Nieuws/Buitenland
934040157
Buitenland

Afghanistan: zaterdag 28 augustus

LIVE | Amerikanen beginnen met laatste fase aftocht uit Afghanistan

AMSTERDAM - Chaos en angst in Afghanistan nu de radicale Taliban razendsnel het land hebben overgenomen. Tot grote ontzetting van de lokale bevolking en de internationale gemeenschap. Het leidde tot grote chaos tijdens evacuatiemissies vanuit de luchthaven in Kabul, met twee aanslagen, opgeëist door IS, als dramatisch dieptepunt. Volg hier de situatie in Afghanistan via ons liveblog.

17.52 - Amerikanen beginnen met laatste fase aftocht uit Afghanistan

De Amerikanen zijn begonnen aan de laatste fase van hun aftocht uit Afghanistan, waar ze bijna twintig jaar militair actief waren in de strijd tegen terreur. Amerikaanse troepen vertrekken geleidelijk van de luchthaven in de hoofdstad Kabul, meldt het Amerikaanse ministerie van Defensie.

Uit veiligheidsoverwegingen noemt het Pentagon geen aantallen. Een anonieme regeringsfunctionaris had kort daarvoor gezegd dat het aantal Amerikaanse militairen op het vliegveld inmiddels onder de 4000 is gezakt. Nadat de radicaalislamitische Taliban twee weken geleden de macht hadden overgenomen in Afghanistan, was het aantal troepen nog verhoogd om te helpen bij het evacueren van Amerikanen en anderen.

Eerder had president Biden al aangekondigd de Amerikaanse aanwezigheid in Afghanistan op 31 augustus (komende dinsdag) te willen beëindigen. Alleen de luchthaven is nog in handen van de Amerikanen. Het is de bedoeling dat de evacuaties ook zo lang mogelijk doorgaan.

Volgens de jongste cijfers van de Amerikanen konden sinds 14 augustus bijna 112.000 buitenlanders en Afghanen wegkomen via de luchtbrug vanuit Kabul. De meeste landen die meehielpen bij de gigantische operatie stopten daar de afgelopen dagen mee, de Britten zaterdag. Sinds eind juli, in de weken voor de val van Kabul, waren ongeveer 5500 mensen in veiligheid gebracht.

15.00 - Laatste Britse civiele vlucht vertrokken uit Kabul

Het laatste Britse vliegtuig dat alleen burgers evacueert uit de Afghaanse hoofdstad Kabul is zaterdag vertrokken van Hamid Karzai International Airport. Wat er nog volgt, zijn alleen militaire vluchten met aan boord enkele burgers maar vooral militairen, meldde een woordvoerder van het ministerie van Defensie.

Groot-Brittannië heeft in twee weken tijd bijna 15.000 mensen weten te evacueren uit de door de Taliban bezette hoofdstad. Toch is het de Britten niet gelukt iedereen weg te krijgen die dat wilde. Vrijdag sprak defensie nog van tussen de 800 en 1100 Afghanen die naar Groot-Brittannië mogen komen, maar vastzitten in het Aziatische land. Ook 100 tot 150 Britten waren toen nog niet geëvacueerd.

„Het is tijd om deze fase van de operatie af te sluiten. Maar we zijn de mensen die nog weg moeten niet vergeten en zullen alles doen wat we kunnen om hen te helpen.” zei de Britse ambassadeur in Afghanistan op het tarmac van de luchthaven van Kabul.

06.34 - Amerikaanse drone raakt doelwit Afghaanse tak van IS

De Verenigde Staten claimen in Afghanistan een doelwit van IS-Khorasan, de Afghaanse tak van terreurgroep Islamitische Staat (IS), te hebben gedood met een drone. De militant zou betrokken zijn geweest bij het plannen van aanvallen.

De missie is uitgevoerd in het kader van terrorismebestrijding, één dag nadat een zelfmoordterrorist zichzelf opblies op het vliegveld van Kabul. Het officiële dodental staat op 92, maar volgens diverse media zijn er mogelijk 180 doden gevallen. Onder hen zijn dertien Amerikaanse militairen.

Het ministerie van Defensie meldt niet of het doelwit direct betrokken was bij het bloedbad op de luchthaven, dat door IS-K is opgeëist. Een anonieme overheidsbron zegt dat dit niet het geval was en laat weten dat deze persoon ervan werd verdacht toekomstige aanvallen te plannen. De identiteit van het doelwit is niet openbaar gemaakt.

De planner bevond zich op het moment van de droneaanval in de provincie Nangarhar, ten oosten van Kabul en aangrenzend aan Pakistan. De militant zat in een auto, waar ook een ander persoon in zat die bij IS zit. Beiden zijn gedood, aldus de Amerikanen. Er zijn zover bekend geen burgerslachtoffers gevallen.

Donderdag waarschuwde de Amerikaanse president Joe Biden de verantwoordelijken voor de dodelijke aanslag in Kabul al. „Wij zullen jullie niet vergeven, wij zullen jullie niet vergeten, wij zullen jullie laten boeten”, zei hij in een toespraak vanuit het Witte Huis. Ook verklaarde hij opdracht te hebben gegeven voor een aanval op IS-K.

De groep voerde in de afgelopen jaren meerdere dodelijke aanvallen uit in Afghanistan. IS-K bestaat uit moslimextremisten die de Taliban, de nieuwe machthebbers van het land, te gematigd vinden. De twee groeperingen zien elkaar als vijanden.

02.49 - Amerikaanse ambassade Kabul waarschuwt opnieuw: vermijd vliegveld

Amerikanen moeten de internationale luchthaven van de Afghaanse hoofdstad Kabul vermijden. De Amerikaanse ambassade in de stad waarschuwt vrijdag opnieuw voor veiligheidsrisico’s. Mensen die bij de poorten van het vliegveld staan worden opgeroepen „onmiddellijk te vertrekken.”

Donderdag blies een extremist zichzelf op bij een van de poorten van het vliegveld van Kabul. Daardoor kwamen volgens sommige media, waaronder The New York Times, zo’n 180 mensen om het leven, onder wie veel Afghaanse burgers en zeker 13 Amerikaanse militairen.

Veel westerse landen, zoals Frankrijk, Spanje, Groot-Brittannië, Nederland en Duitsland, zijn inmiddels gestopt met evacuatiemissies in Afghanistan. Het is onduidelijk hoe de situatie rond de luchthaven momenteel is.

BBC-correspondent Lyse Doucet, die nog in Kabul is, meldde vrijdag op basis van een bron dat de nog aanwezige Amerikaanse en Britse troepen zich klaarmaken om te vertrekken. De Taliban zouden de macht op het vliegveld volgens de bron „in de komende uren” over kunnen nemen, maar dit is niet bevestigd door het Amerikaanse ministerie van Defensie, dat benadrukt dat het vliegveld en het luchtruim nu nog worden gecontroleerd door de Verenigde Staten.

00.37 - Frankrijk stopt evacuatiemissie Kabul: ruim 3000 mensen gered

Frankrijk heeft de evacuatiemissie in Afghanistan op vrijdag beëindigd, meldt de regering. In totaal zijn meer dan 3000 evacués vanuit Kabul naar Frankrijk gebracht, onder wie meer dan 2600 Afghanen. De missie is gestopt omdat „de veiligheid niet meer kon worden gewaarborgd”, meldt de Franse minister van Buitenlandse Zaken.

Het Franse ambassadepersoneel heeft de luchthaven van de Afghaanse hoofdstad verlaten en is inmiddels aangekomen in de Verenigde Arabische Emiraten. Het ministerie van Buitenlandse Zaken zegt in gesprek te gaan met de Taliban om ervoor te zorgen dat mensen die dat willen Afghanistan ook na 31 augustus nog kunnen verlaten.

Donderdag zei de Franse president Emmanuel Macron nog dat Frankrijk probeerde „enkele honderden mensen” weg te krijgen uit Afghanistan. Het is niet duidelijk of dat gelukt is. Andere landen, waaronder België, Canada, Nederland, Polen, Spanje en Groot-Brittannië, beëindigden de evacuatiemissies in Afghanistan al eerder.

De Verenigde Staten halen nog steeds mensen op uit het land. Het Witte Huis meldde vrijdag (lokale tijd) dat er in 12 uur tijd zo’n 4200 mensen uit Kabul zijn geëvacueerd. Er zijn naar schatting al meer dan 100.000 mensen gevlucht via het vliegveld van Kabul, dat door een Amerikaanse troepenmacht nog tot 31 augustus wordt beschermd.