2870351
Vrij

Toen: massaal in de teil

Lezers blikken terug: wonen zonder badkamer

Alles was heus niet beter in de jaren 60, 70 en 80, maar misschien wel veel leuker! In deze rubriek halen we bijzondere herinneringen op. Vandaag: de wekelijkse wasbeurt in de zinken teil.

Als ik aan mijn twee zonen vertel dat ik als kind één keer per week in een zinken teil werd gewassen, kijken ze me aan alsof ik gek ben. Ze vinden het ongelooflijk dat ons zes leden tellende gezin in een (Haagse) huurwoning zonder badkamer woonde.

Logisch, want het is anno 2018 nauwelijks meer voor te stellen! Gelukkig vind ik steun bij u, lezers.

De ouders van Joop Hagen legden kranten op de vloer, tegen het klotsende water.

De ouders van Joop Hagen legden kranten op de vloer, tegen het klotsende water.

Ook de kinderen van Henk Vos denken dat hij van een andere planeet komt als hij over de tobbe verhaalt. „Die werd gedeeltelijk gevuld met koud water en bijgevuld met kokend water uit de ketel. Mijn oudste broer mocht eerst en daarna ik. Je haar werd goed gewassen en daarna werd je afgerost met een washandje met zeep. Je oren werden schoongemaakt met de punt van de handdoek. Tenslotte kreeg je schoon ondergoed en een schone pyjama.”

Peter Koene moest zich samen met broer en zus om de beurt uitkleden, waarna ze snel werden gewassen. „Snel, want iedereen ging in hetzelfde badwater. Ik was als jongste altijd de sigaar.”

Theo Barend in de zomer van 1943.

Theo Barend in de zomer van 1943.

John Kooper was de oudste thuis, maar daarom was hij juist weer als laatste aan de beurt... Zijn moeder schepte dan nog even de zeepdrab van zijn broertjes en zusjes uit de teil, dat dan weer wel. Het badwater werd vooraf warm gekookt op het gasfornuis. „Ik moest dan naar de meter kijken en er zo nodig een gaspenning indoen.”

De zomer van 1955, Henk Visser met zijn zus Marijke in de zinken teil: “Gebruikt om in te spelen maar óók om te wassen.”

De zomer van 1955, Henk Visser met zijn zus Marijke in de zinken teil: “Gebruikt om in te spelen maar óók om te wassen.”

Het hele gebeuren vond meestal plaats voor de gas- of kolenkachel, hoewel sommige lezers ook verhalen over het balkon, als dat temperatuurtechnisch tenminste mogelijk was. Groot voordeel: de teil kon zó worden leeggekieperd. Maar bij Marij van Laarhoven deden ze aan hergebruik: het sopwater werd gebruikt om de stoep schoon te maken.

Links: Piet Robijn. Rechts: Broer en zus, Cees en Ans Heikoop, prinsheerlijk op het balkon. Je kon dan na afloop makkelijk het water weggooien.

Links: Piet Robijn. Rechts: Broer en zus, Cees en Ans Heikoop, prinsheerlijk op het balkon. Je kon dan na afloop makkelijk het water weggooien.

Piet Robijn stuurt een mooie teilfoto van hemzelf plus zijn flink huilende jongere broertje. „Ik ging liever alleen dan samen met die jankebalk!” Anny de Groot herinnert zich nog het houten wasrekje dat bij de teil stond. Dick Kras haalt huiverend de herinnering op dat er tijdens het wekelijkse badritueel gewoon ijsbloemen op de ramen stonden...

"„Ik ging liever alleen dan samen met die jankebalk!”"

Raken ouders tegenwoordig al in paniek als een kind iets van de straat opraapt, vroeger waren ze niet zo benauwd. De oma van Marjan Mulder gebruikte de zinken teil die voor de wasbeurt werd gebruikt, ook vrolijk om groente te wassen en de was te koken. „De rest van de week was het trouwens poedelen met een washandje bij de kraan.”

Toen er in het ouderlijk huis van Marianne Oosterveer eindelijk een douche werd geïnstalleerd (1968), vonden zij en haar jongere zusje dat heel eng. „We gingen liever zitten in de volgelopen douchebak. Net als in de teil.”

Wat kwam er na het wekelijkse badritueel? Levertraan! Stuur uw herinneringen aan dit walgelijke gele goedje naar toen@telegraaf.nl