zijn als ze over de grens een goedkoper project waren begonnen: de Spieksee. Volgens eigenaresse Maureen van hotel In den Stallen is dat behalve de crisis het probleem van het gebied, alles is net over de grens veel goedkoper.

Europees geld is inmiddels ook al ingezet; vanaf volgend jaar komt er een vaarverbinding met de Dollard, waardoor het Oldambtmeer een minder beperkt vaargebied wordt. En niet alles is er nieuw, de dorpjes hebben een mooie oude begroeiing en natuurlijk ontbreken de 'borgen' niet, de Groningse kastelen en buitenplaatsen, met als bekendste de Ennemaborg.

Als de vaartocht erop zit, kunnen we het niet goed definiëren. Scandinavië-liefhebbers als we zijn, zijn de rust en de ruimte overweldigend. Als je daarvan houdt, zit je goed, maar als het even te stil wordt, moet je wel een auto hebben. Feit is dat dit stukje Nederland uniek is, en zoals met veel van die dingen, je moet het zelf zien en ervaren om er een oordeel over te kunnen vellen. In elk geval is er lucht, ruimte en water in overvloed.