998721
Buitenland

Merkel wil oud-premier Luxemburg als EU-chef

Oud-premier van Luxemburg Jean-Claude Juncker wordt de volgende voorzitter van de Europese Commissie als het aan de Duitse bondskanselier Angela Merkel ligt. Wat haar betreft, wordt Juncker het boegbeeld van de Europese Volkspartij (EVP) bij de verkiezingen voor het Europees Parlement in mei en vervolgens baas van het dagelijks bestuur van de EU.

Merkel sprak haar steun voor Juncker uit tijdens een bezoek aan Berlijn van diens opvolger, Xavier Bettel. Die is sinds eind vorig jaar premier van het kleine land. Ook Bettel, zelf een liberaal, ziet de christendemocraat Juncker wel zitten voor de topfunctie, zei hij.

Kandidaat

De EVP, de fractie van christendemocratische en conservatieve partijen waar ook het Nederlandse CDA lid van is, beslist begin maart welke politicus naar voren wordt geschoven. Andere grote fracties hebben al iemand aangewezen als kandidaat voor het voorzitterschap van de commissie.

Voor de eerste keer spelen de Europese verkiezingen een grote rol bij de zoektocht naar de nieuwe commissievoorzitter. Want volgens het Verdrag van Lissabon moet „rekening worden gehouden” met de uitslag. Maar wat dat nu precies inhoudt, daarover verschillen EU-lidstaten van mening met het EU-parlement.

Opvolger

De leiders van de 28 EU-lidstaten komen in ieder geval op 27 mei, twee dagen na de verkiezingen, bijeen om zich tijdens een „informeel diner“ over de uitslag te buigen. Mogelijk komen zij dan ook al met een opvolger voor Barroso op de proppen. Veel EU-parlementariërs vinden dat echter niet juist. Zij stellen dat zij als eersten een kandidaat zouden moeten voordragen.

Bij de EVP is de uitkomst nog geen uitgemaakte zaak. Naast Juncker hebben de huidige Finse premier Jyrki Katainen, de Franse eurocommissaris Michel Barnier en oud-premier van Letland Valdis Dombrovskis zich gemeld. Ook de Poolse premier Donald Tusk wordt genoemd.

De sociaaldemocraten hebben Martin Schulz, de huidige voorzitter van het Europees parlement, naar voren geschoven als kandidaat om José Manuel Barroso op te volgen. De liberalen kozen de Belgische oud-premier Guy Verhofstadt afgelopen weekeinde boven de Finse eurocommissaris Olli Rehn.

De verkiezingen voor het Europees parlement worden in Nederland gehouden op 22 mei, in de meeste andere landen op 25 mei.