Vrouw/Verhalen achter het nieuws
169087559
Verhalen achter het nieuws

Brein & Body

’Abortus is een weloverwogen keuze; de meesten ervaren een gevoel van opluchting’

„Er heerst het idee dat abortussen voornamelijk plaatsvinden bij tienermeisjes, maar het zijn veelal volwassen vrouwen die al kinderen hebben. De meeste abortussen vinden plaats tussen de 25 en 35 jaar.”

„Er heerst het idee dat abortussen voornamelijk plaatsvinden bij tienermeisjes, maar het zijn veelal volwassen vrouwen die al kinderen hebben. De meeste abortussen vinden plaats tussen de 25 en 35 jaar.”

Nu de toegang tot abortus in de Verenigde Staten op de tocht staat, laait ook in Nederland de discussie op. Abortus wordt in Nederland steeds toegankelijker door de afschaffing van de bedenktijd en de mogelijkheid om de abortuspil bij de huisarts te halen, maar toch blijft het onderwerp gevoelig. Er kleven een hoop misverstanden, vooroordelen en mythes aan. Monique Opheij, voorzitter van het Nederlands Genootschap van Abortusartsen, helpt ons de feiten van de onjuistheden te scheiden.

„Er heerst het idee dat abortussen voornamelijk plaatsvinden bij tienermeisjes, maar het zijn veelal volwassen vrouwen die al kinderen hebben. De meeste abortussen vinden plaats tussen de 25 en 35 jaar.”

„Er heerst het idee dat abortussen voornamelijk plaatsvinden bij tienermeisjes, maar het zijn veelal volwassen vrouwen die al kinderen hebben. De meeste abortussen vinden plaats tussen de 25 en 35 jaar.”

Morning-afterpil vs. abortuspil

De misverstanden starten vaak al bij de morning-afterpil. Veel mensen zijn er namelijk van overtuigd dat je met de morning-afterpil een zwangerschap kunt afbreken. „De morning-afterpil wordt regelmatig verward met de abortuspil. Een hardnekkig misverstand, waardoor de morning-afterpil wordt gezien als een vorm van abortus. Het heeft echter niks te maken met een zwangerschapsafbreking, omdat het de zwangerschap helpt voorkomen. De pil zorgt ervoor dat de eisprong wordt uitgesteld, waardoor er geen eitje vrijkomt en dus ook geen bevruchting kan plaatsvinden. Overigens is het goed om te weten dat de morning-afterpil niet honderd procent effectief is. Hoe eerder je de morning-afterpil neemt, des te betrouwbaarder hij is. Binnen de eerste vierentwintig uur na onbeschermde seks is de pil voor 95 procent betrouwbaar, maar dit percentage zal afnemen als je het later inneemt.”

„Wat veel mensen niet weten is dat er ook een morning-after spiraal bestaat. Het spiraaltje dient binnen vijf dagen na het onveilig vrijen te worden geplaatst door een (abortus)arts. Je moet het spiraaltje minimaal één cyclus laten zitten, maar je kunt er ook voor kiezen om het spiraaltje na plaatsing voor langere periode te houden. Je bent dan vijf tot tien jaar beschermd tegen zwangerschap. Dit is de meest effectieve vorm van nood-anticonceptie.”, aldus Opheij.

De opties bij abortus

De abortuspil kan wel op een kunstmatige manier een miskraam opwekken en de zwangerschap afbreken. De abortuspil is momenteel in Nederland mogelijk tot een zwangerschapsduur van negen weken, gerekend vanaf de eerste dag van de laatste menstruatie. Het is een combinatie van twee verschillende tabletten die je op verschillende dagen inneemt. Tot nu toe is de abortuspil verkrijgbaar bij het ziekenhuis en de abortuskliniek, maar als het aan de Tweede Kamer ligt is deze op termijn ook bij de huisarts te verkrijgen. Overigens is er tot negen weken zwangerschap de keuze tussen een abortuspil of een instrumentele zwangerschapsafbreking, mits er geen medische contra-indicaties zijn voor een van twee.

Tot dertien weken zwangerschap kun je kiezen voor een zuigcurettage (vacuumaspiratie). Hierbij wordt het baarmoederwandslijmvlies en het vruchtzakje weggezogen. Van dertien tot vierentwintig weken zwangerschap kan de abortus alleen plaatsvinden door een instrumentele abortusbehandeling. Overigens hanteren veel artsen in de praktijk de grens van 22 weken. Je krijgt tijdens de behandeling een klein roesje en de baarmoedermond wordt van tevoren zacht gemaakt (geprimed) door het medicijn misoprostol. Hierdoor kan de baarmoedermond een klein beetje worden opgerekt, maar dit gaat echt om millimeterwerk. Vervolgens wordt de zwangerschap of foetus via de vagina verwijderd.

„Wat veel mensen niet weten, is dat verreweg de meeste zwangerschapsafbrekingen, namelijk 85 procent, plaatsvinden voor de 13e week. Slechts 15 procent van de zwangerschapsafbrekingen vindt plaats na 13 weken. Je ziet dat dit percentage steeds verder afneemt. Slechts 2 procent van de zwangerschapsafbrekingen vindt plaats rond de 20 weken”, aldus Opheij.

Weinig abortussen bij tienermoeders

De meeste abortussen vinden dus plaats in de eerste paar weken van de zwangerschap. Hiernaast is het een misverstand dat vooral tieners kiezen voor een abortus. „Er heerst het idee dat abortussen voornamelijk plaatsvinden bij tienermeisjes, maar het zijn veelal volwassen vrouwen die al kinderen hebben. De meeste abortussen vinden plaats tussen de 25 en 35 jaar. Abortus is een weloverwogen keuze. De meesten ervaren een gevoel van opluchting en bevrijding als het achter de rug is. Daarom vind ik het ook zo goed dat de vijf dagen bedenktijd wordt afgeschaft. 70 tot 80 procent heeft haar besluit al genomen, voordat ze überhaupt een afspraak maakt bij een abortuskliniek. Is er toch twijfel over de zwangerschapsafbreking? Dan zal er een keuzehulpgesprek worden geadviseerd en op die dag geen behandeling plaatsvinden.”

De meest recente Nederlandse cijfers over abortus zijn van 2020. Er werden toen 31.364 zwangerschappen afgebroken, waarvan 91 procent onder vrouwen die in Nederland wonen. „Wij zien dat er bijvoorbeeld ook veel Poolse vrouwen naar Nederland komen om hun ongewenste zwangerschap af te breken. In veel Europese landen ligt de abortusgrens een stuk lager. In Nederland mag abortus tot de vrucht buiten het lichaam zelfstandig zou kunnen overleven. Voor het strafrecht ligt die grens bij 24 weken. Het is een fabel dat door onze hogere grens ook meer abortussen plaatsvinden. Sterker nog; het aantal abortussen in Nederland is al jaren stabiel. Nederland is wereldwijd een van de landen met het laagst aantal abortussen.”

Invloed abortus op volgende zwangerschap

Op het internet lees je ook veel vragen over de invloed die een abortus zou kunnen hebben op een volgende zwangerschap. Volgens Opheij hoef je niet bang te zijn dat een abortus een toekomstige zwangerschap negatief zal beïnvloeden: „Tijdens de curettage wordt de baarmoeder leeggezogen en niet meer leeg geschraapt, zoals 30 jaar geleden. Abortusartsen gaan heel zorgvuldig met de baarmoeder en baarmoedermond om. Het is een van de meest veilige behandelingen. De kans op complicaties bij een abortusbehandeling is erg klein.”

Abortus in coronatijd

Door de coronacrisis is veel zorg uitgesteld. Dit heeft ervoor gezorgd dat er langere wachttijden zijn ontstaan. Welke invloed heeft dat gehad op de abortuszorg? Kun je bijvoorbeeld nog steeds naar je afspraak voor zwangerschapsafbreking als je besmet bent met het coronavirus? Opheij: „Gelukkig kan je voor een zwangerschapsafbreking nog steeds terecht bij alle klinieken in Nederland. Er wordt dan gekeken wat er mogelijk is en hoe de cliënt zo snel en goed mogelijk kan worden geholpen. Bij een besmetting wordt er gekeken of de afspraak aan het einde van de dag kan worden gepland. Tijdens het hoogtepunt van de coronacrisis werd er beschermende kleding gedragen, maar de abortuszorg is in Nederland al die tijd gewoon doorgegaan.”

Luister ook naar de podcast Generatie T, waarin vier Telegraafcollega’s in gesprek gaan over dit gevoelige thema:

Maak jij iets bijzonders mee en wil je dat met ons delen?

Stuur dan een berichtje.