Nieuws/Binnenland

COLUMN CLIPPER RACE

Ruzies om niks op lange zeereizen

Er waren geen knallende ruzies, niemand die een ander naar de strot vloog, nauwelijks gekijf of gescheld, geen vechtpartijen - niets van dat alles tijdens de Atlantische oversteek van de OneDLL, de boot waarmee de Telegraaf Vaarkrant tijdens de Clipper Round the World Race de Atlantische oceaan overstak.

Schijn bedriegt niet. Maar een boot op een oceaanreis is een gemeenschap met een wankel sociaal evenwicht - niet in het minst vanwege irritatie over de wc's.

Midden in de nacht ging een mannelijke opvarende naar de wc. Waggelend liep hij vanaf zijn bed door de schommelende boot. Hij ontmoette een vrouwelijke opvarende die net wacht liep.

Ze stond al klaar met een emmer om de wc schoon te maken, dat hoorde nu eenmaal bij de vaste taken van iedere groep die wacht loopt. Hij was haar net voor en glipte de wc in. Toen hij eruit kwam ging zij met haar emmer en borstel de wc in.

Smerige troep

Een paar seconden later klonk: ,,Denk je dat ik die smerige troep van jou ga opruimen? Er drijft nog wat rond in die pot!'' Hij, nu klaarwakker, antwoordde: ,,Welnee, je zit te mierenneuken, er drijft niets rond. Ik heb 25 keer gepompt en het is brandschoon!''

Ergernis

Schipper Olly Cotterell moet erom lachen. ,,Een typische ergernis aan boord. De vrouwen beginnen doorgaans te klagen dat de mannen de wc niet goed achterlaten. Welkom aan boord van een boot die een lange zeereis onderneemt.''

Weer vergeten

De man en de vrouw die elkaar 's nachts bij het toilet troffen, spraken twee dagen lang niet met elkaar en daarna was het weer vergeten: iedereen lijkt te beseffen dat je met 21 mensen op een boot van 23 meter inschikkelijkheid moet tonen om de vrede te bewaren.

Claustrofobisch

Maar in een kleine en claustrofobische leefgemeenschap zoals deze loeren allerlei ergernissen en irritaties die makkelijk kunnen uitgroeien tot serieuze bedreigingen voor de eenheid van de groep. De sociale vaardigheden en de takt van de schipper zijn cruciaal.

Frustratierondje

Een belangrijke manier om stoom af te blazen is de dagelijkse gezamenlijke middagmaaltijd aan dek. Aan boord van sommige Nederlandse tall ships heet het anders: het dagelijkse ,frustratierondje'. De schipper houdt er een praatje, vertelt over de positie van de boot in de vloot, kondigt de nadering van nieuwe weersystemen aan.

Dan krijgt iedereen gelegenheid te zeggen wat hij of zij kwijt wil. Meestal zijn het vrouwen die hiervan gebruik maken en opmerkingen hebben over hygiëne.

Fabelachtig goed

,,We hebben hier aan boord een zogenoemde no 'blame culture'', vertelt Cotterell. ,,Als ik kritiek heb, probeer ik de naam van de persoon die iets fout deed zoveel mogelijk te vermijden. En ik probeer mijn kritiek altijd met iets van humor te brengen, dat werkt fabelachtig goed om de impact ervan minimaliseren.''

Niet diep graven

,,Bij grote dingen, echte irritaties tussen mensen, komen ze vaak direct naar mij toe'', vertelt Cotterell. ,,Het gaat dan overigens altijd om zaken die je aan de wal als futiel zou ervaren. Maar op zee worden molshopen nu eenmaal bergen.

Soms ga ik niet diep graven, dan kan je alleen maar meer drama creëren dan je oplost. Maar als het gaat om mensen met wie je nog de halve wereld rond moet zeilen, moet het tot de bodem onder vier of zes ogen worden uitgesproken.''

Directheid

In de grotendeels Angelsaksische groep, geleid door de Brit Cotterell, heerst er aan boord van de OneDLL een andere cultuur dan die van de Nederlandse directheid, die door niet- Nederlanders soms als botheid wordt ervaren. Een opvarende die net in de keuken werkt vat het als volgt samen: ,,We zeggen hier niet dat een maaltijd slecht was. We zeggen altijd dat het goed was, ook al was het slecht.''

Incasseren

Hoe dan ook, een lange zeereis vereist incasseringsvermogen. Degenen die altijd op hun strepen willen staan en hun gelijk willen halen, kunnen beter aan de wal blijven - voor hen is geen plek aan boord van een kleine boot en een grote groep.