Nieuws/Vrouw
1790767270
Vrouw

Hoe zit het nu echt met...

Marlies lijdt aan slaapverlamming: Dan kan ik niet bewegen

Marlies Tjarks (47) lijdt aan slaapverlamming, waardoor ze vroeger vaak bang was om te gaan slapen. We spraken Marlies en longarts/somnoloog Reinier de Groot (63) over deze angstaanjagende slaapstoornis.

Marlies was ongeveer 10 jaar toen ze voor het eerst te maken kreeg met slaapverlamming. „Ik had dan het gevoel dat ik in een doolhof stond, en er iemand achter me aan rende. Nu lijkt het soms zelfs alsof er een mannelijke schim in mijn kamer staat, op mijn bed komt zitten en tegen me praat. Dan kan ik niet terugpraten; ik produceer slechts een piepje. Ook kan ik niet bewegen. Vervolgens gaat de schim op me liggen en legt zijn hand op mijn mond, waardoor ik het gevoel krijg dat ik stik.

Hallucinaties

Longarts/somnoloog De Groot: „Slaapverlamming is een natuurlijk fenomeen. Onze slaap bestaat uit een afwisseling van de diepe slaap en de REM-slaap. Tijdens de REM-slaap ga je vaak dromen, en verwerk je emoties, herinneringen en ervaringen. Er vindt dan een sterke toename van de spierverslapping plaats. Mocht jij in je droom een handeling uitvoeren, dan voorkomt deze spierverslapping dat jij deze handeling ook daadwerkelijk uitvoert. Als je wakker wordt vanuit die REM-slaap moet het zenuwstelsel er voor zorgen dat de spierspanning gelijk weer normaal is.”

Slaapverlamming komt vaker voor bij een andere slaapstoornis: narcolepsie. Bij die stoornis kunnen tijdens de overgang van waak naar slaap zogenaamde hypnagoge hallucinaties optreden, waardoor men dus bijvoorbeeld schimmen of enge figuren kan zien en voelen. Er is geen therapie voor slaapverlamming, en je komt er nooit helemaal vanaf. Maar het is gelukkig niet schadelijk.”

Vriend

Marlies heeft niet altijd last van slaapverlamming. „Bijvoorbeeld niet in de vijf jaar waarin ik samenwoonde met mijn toenmalige vriend. Pas toen ik weer alleen moest gaan slapen - en dat heel spannend vond - begonnen de slapeloze nachten weer. Ook in stressvolle periodes en/of als ik weinig slaap, verergert de slaapverlamming. Soms zelfs meerdere keren per nacht!” Gek genoeg ontdekte Marlies pas anderhalf jaar geleden dat ze lijdt aan slaapverlamming. „Ik noemde het voorheen altijd ’nachtangst’.”

Slaapapneu

Marlies heeft ook last van slaapapneu, waardoor haar ademhaling 57 keer per uur stopt tijdens het slapen. Hierdoor sliep ze voorheen erg onrustig. Ze gebruikt nu een CPAP, een kapje over haar mond en neus, die haar luchtwegen opent. Hierdoor slaapt ze veel dieper. Ook herkent ze de symptomen van slaapverlamming beter. Ik probeer altijd het licht aan te doen, en als dit niet lukt, weet ik hoe laat het is.”

Sinds ze tijdens het slapen het masker gebruikt, de signalen van slaapverlamming herkent, het licht en de televisie aanhoudt én de deur openhoudt, gaat het beter. „In het afgelopen jaar had ik gemiddeld slechts één keer per maand slaapverlamming. Terwijl dat voorheen minstens tien nachten per maand waren en soms dus zelfs meerdere malen in één nacht.”

Wakker

De Groot: „Slaapapneu en slaapverlamming zijn twee op zichzelf staande slaapstoornissen en hebben dan ook geen direct verband met elkaar. Factoren als stress en weinig slaap kunnen slaapverlamming wel verergeren. Ik denk dat Marlies’ slaapmasker zeker bijdraagt aan een beter slaapritme. Want door slaapapneu ben je vaak onbewust wakker. Ze slaapt door haar slaapmasker én omdat ze het licht en de televisie aanhoudt én de deur openlaat, veel comfortabeler. Hierdoor is haar overgang van slaap naar waak rustiger, en heeft ze dus minder last van slaapverlamming.”

Maak jij iets bijzonders mee en wil je dat met ons delen?

Stuur dan een berichtje.