Vrouw/Columns & Opinie
1036090271
Columns & Opinie

Van vergelijken met een ander wordt zelden iemand blij

Kinderen lijken op hun (voor)ouders. De vraag is hoeveel kenmerken het kind van vaders kant dan wel van moeders kant heeft. En het benoemen van deze gelijkenissen begint al gelijk bij de geboorte (‘zij heeft precies het neusje van mama’). Het mag dan ook geen wonder heten dat ouders, na verloop van tijd, verwikkeld raken in een gelijkenissenstrijd.

Deze strijd kent een voorspelbare verschijningsvorm. Zo wordt elk positieve eigenschap (mooi haar, intelligentie, vlotte babbel) doorgaans in eigen voordeel beslist (‘dat heeft hij duidelijk van mij’), en wordt elke negatieve eigenschap (hangend oog, verlegenheid, driftbuien) toegeschreven aan de ‘koude kant’.

Slap aftreksel

Meer dan kinderen lief is, horen zij, meestal tijdens familieaangelegenheden, hoeveel gelijkenis zij vertonen met de ene kant dan wel met de andere kant: ‘je hangt met je schouders net als je vader’ of ‘zoals je lacht is het alsof ik je moeder hoor’ en ‘je lijkt als twee druppels water op je vader en dan vooral als je zo boos kijkt’.

Als kinderen nog jong zijn dan is het ‘lijken op mama of papa’ nog iets om trots op te zijn. Maar als het zelfbewustzijn mettertijd groeit, dan willen kinderen toch liever als een uniek exemplaar gezien worden; en niet als een (slap) aftreksel van een bestaand exemplaar.

Vergelijkingsdrift

Door familieleden wordt hier geen rekening mee gehouden en blijft de vergelijkingsdrift een populair gespreksonderwerp. Maar het zijn niet alleen de kinderen die door ouders en verwanten met de gelijkenisbril worden aangekeken. Vader en moeder doen 'het' ook met elkaar.

Nu kan een ruzie over wat dan ook al vervelend genoeg zijn, maar als één van de partners de vermaledijde zin ‘nu ben je net je vader/moeder’ uitspreekt, breekt de hel pas echt los. Want zelden wordt een familie-vergelijking getrokken die als positief wordt bedoeld.

Aantasting

Nee, de één is dan net zo geestelijk lui als zijn vader of de ander is dan net zo krengerig als haar moeder. En de reden waarom dit soort gelijkenis-opmerkingen als kwetsend worden ervaren, komt omdat het een samenvatting is van: 1) jullie hele familie deugt niet 2) ik had gehoopt dat jij anders was, maar dat valt toch vies tegen 3) onze relatie gaat dezelfde (foute) kant uit als die van je ouders 4) en dat is jouw schuld.

Nu zal ieder mens, zeker met het ouder-worden, zelf steeds meer gelijkenissen ontdekken met zijn vader of moeder. Typerende familietrekken, zo gezegd. En het zelf ontdekken en benoemen, daar is niets mis mee. Maar wanneer de levenspartner het hardop uitspreekt, voelt het toch als een aantasting van de familie-eer.

De ander

Mensen houden ervan om iedereen met elkaar te vergelijken. En degene die een treffende gelijkenis kenbaar maakt, doet dat doorgaans met zoveel trots dat het overkomt als ware het een originele ontdekking. Maar het genoegen van die ontdekking is zelden wederzijds. Want niemand wil de ander zijn.

Maak jij iets bijzonders mee en wil je dat met ons delen?

Stuur dan een berichtje.