Vrouw/Columns & Opinie
1141370633
Columns & Opinie

Columns & opinie

Beboet voor boodschappen, want regels zijn nou eenmaal regels?

Je krijgt af en toe een tasje boodschappen van je moeder en opeens moet je daardoor duizenden euro’s terugbetalen aan de staat. Journalist Vala dacht dat we na de toeslagenaffaire het dieptepunt van de bureaucratie wel bereikt hadden, maar kennelijk zijn we nog niet diep genoeg gezonken.

Stel je voor dat je in de bijstand zit, maar dat het leven zo duur is dat je alsnog nauwelijks kunt rondkomen. Dat je weliswaar je dak boven je hoofd kunt betalen, maar dat je dan bijna niks meer over hebt voor eten. Je zou denken dat het in een modern, westers land bijna niet mogelijk is, maar vergis je niet. In Nederland leeft ruim 6 procent van de mensen in armoede. Wat ben je dan blij als je iemand in je omgeving hebt die je een beetje helpt. Zoals je moeder die regelmatig een paar boodschapjes voor je haalt.

Geheel conform de zogenaamde ‘participatiemaatschappij’ die de overheid de afgelopen jaren in het leven heeft geroepen. Tenslotte moeten we het ‘samen doen’, om maar even een actuele gevleugelde uitspraak van vadertje staat te gebruiken. Het is dan ook op z’n minst gek te noemen dat diezelfde staat de minste of geringste uiting van die zo gepredikte naastenliefde beloont met een gepeperde rekening. Ja, saamhorigheid is leuk, maar wel alleen als het volgens de regels gaat.

Regeltjes

Regels zijn regels. Het is een credo waar we in kleinburgerlijk Nederland gek op zijn. Daarom hebben we ook zoveel regeltjes en verzinnen we er, als het even kan, het liefst nog een paar bij. Waarom makkelijk doen, als het ook moeilijk kan, tenslotte? En ook al moet je tegenwoordig bijna een raketgeleerde zijn om alle regels in Nederland te ontcijferen, wie ze breekt wordt genadeloos gestraft.

Ik weet niet hoe het met jou zit, maar iedere keer als ik bericht ontvang van de staat, of het nou een blauwe envelop is, of zo’n doodeng mailtje met ‘U heeft een bericht van de overheid, ga naar mijnoverheid.nl om het te lezen’, breekt het angstzweet me uit. Wat heb ik verkeerd gedaan, wie wil er geld van me en waarom, schiet er dan direct door me heen. Als ik onverhoopt een keer geld terug krijg, zet ik dat minstens vijf jaar op een spaarrekening, omdat ik ervan uitga dat het alsnog wordt teruggevorderd.

Toen ik ooit zorgtoeslag ontving heb ik de Belastingdienst gebeld dat ik het niet wilde, want een gift van die organisatie kon wat mij betreft alleen maar resulteren in ellende. Ik heb na mijn scheiding een jaar lang de kinderopvangtoeslag uit mijn eigen zak betaald, omdat ‘het systeem’ niet kon verwerken dat mijn man en ik uit elkaar waren en er dus besloten werd dat ik geen kinderen had. De Nederlandse staat is een enorme bureaucratische draak en wie die probeert te verslaan wordt onherroepelijk verzwolgen. Samen met het tasje boodschappen dat je van je lieve moeder hebt gekregen.

Empathie

Als je een armlastige mevrouw duizenden euro’s boete oplegt omdat haar eigen moeder af en toe een brood en een pakje koffie voor haar koopt, dan moet je je als overheid inderdaad af gaan vragen waar het mis is gegaan. Alleen niet bij die mevrouw, maar bij jou als overheid. Dan zou je je eens achter je oren moeten krabben en in plaats van op zoek gaan naar die paar schamele euro’s die die mevrouw ‘verdiende’ bovenop haar nauwelijks toereikende bijstand, eens kijken waar je empathisch vermogen is gebleven.

En je realiteitszin ook trouwens. Het is de toeslagenaffaire in het klein: een beschamende uitwas van wat een koud en star land we zijn geworden, waarin de menselijke maat niet meer bestaat en iedereen verworden is tot niet meer dan een nummer, een ‘case’ in het systeem. Wie ten onder gaat doet er niet toe, want dan is het gewoon ctrl-alt-delete en ‘case closed’. Moving on.

Schaamte

Het zijn de laatste loodjes van dit vreselijke jaar. Een jaar waarin Nederland zich op heel veel fronten helaas niet van haar beste kant heeft laten zien. Ik had gehoopt dat we in ieder geval deze paar laatste dagen zonder al teveel schaamte konden doorbrengen. Maar misschien is ‘boodschappengate’ ook eigenlijk wel de tragische finale die ons toekomt. Beste mensen, ik wens u allen een gelukkig nieuwjaar. En als je straks een zakje oliebollen meeneemt voor iemand, check dan wel eerst op mijnoverheid.nl wat de regels zijn. Je wilt tenslotte niemand in de schulden jagen.

Maak jij iets bijzonders mee en wil je dat met ons delen?

Stuur dan een berichtje.